Suriyeli lise öğrencilerinin sosyal dışlanma deneyimleri: Gemlik örneği
Experiences of social exclusion among syrian high school students: The case of Gemlik
- Tez No: 1004090
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLER GÜNEŞ ASLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yalova Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Türkiye'de yaşayan Suriyeli ortaöğretim öğrencilerinin eğitim süreçlerinde karşılaştıkları sosyal dışlanma deneyimlerini, bu deneyimlerin akademik ve psikososyal etkilerini ve okul sosyal hizmetinin bu süreçteki rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. 2011 yılında başlayan Suriye iç savaşı sonrasında Türkiye'ye göç eden Suriyelilerin önemli bir bölümünü çocuklar ve gençler oluşturmakta; bu durum eğitim sisteminde uyum, aidiyet ve kapsayıcılık sorunlarını daha görünür hale getirmektedir. Eğitim, göçmen öğrenciler için yalnızca akademik bir alan değil, aynı zamanda toplumsal entegrasyonun temel bir bileşeni olarak öne çıkmaktadır. Araştırma, Suriyeli lise öğrencilerinin Türk eğitim sisteminde ne tür sosyal dışlanma deneyimleri yaşadıkları, bu deneyimlerin akademik başarı ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkileri ile okul sosyal hizmeti müdahalelerinin sosyal uyum sürecine katkılarını ortaya koymayı hedeflemektedir. Bu doğrultuda çalışma, Bursa'nın Gemlik ilçesinde bulunan farklı liselerde öğrenim gören 15 Suriyeli ortaöğretim(lise) öğrencisiyle yürütülmüştür. Araştırma nitel araştırma yöntemiyle, betimleyici araştırma modeli kapsamında gerçekleştirilmiştir. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla yapılan yüz yüze derinlemesine görüşmeler ve araştırmacı gözlemleri yoluyla toplanmış, MAXQDA programı kullanılarak, betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Bulgular, öğrencilerin dil yetersizliği, ayrımcılık, akran zorbalığı ve aidiyet sorunları nedeniyle çok boyutlu bir sosyal dışlanma süreci yaşadıklarını; sosyal dışlanmanın öğrencilerin okul deneyiminde merkezi bir rol oynadığını ve sosyal dışlanmanın aidiyet duygusunu zayıflattığını ortaya koymuştur. Bununla birlikte, Öğretmenlerin kapsayıcı tutumları ve arkadaş desteği, aidiyetin yeniden inşasında en önemli koruyucu faktörlerdir. Ancak, okul sosyal hizmeti ve psikososyal destek mekanizmalarının öğrenciler tarafından yeterince bilinmediği ve bu hizmetlerin kurumsal olarak henüz yaygın bir yapıya kavuşamadığı saptanmıştır. Öğrencilerin geleceğe dair güçlü umutlar taşımasına rağmen, bu hedeflerin dil engeli ve ekonomik belirsizlikler nedeniyle kırılgan olduğu görülmüştür. Çalışma, göçmen öğrencilerin sadece sisteme erişiminin değil, kendilerini sistemin eşit bir parçası hissetmelerini sağlayacak bütüncül ve yapısal okul sosyal hizmeti müdahalelerinin gerekliliğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This research aims to examine the experiences of social exclusion encountered by Syrian secondary school students living in Turkey during their education, the academic and psychosocial effects of these experiences, and the role of school social services in this process.Children and young people constitute a significant proportion of Syrians who migrated to Turkey following the Syrian civil war that began in 2011; this situation has made issues of adaptation, belonging, and inclusivity in the education system more visible. Education is not only an academic field for migrant students but also stands out as a fundamental component of social integration. The research aims to reveal the types of social exclusion experiences Syrian high school students encounter in the Turkish education system, the effects of these experiences on academic achievement and psychological well-being, and the contributions of school social service interventions to the social adaptation process. In this context, the study was conducted with 15 Syrian secondary (high school) students attending different high schools in the Gemlik district of Bursa. The research was conducted using qualitative research methods within the scope of a descriptive research model. Data were collected through face-to-face in-depth interviews using a semi-structured interview form and researcher observations, and analysed using descriptive analysis methods with the MAXQDA programme. The findings revealed that students experienced a multidimensional process of social exclusion due to language deficiencies, discrimination, peer bullying, and belonging issues; that social exclusion played a central role in the students' school experience; and that social exclusion weakened their sense of belonging. However, teachers' inclusive attitudes and peer support are the most important protective factors in rebuilding belonging. Nevertheless, it was found that school social services and psychosocial support mechanisms are not sufficiently known by students and that these services have not yet achieved a widespread institutional structure. Although students have strong hopes for the future, these goals are fragile due to language barriers and economic uncertainties. The study emphasises the need for comprehensive and structural school social work interventions that not only provide migrant students with access to the system but also enable them to feel like equal members of the system.
Benzer Tezler
- Suriyeli lise öğrencilerinin algılanan sosyal destek ve aile işlevleri açısından psikolojik sağlamlık düzeylerinin incelenmesi
The investigation of psychological resilience levels of syrian high school students in terms of perceived social support and family functions
DİLEK EKİNCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REFİA ASLIHAN DÖNMEZ
- Üstün yetenekli lise öğrencilerinin küresel sosyal sorumluluk düzeyleri ve suriyeli sığınmacılarla ilgili tutumlarının sosyal zeka ile ilişkisi: Beşiktaş örneği
The relationship of gifted high school students' global social responsibility levels and attitudes to syrian refugees with social intelligence: Besiktas sample
GÜLTEN GAYE BAŞEĞMEZ
- A cross-cultural study on language learning strategy use of Syrian and Turkish high school EFL students
İngilizceyi ikinci bir dil olarak öğrenen Suriyeli ve Türk lise öğrencilerinin dil öğrenme stratejilerini kullanımları üzerine karşılaştırmalı bir çalışma
ELİF DALAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN BEDİR
- SCARE Öfke Müdahale Programı'nın, Suriyeli lise öğrencilerinin öfke kontrollerine ve psikolojik dayanıklılıklarına etkisi
Başlık çevirisi yok
MERVE ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Psikolojiİbn Haldun ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU UYSAL
- Lise öğrencilerinin farklı kimliklere dair kalıp yargıları ve bunların kaynakları
High school students' stereotypes about different identities and their sources
AYŞE BEŞTEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH YAZICI