Beslenme ve diyetetik öğrencileri ve mezun diyetisyenlerin ağırlık yönetimi konusundaki bilgi ve tutumlarının karşılaştırılması
Comparison of weight management knowledge and attitudes of nutrition and dietetics students and graduate dietitians
- Tez No: 1004776
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KAMİL SERKAN UZYOL, DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞULE ARSLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Halk Sağlığı, Nutrition and Dietetics, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Dengeli beslenme, Balanced nutrition
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Beslenme ve Diyetetik birinci sınıf, üçüncü sınıf öğrencileri ve mezun diyetisyenlerin ağırlık yönetimi beslenme bilgisi, beslenme tutumu, yeme davranışı ve diyet kalitesi düzeylerini karşılaştırarak beslenme eğitiminin bilgi, tutum ve davranış bileşenleri üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Araştırma, kesitsel ve karşılaştırmalı yürütülmüş çalışmadır. Örneklemi, basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Örneklem sayısı, G*Power programıyla yapılan güç analizi sonucunda belirlenmiş ve minimum gereksinimin üzerinde tutulmuştur. Veriler Google Forms aracılığıyla çevrim içi olarak toplanmış; anket formu sosyodemografik bilgiler, sağlık ve yaşam tarzı özellikleri, 24 saatlik besin tüketim kaydı ve geçerlilik–güvenirliği kanıtlanmış ölçekleri içermiştir. Bu kapsamda Ağırlık Yönetimi Beslenme Bilgisi Ölçeği (AYBBÖ), Beslenme Tutum Ölçeği (BTÖ), Yeme Tutum Testi-26 (YTT-26), Besin Seçimi Testi (FCQ) ve Sağlıklı Yeme İndeksi-2015 (HEI-2015) uygulanmıştır. Veriler SPSS programında değerlendirilmiş, değişkenlerin dağılımına göre parametrik ve nonparametrik analiz yöntemleri kullanılmıştır. Eğitim düzeyi arttıkça ağırlık yönetimi beslenme bilgisi puanlarının anlamlı şekilde yükseldiği belirlenmiştir. Ancak beslenme tutumu, besin seçim motivasyonları, yeme davranışı ve diyet kalitesi açısından gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ölçekler arasındaki düşük düzeyli korelasyonlar, bilgi düzeyindeki artışın tutum veya davranış değişikliklerine doğrudan ve güçlü bir biçimde yansımadığını göstermektedir. Çalışmada beslenme eğitimiyle teorik bilgide artış olduğu fakat tutum ve yeme davranışı üzerinde etkisinin sınırlı olduğu gözlemlenmiştir. Bulgular, bilgi–tutum–davranış ilişkilerinin eğitim sürecinde eş zamanlı gelişmediğini ve özellikle davranışsal çıktıları güçlendirmek amacıyla uygulamalı, deneyim temelli ve sürdürülebilir eğitim yaklaşımlarına ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler Ağırlık yönetimi, beslenme bilgisi, beslenme tutumu, besin seçim motivasyonları, yeme davranışı, diyet kalitesi
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to comprehensively evaluate the effects of nutrition and dietetics education on the knowledge, attitudes, eating behaviors, and diet quality related to weight management by comparing first-year students, third-year students, and dietitians who graduated at least two years ago. This quantitative research was conducted using a cross-sectional and comparative design. The sample size was determined based on a power analysis performed with G*Power and was kept above the minimum required threshold. Data were collected online via Google Forms, using a questionnaire that included sociodemographic characteristics, health and lifestyle information, a 24-hour dietary recall, and validated and reliable measurement tools. These tools included the Weight Management Nutrition Knowledge Scale (AYBBÖ), Nutrition Attitude Scale (BTÖ), Eating Attitudes Test-26 (EAT-26), Food Choice Questionnaire (FCQ), and the Healthy Eating Index-2015 (HEI-2015). Inclusion criteria involved being a first- or third-year Nutrition and Dietetics student or a graduate dietitian with at least two years of experience and voluntary participation; incomplete or incorrect forms were excluded. Data were analyzed using SPSS with appropriate parametric and nonparametric statistical tests. Weight-management nutrition knowledge scores increased significantly with higher educational levels. However, no significant differences were observed among the groups regarding nutrition attitudes, food choice motivations, eating behaviors, or diet quality. Low-level correlations between scales indicated that increased knowledge did not strongly translate into changes in attitudes or behaviors. The study shows that nutrition education effectively enhances theoretical knowledge; however, its impact on attitudes and eating behaviors remains limited. The findings suggest that knowledge–attitude–behavior components do not develop simultaneously during the educational process and highlight the need for applied, experiential, and sustainable educational approaches to strengthen behavioral outcomes. Keywords Weight management, nutrition knowledge, nutrition attitude, food choice motivations, eating behavior, diet quality
Benzer Tezler
- Diyetisyen ve diyetisyen adaylarının obez bireylere karşı tutumlarının değerlendirilmesi
Assessment of dietitians and dietitian candidates' attitudes towards obese individuals
ZEHRA SERAY ESKİOCAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikTrakya ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDEF DURAN
- Türkiye'de diyetisyenlik mesleğinde yeterlik (board) sınavı ihtiyacının değerlendirilmesi
Evaluation of the requirement for a board examination in the profession of nutrition expertise in Türkiye
SEMA NUR ÇELİK NOYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Aydın ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP BEGÜM KALYONCU ATASOY
- Diyetisyenler ve diyetetik öğrencilerinde karbonhidrat sayımı ile diyabet bilgi düzeyinin değerlendirilmesi: Kesitsel bir çalışma
Assessment of carbohydrate counting and diabetes knowledge levels among dietitians and dietetics students: A cross-sectional study
ZEYNEP GİZEM YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikBahçeşehir ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERHAN MANTAR
- Sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinin iş güvenliği algılarının değerlendirilmesi: Fırat Üniversitesi örneği
Assessment of students' work safety perception at health science faculty: Fırat University sample
MÜNTAZ KORKUTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sağlık Kurumları YönetimiFırat ÜniversitesiSağlık Kurumları Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİM GÜNDÜZ
- Gastronomi öğrencilerinin beslenme bilgi düzeyi, beslenme alışkanlıkları ve sağlıklı beslenme durumları
Nutritional knowledge levels, dietary habits and health eating status of gastronomy student
ELİF SÖNMEZBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY ESRA AKSAKAL