Geri Dön

İnsan-hayvan etkileşimini evcil hayvanlar üzerinden sosyolojik düşünmek: Ankara örneği

Sociologically thinking human-animal interaction over pets: The case of Ankara

PDF İndir

  1. Tez No: 1003786
  2. Yazar: MEHTAP NUR İNDİBİ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. EMİNE FERYAL TURAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Felsefe, Sosyoloji, Coğrafya, Philosophy, Sociology, Geography
  6. Anahtar Kelimeler: Ekonomik sermaye, Evcil hayvanlar, Habitus, Kültürel sermaye, Sembolik güç, Sembolik şiddet, Sokak hayvanları, Sosyal sermaye, İnsan-hayvan etkileşimi, İnsan-hayvan ilişkileri, Economic capital, Domestic animals, Habitus, Cultural capital, Symbolic power, Symbolic violence, Street animals, Social capital, Human-animal interaction, Human-animal relationships
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, Ankara'da farklı kentsel ve yönetsel bağlamlarda insan-hayvan birlikte yaşamının nasıl kurulduğunu, Pierre Bourdieu'nün toplumsal uzam, habitus, sermaye, meşruiyet ve sembolik mücadele kavramları çerçevesinde incelemektedir. Araştırma, Çankaya ilçesindeki Ayrancı semti ile Altındağ ilçesindeki Aydınlıkevler Mahallesi'nde gerçekleştirilen toplam 30 derinlemesine mülakat ve saha gözlem notlarına dayanmaktadır. Çalışma, iki farklı mahalleyi, farklı sermaye bileşimlerinin, yerel yönetim pratiklerinin ve normatif beklentilerin kesiştiği toplumsal ve fiziksel uzamlar olarak ele almaktadır. Araştırma bulguları, insan-hayvan ilişkilerinin bireysel sevgi ya da kişisel tercih düzeyine indirgenemeyeceğini; aksine kamusal mekânın meşru kullanımına, bakımın ahlaki ölçütlerine ve“makbul aile”tahayyülüne ilişkin sembolik mücadelelerin içinde kurulduğunu göstermektedir. Özellikle köpekler etrafında yoğunlaşan gerilimler, kamusal alanda kimlerin, hangi bedensel pratiklerle ve hangi meşruiyet gerekçeleriyle yer alabileceğine dair çatışmaları görünür kılmaktadır. Bu bağlamda hijyen, düzen, güvenlik ve mahalle huzuru söylemleri belirli habitusları ve yaşam tarzlarını meşrulaştıran, diğerlerini ise sınırlandıran sembolik sınıflandırma mekanizmaları olarak işlemektedir. Tez ayrıca, kentsel dönüşüm süreçlerinin sokakta yaşayan ya da sokakta himaye edilen hayvanların barınma ve beslenme imkânlarını daraltarak toplumsal uzamdaki gerilimleri yeniden dağıttığını ortaya koymaktadır. Ayrancı'da daha güçlü dayanışma ağları ve yerel yönetimin tanıma pratikleri, hayvanların kamusal meşruiyetini desteklerken; Aydınlıkevler'de benzer ağ ve düzenlemelerin sınırlılığı, bu meşruiyet mücadelesini daha kırılgan ve bireysel hale getirmektedir. Sonuç olarak tez, insanhayvan ilişkilerinde kentsel mekânın, sınıfsal konumların, yerel yönetim rejimlerinin ve sembolik iktidar ilişkilerinin kurucu bir boyutu olduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

This thesis examines how human-animal cohabitation is constituted in different urban and administrative contexts in Ankara through the conceptual framework of Pierre Bourdieu's sociology, particularly his notions of social space, habitus, capital, legitimacy, and symbolic struggle. The research is based on a total of 30 in-depth interviews and field observation notes collected in the Ayrancı neighborhood of Çankaya and the Aydınlıkevler neighborhood of Altındağ. The study approaches these two neighborhoods not merely as physical residential settings, but as social spaces in which different configurations of capital, local government practices, and normative expectations intersect. The findings demonstrate that human-animal relations cannot be reduced to the level of individual affection or personal preference. Rather, they are constituted within symbolic struggles over the legitimate use of public space, the moral criteria of care, and the definition of the“proper family.”Tensions, particularly those centered on dogs, reveal conflicts over who may appear in public space, through which embodied practices, and with what forms of legitimacy. In this context, discourses of hygiene, order, safety, and neighborhood peace function not simply as technical instruments of regulation, but as mechanisms of symbolic classification that legitimize certain habitus and lifestyles while constraining others. This thesis also demonstrates that urban transformation restricts the sheltering and feeding options available to animals living on the street or being cared for in public spaces, thereby redistributing tensions within social space. In Ayrancı, stronger networks of solidarity and local governmental practices of recognition support the public legitimacy of animals; in Aydınlıkevler, the relative absence of such networks and arrangements renders this struggle for legitimacy more fragile and individualized. Ultimately, the dissertation argues that human-animal relations constitute not only a dimension of private life, but also a foundational aspect of urban space, class positions, local governmental regimes, and relations of symbolic power.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    967994

    Türkiye'de hayvan hakları politikalarının tarihsel gelişimi ve toplumsal yansımaları

    Turkey's history of animal rights policies and their societal implications

    MEHMET ERSİN DİZLEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Türk İnkılap TarihiTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HAKAN YAŞAR

  2. Tez No

    839501

    Hayvanlara ilişkin tutumlar ve dindarlığın araştırılması: Evcil hayvan besleyen Müslümanlar örneği

    Attitudes towards animals and religiosity: The case of Muslims who keep pets

    LALE HANNAN AYVACIK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Dinİstanbul Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLÜŞAN GÖCEN

  3. Tez No

    693932

    Evcil hayvan sahibi olan ve olmayan bireylerin bağlanma stilleri ile algılanan stres düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Examining the relationship between pet owners and non-pet owners persons attachment style and percerved stress levels

    DİLAY GÜNGÖRMÜŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Psikolojiİstanbul Gelişim Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ YÜCEL YILMAZ

  4. Tez No

    759850

    Tüketim olgusuna genişletilmiş benlik teorisi perspektifinden fenomenolojik bir bakış: Evcil hayvan sahipleri üzerine bir araştırma

    A phenomenological overview of consumption from the extended self theory perspective: A research on pet owners

    ÇETİN ÇİLDİR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    PsikolojiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE SEÇİL FETTAHLIOĞLU

  5. Tez No

    898977

    Samsun Atakum ilçesindeki sahipli köpeklerin korku ve anksiyete davranışlarının araştırılması

    The investigation of fear and anxiety behaviors of dogs in the Samsun Atakum district

    ALKAN GÖKÇEOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Veteriner HekimliğiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Veterinerlik Fizyolojisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET KAYA

Geri Dön