Farklı organik ve organik olmayan hayvansal ürünlerde bazı ağır metal varlıklarının araştırılması ve risk değerlendirmesi
Investigation and risk assessment of certain heavy metal presences in various organic and non-organic animal products
- Tez No: 1005845
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA YİPEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Veteriner Hekimliği, Veterinary Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Veterinerlik Farmakoloji ve Toksikolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
'Organik' kelimesi; bitkisel veya hayvansal menşeili suni yem veya gübre, kimyasal olarak formüle edilmiş gübreler, büyüme uyarıcılar veya pestisitler kullanılmadan üretilen ürünün üretimi ve tüketimini, 'Organik gıda' ise, tarımsal veya hayvansal ürünlerin yetiştirilmesi, işlenmesi ve depolanmasında kimyasal madde kullanılmadan son tüketiciye kadar ulaşan gıdalar olarak tanımlanmaktadır. Organik hayvansal üretim ise, üst düzey kalitede, sağlıklı ve tehlike arz etmeyen ürünler talep eden tüketicilere, organik üretim kurallarıyla, kontrol altında ve sertifikalı bir şekilde üretilen ürünlerin arz edilmesi yöntemiyle yapılan hayvansal üretim şeklidir. Dünya nüfusundaki artışa paralel olarak gıda ihtiyacını karşılamak ve ürün verimini arttırmak amacıyla kimyasal maddelerin (pestisit, insektisit, gübre, hormon vb.) kullanımında da artış meydana gelmiştir. Bu durum ekosistem ve gıdalarda kontaminasyon ve insanlar üzerindeki olumsuz etkileriyle ilgili endişeleri de beraberinde getirmiş ve organik gıda tüketimine yönelik talebin gün geçtikçe artmasına neden olmuştur. Antik dönemlerden itibaren antropojenik aktiviteler nedeniyle doğal döngülerin dışında ekosisteme yayılmaya başlayan ve toksik etkileri bilinen ağır metaller canlıların biyolojik süreçleri için gerekli (esansiyel) olanlar (Cr, Cu, Mn, Se, Zn, vb.) ve olmayanlar (esansiyel olmayan) (Al, Cd, Hg, Pb, vb.) şeklinde sınıflandırılır. Esansiyel olanlar belirli konsantrasyonlarda canlıların için gereklilikleri yanında tolere edilebilir seviyeler üzerinde, esansiyel olmayanlar ise düşük konsantrasyonlarda bile toksik etkilere neden olabilmektedir. Bu tez çalışmasında Mersin, Adana ve Hatay illerindeki satış noktalarından (market, süpermarket, şarküteri) toplanan, ambalajlarında 'organik tarım' logosu olan (n=50) ve olmayan (n=50) süt, yumurta, kırmızı et, tavuk eti ve bal örneklerinde esansiyel (Cu, Cr, Mn, Se ve Zn) ve esansiyel olmayan (Al, As, Cd, Hg, Pb) metal konsantrasyonları ile tüketimlerine bağlı olarak insanlar üzerindeki potansiyel karsinojenik olmayan sağlık riskleri araştırılmıştır. Organik ve organik olmayan süt örnekleri Mn, Cd, Hg ve Pb; yumurta örnekleri Cd, Hg ve Pb; kırmızı et örnekleri Cd (organik olmayan hariç), Hg ve Pb; tavuk eti örnekleri Al (organik olmayan hariç), Cd (organik olmayan hariç), Hg ve Pb; bal örnekleri Se, As (organik olan hariç), Hg (organik olmayan hariç) ve Pb konsantrasyonları tespit (LOD) veya tayin (LOQ) limitlerinin altındaydı. Süt örnekleri Se; kırmızı et örnekleri Cr, Se, Al ve As; tavuk eti örnekleri Cu, Mn ve Al; bal örnekleri Cu, Cr, Zn, As ve Cd ortalama ağır metal konsantrasyonları (ppm) açısından organik ve organik olmayan örnekler arasındaki farklar istatistiksel olarak anlamlıydı. Organik ve organik olmayan; süt, yumurta, kırmızı et, tavuk eti ve bal örneklerinin tüketimlerinin analiz edilen ağır metaller açısından karsinojenik olmayan sağlık riski oluşturmadığı belirlendi. Hayvansal orijinli gıdalardaki ağır metallerin kontaminasyon seviyelerinin araştırılması ve izlenmesi yanında diğer değişkenleri (farklı gıda, kimyasallar ile tüketici ve sağlık durumu) içeren genişletilmiş senaryoları üzerinden risk değerlendirme çalışmalarının yapılması halk sağlığı açısından önemli bir konudur.
