Afganistan'da üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri üzerine bir araştırma: Belh ve Bağlan Üniversiteleri örneği
A study on digital literacy levels of university students in Afghanistan: The cases of Balkh and Baghlan Universities
- Tez No: 1004175
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLHANIM KARAOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gazetecilik, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gazetecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Gazetecilik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Afganistan'daki Belh ve Bağlan üniversitelerinde öğrenim gören öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeylerini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, nicel bir araştırma olup betimsel–tarama yöntemiyle yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini her iki üniversitede öğrenim gören erkek öğrenciler oluşturmaktadır. Toplamda 540 geçerli anket rastgele örnekleme yöntemiyle toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak, altı boyuttan oluşan 29 maddelik standart Dijital Okuryazarlık Ölçeği kullanılmıştır. Toplanan veriler SPSS 20 yazılımı ile analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre öğrencilerin genel dijital okuryazarlık ortalaması 5 üzerinden yaklaşık (3,36)'dır; bu oran ortalamanın (Orta üstü) düzeyi göstermektedir. Ancak öğrencilerin dijital okuryazarlık boyutlarındaki performansları eşit değildir. Dijital etik davranış ve gizlilik boyutlarında daha iyi performans gösterirken, teknik beceriler ve dijital içerik üretimi alanlarında daha zayıf oldukları tespit edilmiştir. Bulgular, öğrenim alanı, ekonomik durum, yaşam yeri, dijital olanaklara erişim, bilgi teknolojileri üzerine alınan resmi eğitim ve öğrenme motivasyonu gibi değişkenlerin dijital okuryazarlık düzeyini anlamlı biçimde etkilediğini; buna karşın yaş değişkeninin anlamlı bir farklılık yaratmadığını ortaya koymuştur. Mühendislik, teknik ve ekonomi alanlarındaki öğrenciler; ilahiyat, eczacılık ve beşerî bilimler alanındaki öğrencilere göre daha yüksek dijital becerilere sahiptir. Her iki üniversite arasında anlamlı bir fark olmamakla birlikte, şehirde yaşayan ve kişisel bilgisayar ile sabit internet bağlantısına sahip öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeyleri daha yüksektir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to evaluate the digital literacy levels of students studying at Balkh and Baghlan universities in Afghanistan. The research employed a quantitative design and was carried out using a descriptive–survey method. The sample of the study consists of male students studying at both universities. A total of 540 valid questionnaires were collected through random sampling. As the data collection tool, a standardized Digital Literacy Scale consisting of 29 items and six dimensions (ethics and responsibility, general knowledge and functional skills, daily use, professional production, privacy and security, and social dimension) was used. The collected data were analyzed using the SPSS Statistics 20 software. According to the research findings, the students' overall digital literacy mean score was approximately( 3.36 out of 5), indicating an (upper-medium) level. However, the students' performance varied across different dimensions of digital literacy. They showed stronger performance in digital ethics and privacy but weaker skills in technical competencies and digital content production. The results also revealed that variables such as field of study, economic status, place of residence, access to digital facilities, formal education in information technologies, and learning motivation significantly affected the level of digital literacy, whereas age did not produce any statistically significant differences. Students from engineering, technical, and economics fields demonstrated higher levels of digital competence compared to those studying theology, pharmacy, and humanities. Although no significant difference was found between the two universities, students living in urban areas and those with personal computers and stable internet access exhibited higher levels of digital literacy. Overall, the students' positive attitudes toward digital learning and their tendency to use the internet for educational and research purposes indicate a strong potential for the development of digital literacy within Afghanistan's higher education system.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanım alışkanlıkları ve motivasyonları“Afganistan örneği”
Social media usage habits and motivations“the case of Afghanistan”
NASIR AHMAD OZBEK OGHLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İletişim BilimleriErciyes ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ KORKMAZ
- The effects of online learning on the academic performances of students during the COVID-19 pandemic media dependency, uses, and gratifications perspective: A comparative study in Afghanistan and Turkey
COVID-19 pandemi döneminde uzaktan öğreimin öğrencilerin akademik performansları üzerindeki etkileri medya bağımlılığı, kullanımlar ve doyumlar perspektifi: Afganistan ve Türkiye arasında karşılaştırmalı çalışma
ROHULLAH MOHAMMAD
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Radyo-Televizyonİbn Haldun ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASMIN ABBAS ABDALLAH ALDAMEN
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Türkiye'de ve Avustralya'da öğrenim gören yabancı uyruklu yüksek lisans öğrencilerinin sosyo-kültürel ve ekonomik sorunları
Socio-cultural and economical problems of international graduate students in Turkey and Australia
KHEYRANSA BABIRZADE
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ASLAN
- Telekomünikasyon hizmet işletmelerinde hizmet kalitesinin servqual ölçeği ile ölçülmesi: Kabil örneği
Measuring service quality in telecommunication service enterprises with servqual scale: The case of Kabul
ZIAUDDIN RAHIMI