Depremin yarattığı travmatik etkiye maruz kalan ergenlerin iyilik halini destekleyen psikososyal destek programının etkililiği: Psikolojik sağlamlık, benlik saygısı ve iyi oluş
The effectiveness of a psychosocial support program supporting the well-being of adolescents exposed to the traumatic ımpact of the earthquake: Psychological resilience, self-esteem, and well-being
- Tez No: 1004980
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZLEM KARAIRMAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bahçeşehir Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Deprem gibi aniden ve beklenmedik şekilde gerçekleşen doğal afetler, bireyleri biyopsikososyal açıdan çok yönlü etkileyen travmatik yaşantılardır. Bu araştırma, 06.02.2023 tarihinde Kahramanmaraş'ta meydana gelen depreme maruz kalan ergenlerin iyilik hali için uygulanan psikososyal destek programının (6 hafta) psikolojik sağlamlık, benlik saygısı ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada nicel ağırlıklı ve nitel destekli yöntemler birlikte kullanılmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden tek grup ön test-son test-izleme ölçümlü yarı deneysel yöntem kullanılmıştır. Araştırma grubunu Kahramanmaraş ilinde depreme maruz kalmış ve konteynerkentte kalan dokuz ergenden oluşmaktadır. Ölçme araçları olarak Connor-Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (CD-RISC), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ), EPOCH İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Nicel yöntemlerin analizinde ilk önce Friedman Testi ardından Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Nitel yöntemlerin kullanıldığı kısımda ergenlerin iyilik halini destekleyen psikososyal destek programının etkililiğini derinlemesine anlamak için çevrimiçi ortamda görüşmeler yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Nicel bulgularda; ergenlerin iyilik halini destekleyen psikososyal destek programının ön test ve son test ölçümünde ergenlerin benlik saygısını arttırdığı, ön test ve izleme ile son test ve izleme ölçümünde ise psikolojik sağlamlık ve psikolojik iyi oluş düzeylerinde kalıcı ve anlamlı artışlar sağladığı sonucu bulunmuş ve programın etkililiğini zaman içinde sürdüğü sonucuna ulaşılmıştır. Nitel bulgularda; psikososyal destek programının etkililiğini ve kapsamını tanımlayan dört ana tema (psikososyal müdahale dinamikleri, kazanımlar, grup sürecinin iyileştirici etmenleri, müdahale programı ve süreç hakkındaki değerlendirmeler) ve alt temalar elde edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Sudden and unexpected natural disasters such as earthquakes are traumatic experiences that affect individuals in multifaceted ways biopsychosocially. This study was conducted to examine the effects of a six-week psychosocial support program implemented to promote the well-being of adolescents exposed to the earthquake that occurred in Kahramanmaraş on 06.02.2023 on psychological resilience, self-esteem, and psychological well-being. In the study, quantitatively weighted and qualitatively supported methods were used together. Among quantitative research methods, a single-group pretest–posttest–follow-up quasi-experimental design was employed. The study group consisted of nine adolescents who were exposed to the earthquake in Kahramanmaraş province and were living in a container city. The Connor–Davidson Resilience Scale (CD-RISC), the Rosenberg Self-Esteem Scale (RSES), and the EPOCH Well-Being Scale were used as measurement instruments. In the analysis of quantitative methods, the Friedman Test was used first, followed by the Wilcoxon Signed-Ranks Test. In the qualitative component, online interviews were conducted in order to gain an in-depth understanding of the effectiveness of the psychosocial support program promoting adolescents' well-being. Content analysis was used in the analysis of qualitative data. Quantitative findings indicated that the psychosocial support program promoting adolescents' well-being increased adolescents' self-esteem in the pretest and posttest measurements, and yielded enduring and significant increases in psychological resilience and psychological well-being in the pretest–follow-up and posttest–follow-up measurements, leading to the conclusion that the effectiveness of the program was sustained over time. Qualitative findings yielded four main themes (dynamics of psychosocial intervention, gains, therapeutic factors of the group process, and evaluations regarding the intervention program and process) and subthemes describing the effectiveness and scope of the psychosocial support program.
Benzer Tezler
- Depremin hemşireler üzerinde yarattığı travma ve umutsuzluk düzeyinin ötenazi hakkında düşüncesine etkisi
The effect of the trauma and hopelessness level of the earthquake on nurses on their thinking about euthanasia
ÖZGE YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Halk SağlığıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHTAP SÖNMEZ
- Depremin okul dönemi çocuklarının (6-12 yaş) davranışlarına etkilerinin belirlenmesi ve değerlendirilmesi
Determination and evaluation of effects of earthquake on school age children's (6-12 years old) behaviours
BEDRİYE AK
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
HemşirelikAbant İzzet Baysal ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERAY GÖKDOĞAN
- Deprem sonrası mekanın algılanması: bilişsel haritalar ve uzamsal hafıza üzerindeki etkiler: Antakya örneği
Perception of space after an earthquake: effects on cognitive maps and spatial memory: The Antakya case
SEYHAN TAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EBRU VESİLE ÖCALIR AKÜNAL
- Kahramanmaraş depremleri sonrası (6 Şubat 2023) nakil olan öğrencilerin okula uyum süreçlerine ilişkin öğretmen görüşleri
Teachers' opinions on the school adaptation process of transferred students after Kahramanmaraş earthquakes (6 February 2023)
YILDIZ BAYDEDE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YALÇIN KARALI
- Konteyner kentte yaşayan yetişkinlerde ağız ve diş sağlığına yönelik bilgi, tutum ve davranışların değerlendirilmesi: Malatya örneği
Assessment of oral and dental health knowledge, attitudes, and practices among adults living in a container city: The case of Malatya
ERSİN MİLLİOĞULLARI