Türk resim sanatında Mukaddes Saran
Mukaddes Saran in Turkish painting
- Tez No: 1004288
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İLKAY CANAN OKKALI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trabzon Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Resim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, Mukaddes Saran'ın (1923-1995) hayatını, sanatçı kişiliğini, eserlerini ve Türk resim sanatındaki önemini incelemeyi amaçlamaktadır. Mukaddes Saran, sanata olan tutkusunu kendine özgü tarzıyla ortaya koymuştur. Bu çalışmada, Saran'ın biyografisi ve sanat kariyerine dair bilgiler verilerek, sanatçının Türk resim sanatı içindeki varlığı ve katkıları değerlendirilecektir. Sanatçı Güzel Sanatlar Akademisi'nde Nazmi Ziya, Léopold Lévy ve Bedri Rahmi'nin öğrencisi olur. İlk iki yıllık atölye eğitiminde ilk yıl antik heykellerden, ikinci yıl ise modelden desen çizimi çalışması yaparak bir eğitim almıştır. Sanatçı öğrencilik döneminden itibaren figüratif anlayışta çalışmış, çok sayıda portre, özellikle çocuk ve köylü kadın portreleri yapmıştır. Saran'ın tür itibarıyla portre ve otoportrenin yanı sıra peyzaj ve natürmort çalışmaları ağırlıktadır. Hayvanları da çok seven ve sahiplenen sanatçı kimi resimlerinde kediler, köpekler ve atları da konu edinmiştir. Saran'ın çalışmalarında da yenilik arayışını fırça kullanımı ve renklerde yakalamak mümkündür. Saran'ın özellikle samimi ve duygu yüklü karakterini çalışmalarına yansıttığı söylenebilir. Akademik eğitim almasına, profesyonel olarak tüm yaşamı boyunca üretmeyi sürdürmesine rağmen sanatçının eserlerinin sanat tarihi literatürüne kaydedilmemiş olması sanatçının adeta unutulmasına yol açmıştır. Tezin özgün değeri, Mukaddes Saran'ın günümüze kadar ele alınmamış olan eserlerini incelemesi ve analiz ettiği sonuçlar doğrultusunda sanatçının Türk sanatındaki yerini ve önemini belirgin hale getirecek olmasıdır. Bu amaçla, sanatçının hayatı, kariyeri ve sanat hayatına katıldığı ve aktif olarak çalıştığı yıllarda yer alan sanatçılar hakkında literatür taraması yapılmıştır. Çalışmada sanatçının eserleri kayıt altına alınarak analiz edilecektir. Eser analizleri sanatçının kullandığı teknik ve ifade tarzı dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Sanatçının eserlerinin ve çağdaşı sanatçıların önemli eserlerinin sergilendiği müzeler, galeriler, sanat arşivleri ve kataloglarından elde edilen bilgiler ile basılı ve yazılı kaynaklar, sanatçının hayatı ile ilgili yapılan röportajlar ve belgeseller araştırma sürecine dahil edilecektir. Bu tez Mukaddes Saran'ın sanatını ve eserlerini geniş bir perspektifle ele alarak onun ve çağdaşı ressam kadınların Türk resim sanatındaki önemini vurgulamayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this thesis is to document the life and art of painter Mukaddes Saran, to analyze her works thematically and formally, and to determine her position within Turkish painting. The study specifically aims to open a discussion, using concrete data, on the problem of the invisibility of female artists in art history writing, through the example of Mukaddes Saran. Mukaddes Saran has expressed her passion for art in her unique style. This study provides information about Saran's biography and artistic career, and evaluates her presence and contributions within Turkish painting. After receiving training in Nazmi Ziya's studio at the Academy of Fine Arts, the artist became a student of Léopold Lévy and Bedri Rahmi. During her first two years of studio training, she completed her education by working on drawing from ancient sculptures in the first year and from models in the second year. From her student years onwards, the artist produced numerous portraits in a figurative style, most of which were portraits of children and peasant women. In addition to portraits and self-portraits, Saran also produced landscape and still-life works. The artist, who deeply loves and cares for animals, has featured cats, dogs, and horses in some of her paintings. Saran's innovative approach is evident in her brushwork and use of color. It can be said that Saran particularly reflects her sincere and emotionally charged character in her work. Despite receiving academic training and continuing to produce art professionally throughout her life, the fact that her works have not been recorded in art history literature has led to her being almost forgotten. The unique value of this thesis lies in its examination and analysis of Mukaddes Saran's works, which have not been addressed until now, and in highlighting her place and importance in Turkish art based on the results obtained. To this end, a literature review was conducted on the artist's life, career, and the artists who were part of her artistic life during the years she actively worked. In this study, the artist's works were recorded and analyzed. The analyses of the works were carried out considering the artist's technique and style of expression. Information obtained from museums, galleries, art archives, and catalogs where the artist's works and important works of contemporary artists are exhibited, as well as printed and written sources, interviews, and documentaries about the artist's life, were included in the research process. This thesis aims to highlight the importance of Mukaddes Saran in Turkish painting by examining her art and works from a broad perspective.
Benzer Tezler
- Nesnelliğe dayalı sanat eleştirisi yöntemlerinin kuramsal temelleri
The theoretica principles of art criticism approaches based on objectivity
AYŞEGÜL SANCAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ. MUKADDER ÇAĞLAR
- Babur`un siyasi, sosyal ve kültürel hizmetleri (1483-1530)
Babur`s work at political social, and cultural (1483-1530)
MUKADDER GÜNERİ
Doktora
Türkçe
2001
Doğu Dilleri ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiDoğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SELMA BENLİ
- Türk resim sanatında asker ressamların öncülük rolü
Başlık çevirisi yok
HÜSEYİN ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. KEMAL İSKENDER