Kahverengi cücelerde manyetik aktivite
Magnetic activity in brown dwarfs
- Tez No: 1004136
- Danışmanlar: PROF. DR. ORKUN ÖZDARCAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Astronomi ve Uzay Bilimleri, Astronomy and Space Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Astronomi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Astronomi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kahverengi cüceler, yıldızlar ve gezegenler arasında yer alan, sönük, hidrojen füzyonunu sürdüremeyen yıldız-altı cisimlerdir. Çok küçük kütleli yıldızlara ait olan bazı özellikler gösterirken, aynı zamanda, dev gaz gezegenlere ait bir takım özellikleri de taşımaları sebebiyle bu şekilde tanımlanmıştır. Yaklaşık 13–80 Jüpiter kütlesi aralığında olan kahverengi cücelerin oluşumları, aynı yıldızlardaki gibi moleküler bulutların çökmesiyle gerçekleşir. Yeterli kütleye (0.08 güneş kütlesi) ulaşamadıkları için çekirdeklerinde sürekli nükleer reaksiyon başlayamaz. Yalnızca genç kahverengi cüceler kısa süreli döteryum füzyonu yapabilir. Bununla beraber zamanla soğudukları ve buna bağlı olarak sönükleştikleri bilinmektedir. Yıldızlardan farklı olarak atmosferlerinde lityum barındırırlar. Tayfsal olarak L, T ve Y türlerinde sınıflandırılmaktadırlar. L tipi en sıcak, Y tipi ise en soğuk olanlardır ve metan, amonyak gibi moleküller içerirler. Yıldızlardan farklı olarak tamamen konvektif yapıları nedeniyle klasik dinamo mekanizmalarından farklı olarak α² dinamosuyla manyetik alan oluşturdukları düşünülmektedir. Kahverengi cücelerin parlaklık değişimleri üzerine yapılan dönem analizleri, çeşitli ışık değişimi nedenlerine işaret etmektedir. Bunlar hem atmosferik hem manyetik kökenli olabilir. Bu etkiler radyo parlamaları, flare, atmosferdeki yoğun bulut yapıları, yüzey lekeleri ve aurora benzeri olaylardır. Bu olayların yaşla birlikte sıklığının azaldığı gözlemlenmiştir. Bu atmosferik yapıların çevrimsel değişimleri ve şiddeti, kahverengi cücelerin yaş, dönme, kütle, yüzey sıcaklığı ve konvektif katman derinliği gibi parametrelerine bağlı olarak değişim göstermektedir. Bu çalışmada seçilen iki tane kahverengi cücenin uydulardan alınmış ışık ölçüm verilerinin dönem analizi yapılmıştır. Bu analizler anlamlı dönem değişimi olduğunu göstermektedir. Bu dönem değişimlerinin muhtemelen kahverengi cücenin atmosferindeki bulut yapılarından kaynaklandığı tahmin edilmektedir.
Özet (Çeviri)
Brown dwarfs are substellar objects located between stars and planets, faint in luminosity and unable to sustain hydrogen fusion in their cores. They exhibit some characteristics of very low-mass stars while also showing certain features of giant gas planets, which gives them their distinctive classification. With masses approximately in the range of 13–80 Jupiter masses, the formation of brown dwarfs occurs through the collapse of molecular clouds, similar to stars; however, since they do not reach sufficient mass (0.08 solar masses), continuous nuclear reactions cannot start in their cores. Only young brown dwarfs can undergo brief deuterium fusion, and it is known that they cool over time and consequently become fainter. Unlike stars, brown dwarfs retain lithium in their atmospheres and are spectrally classified as L, T, and Y types, with L being the hottest and Y the coldest. Their atmospheres contain molecules such as methane and ammonia, and due to their fully convective structure, it is thought that they generate magnetic fields through an α² dynamo, which differs from classical dynamo mechanisms. Studies on brightness variations indicate various atmospheric and magnetic phenomena, such as radio bursts, flares, surface spots, aurora-like events, and cloud structures in their atmospheres. The frequency of these events is observed to decrease with age, and the intensity of these variations depends on parameters such as the brown dwarf's age, rotation rate, mass, surface temperature, and the depth of the convective layer. In this study, photometric data obtained from satellites for two selected brown dwarfs were analyzed for periodicity, revealing significant period variations. These variations are likely caused by cloud structures in the atmospheres of the brown dwarfs. This study aims to contribute to the understanding of the magnetic activity and atmospheric processes of brown dwarfs and to provide a foundation for future research in this field.
Benzer Tezler
- Antalya'da depolanmış ürün ve materyalde zararlı böcek ve akar türleri.Yayılışları ve habitatları üzerine araştırmalar.
Başlık çevirisi yok
YILDIRIM YANAROĞLU
- Analytical studies on bioactive components of natural materials
Doğal malzemelerin biyoaktif bileşenleri üzerine analitik çalışmalar
VESELİNA ADIMCILAR
Doktora
İngilizce
2024
Kimyaİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA BEDİA ERİM BERKER
- Kahverengi yumurtacı yerli hibrid ebeveynlerinde soy içi seleksiyonun etkinliği üzerinde araştırmalar
Inevestigations on the efficiency of within-strain selection in brown domestic layer parents
MUSTAFA SOYSAL
- Kahverengi yumurtacılarda yumurta kalite özellikleri ve bunlara yaşın etkisi
Egg quality characteristics and effect of age on them at brown egg layers
FİGEN EKİMLER
- Yerli ve yabancı hibrit ebeveyn soylarının melezlenmesi yoluyla üretilen kahverengi yumurtacıların verim özellikleri bakımından karşılaştırılması
Comparison of the brown layers which are produced by crossbreeding of local and foreign parent lines for production characteristics
SEDAT AKTAN
