İşsizlik bağlamında sosyal destek, benlik saygısı ve kimlik erozyonu ilişkisi: Toplumsal cinsiyetin düzenleyici rolü üzerine bir araştırma
The relationship between social support, self-esteem, and identity erosion in the context of unemployment: A research on the moderating role of gender
- Tez No: 1005427
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HALİL İBRAHİM KARAKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Kent sosyolojisi, Kitle psikolojisi, Sosyal psikoloji, Çalışma psikolojisi, Urban sociology, Mass psychology, Social psychology, Psychology of work
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Göç Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kent Çalışmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, işsizlik deneyimi yaşayan bireylerde toplumsal değersizlik algısı, benlik saygısı ve kimlik erozyonu arasındaki ilişkisel yapı incelenmiş; söz konusu ilişkilerde toplumsal cinsiyetin düzenleyici rolü analiz edilmiştir. Araştırmanın amacı, işsizlik bağlamında bireylerin yaşadığı psikososyal kırılmaları açıklamak, sosyal destek, benlik saygısı ve kimlik erozyonu değişkenleri arasındaki ilişkileri bütüncül bir model çerçevesinde ortaya koymak ve bu ilişkilerin toplumsal cinsiyet temelinde nasıl farklılaştığını ampirik olarak test etmektir. Bu doğrultuda, değişkenler arasındaki doğrudan ve dolaylı etkiler ile düzenleyici mekanizmalar birlikte değerlendirilmiştir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline dayalı olarak kesitsel bir desende gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın evrenini Gaziantep ilinde yaşayan ve en az altı aydır işsiz olan bireyler oluşturmakta; örneklem ise kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenen 522 katılımcıdan meydana gelmektedir. Veri toplama sürecinde anket tekniği kullanılmış ve veriler standartlaştırılmış ölçekler aracılığıyla elde edilmiştir. Analiz sürecinde varyans temelli yapısal eşitlik modellemesi (PLS-SEM) yöntemi tercih edilmiş ve ölçüm ile yapısal model değerlendirmeleri sistematik biçimde gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları, işsizlik sürecinde algılanan toplumsal değersizlik düzeyinin artmasının benlik saygısını anlamlı biçimde azalttığını ve benlik saygısındaki düşüşün kimlik erozyonunu derinleştirdiğini göstermektedir. Bununla birlikte, sosyal destek algısının benlik saygısı üzerinde pozitif, kimlik erozyonu üzerinde ise azaltıcı yönde etkili olduğu belirlenmiştir. Ayrıca toplumsal cinsiyetin, değişkenler arasındaki ilişkilerin yönü ve şiddeti üzerinde anlamlı bir düzenleyici etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Özellikle erkek bireylerde işsizliğin benlik saygısı ve kimlik bütünlüğü üzerindeki olumsuz etkilerinin daha belirgin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak çalışma, işsizliğin birey üzerinde derin bir kimlik krizi yarattığını ortaya koymakta ve bu sürecin toplumsal cinsiyet bağlamında farklılaşan dinamiklere sahip olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
In this study, the relational structure between perceived social worthlessness, self-esteem, and identity erosion among individuals experiencing unemployment was examined, and the moderating role of gender in these relationships was analyzed. The aim of the study was to explain the psychosocial fractures experienced by individuals in the context of unemployment, to reveal the relationships between social support, self-esteem, and identity erosion variables within a holistic model framework, and to empirically test how these relationships differ on the basis of gender. In this context, direct and indirect effects as well as moderating mechanisms among the variables were evaluated together. The research was conducted in a cross-sectional design based on the relational survey model, one of the quantitative research methods. The population of the study consisted of individuals living in Gaziantep who had been unemployed for at least six months, while the sample consisted of 522 participants determined through convenience sampling. In the data collection process, the survey technique was employed, and the data were obtained through standardized scales. In the analysis process, the variance-based structural equation modeling (PLS-SEM) method was preferred, and the measurement and structural model evaluations were systematically carried out. The findings of the study demonstrated that an increase in the level of perceived social worthlessness during the unemployment process significantly reduced self-esteem, and that the decrease in self-esteem deepened identity erosion. In addition, perceived social support was found to have a positive effect on self-esteem and a reducing effect on identity erosion. Furthermore, gender was determined to have a significant moderating effect on the direction and strength of the relationships between the variables. In particular, it was concluded that the negative effects of unemployment on self-esteem and identity integrity were more pronounced among male individuals.As a result, the study reveals that unemployment creates a profound identity crisis for individuals and demonstrates that this process has differentiated dynamics within the context of gender.
Benzer Tezler
- Sosyal devlet ilkesi bağlamında; COVİD-19 pandemi sürecinde verilen sağlık hizmetlerinin mutluluk ile ilişkisi
In the context of the social state principle; The relationship of health services provided during the COVID-19 pandemic process with happiness
MESUT SİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sağlık YönetimiTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKMEN KANTAR
- Hak temelli sosyal hizmet ekseninde evsizlerin psiko-sosyal problemleri ve çözüm stratejileri
Psycho-social problems and solution strategies of the homeless people in the context of rights-based social work
CENGİZHAN AYNACI
- Özel engelli bakım merkezinde bulunan engellilerin ekonomik, kültürel ve sosyal durumlarının değerlendirilmesi: Elazığ ili örneği
The evaluation of the economic, cultural and social status of disabled people i̇n the private disabled maintenance center: Example of Elaziğ province
AYŞE ÇELİKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sosyal HizmetÜsküdar ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. İSMET GALİP YOLCUOĞLU
- Türkiye'de aktif işgücü politikası olarak toplum yararına programlar
Programs for community benefit as active labor policy in Turkey
BURÇİN BESTE DOĞU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeKocaeli ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI TAŞDEMİR
- Gelişmekte olan ülkelerde çocuk çalıştırılması ve mücadele stratejileri
Child labour and struggle strategies in developing countries
GÜLÖREN TUNCA
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriDokuz Eylül ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HASAN EJDER TEMİZ