Özet (Çeviri)
The term 'organic' refers to: refers to the production and consumption of products produced without the use of synthetic feed or fertilizer of plant or animal origin, chemically formulated fertilizers, growth stimulants, or pesticides. 'Organic food' is defined as food that reaches the end consumer without the use of chemicals in the cultivation, processing, and storage of agricultural or animal products. Organic animal husbandry is a form of animal production that supplies consumers who demand high-quality, healthy, and safe products with products produced under organic production rules, under control, and in a certified manner. Parallel to the increase in the world population, there has been an increase in the use of chemicals (pesticides, insecticides, fertilizers, hormones, etc.) in order to meet food needs and increase product yield. This situation has raised concerns about contamination in ecosystems and food, as well as negative effects on humans, leading to a growing demand for organic food consumption. Since ancient times, heavy metals, which have begun to spread into the ecosystem outside of natural cycles due to anthropogenic activities and are known to have toxic effects, are classified as those that are essential for the biological processes of living organisms (Cr, Cu, Mn, Se, Zn, etc.) and those that are non-essential (Al, Cd, Hg, Pb, etc.). Essential metals are necessary for living organisms at certain concentrations and are tolerable above certain levels, while non-essential metals can cause toxic effects even at low concentrations. In this thesis study, the essential (Cu, Cr, Mn, Se, and Zn) and non-essential (Al, As, Cd, Hg, Pb) metal concentrations in milk, egg, red meat, chicken meat, and honey samples collected from retail outlets (markets, supermarkets, delicatessens) in the cities of Mersin, Adana and Hata and the potential non-carsinogenic health risks to humans associated with their consumption were investigated. Organic and non-organic milk samples: Mn, Cd, Hg, and Pb; egg samples: Cd, Hg, and Pb; red meat samples: Cd (except non-organic), Hg, and Pb; chicken meat samples for Al (except non-organic), Cd (except non-organic), Hg, and Pb; honey samples for Se, As (except organic), Hg (except non-organic), and Pb concentrations were below the limits of detection (LOD) or quantification (LOQ). The differences in average heavy metal concentrations (ppm) between organic and non-organic samples were statistically significant for milk samples Se; red meat samples Cr, Se, Al, and As; chicken meat samples Cu, Mn, and Al; honey samples Cu, Cr, Zn, As, and Cd. It was determined that the consumption of organic and non-organic milk, egg, red meat, chicken meat, and honey samples did not pose a non-carcinogenic health risk in terms of the analyzed heavy metals, and that egg, red meat, and chicken meat samples did not pose a non-carcinogenic health risk. Investigating and monitoring the contamination levels of heavy metals in animal-derived foods is important, and conducting risk assessment studies based on expanded scenarios that include other variables (different foods, chemicals, consumer and health status) is an important issue for public health.
Benzer Tezler
- Evaluation of the effect of sodium dodecyl sulfate and sand on graphene for the removal of arsenic in contaminated waters
Kontamine sulardan arsenik uzaklaştırılmasında sodyum dodesil sülfat ve kumun grafen üzerindeki etkilerinin incelenmesi
BEATRIZ ELENA CORREA ARIAS
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Assoc. Prof. Dr. MOİZ ELNEKAVE
- Mycoremediation of heavy metal contaminated soil using oyster mushroom: Pleurotus ostreatus
İstiridye mantarı: Pleurotus ostreatus kullanılarak mikoremediasyon yöntemi ile topraktan ağır metal giderimi
DİCLE ÜRÜNAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Biyolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiMoleküler Biyoloji-Genetik ve Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. GİZEM DİNLER DOĞANAY
PROF. DR. MUSTAFA SAİT YAZĞAN
- Manisa yöresinde demir eksikliği anemi prevalansı ve demir eksikliği anemisinde tarama testi olarak rutin hemogram, RDW ve ferritinin kullanımı
The prevalance of iron deficieny anemia in Manisa and using of hemogram, RDW and ferritin for searcing of iron deficiency anemia
VİLDAN ÜRK TAŞYENEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ ONAĞ
- Biyokütle bileşenlerinin biyokütlenin temel davranımına etkileri
Effects of biomass constituents on the thermal behavior of biomass
HÜMEYRA ORAK YETER
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Kimya Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SERDAR YAMAN
- Biotransformation of pregnenolone by penicillium olsonii
Pregnenolonun penicillium olsonii ile biyotransformasyonu
ATHEER SAUD WASMI AL-SAMARRAI