Geri Dön

Atopik egzama durum değerlendirmesinin Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirliği

Validity and reliability of the Turkish version of the RECAP of atopic eczema questionnaire

PDF İndir

  1. Tez No: 1005909
  2. Yazar: AYŞEGÜL ÖZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. BİRGÜL ÖZKESİCİ KURT
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Dermatoloji, Dermatology
  6. Anahtar Kelimeler: atopik egzama durum değerlendirmesi, geçerlilik, güvenilirlik, hasta bildirimli sonuç ölçütleri, ölçek uyarlama, Atopia, Atopik egzama, Güvenilirlik ve geçerlilik, atopic dermatitis, patient-reported outcome measures, reliability, scale adaptation, validity, Atopia, Reproducibility of results
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Atopik dermatit (AD), kronik seyirli, hastalık şiddeti ve semptom deneyimi açısından heterojen bir inflamatuvar deri hastalığıdır. Klinik değerlendirmede hasta perspektifinin yeterince yansıtılamaması, hasta-bildirimli sonuç ölçütlerinin önemini artırmıştır. Bu çalışmada, hastalık kontrolünü değerlendiren Atopik Egzama Durum Değerlendirmesi (Recap of Atopic Eczema, RECAP) ölçeğinin Türkçe versiyonunun dil uyarlamasının yapılması ve psikometrik özelliklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, 1 Mart 2025-1 Nisan 2026 tarihleri arasında prospektif ve tek merkezli olarak yürütüldü. Hanifin ve Rajka kriterlerine göre atopik dermatit tanısı almış 70 hasta çalışmaya dahil edildi. Örneklem büyüklüğü, psikometrik çalışmalar için önerilen madde sayısının 5-10 katı kuralına göre belirlendi. RECAP ölçeğinin Türkçe uyarlaması ileri-geri çeviri yöntemi ile gerçekleştirildi. RECAP-TR ile Atopik Dermatit Kontrol Aracı (ADCT-TR), Skindeks-16, kaşıntı Sayısal Değerlendirme Ölçeği (Numeric Rating Scale, NRS), tek maddelik hasta bildirimli ölçütler uygulanmış; hastalık şiddeti Egzama Alan ve Şiddet İndeksi (Eczema Area and Severity Index, EASI) ve valide Atopik Dermatit Araştırmacı Global Değerlendirmesi (Validated Investigator Global Assessment for Atopic Dermatitis, vIGA-AD) ile değerlendirilmiştir. Test-tekrar test güvenirliği için 29 hastaya 2 hafta sonra yeniden uygulama yapılmıştır. İç tutarlılık Cronbach alfa katsayısı ve madde-toplam korelasyonları ile değerlendirilmiştir. Test-tekrar test güvenirliği Spearman korelasyon analizi ve sınıf içi korelasyon katsayısı (ICC) ile analiz edilmiştir. Yapı geçerliliği için açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmış; veri uygunluğu Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) katsayısı ve Bartlett küresellik testi ile incelenmiştir. Yakınsak geçerlilik, RECAP-TR skorları ile diğer klinik ve hasta-bildirimli ölçütler arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: RECAP-TR toplam puanı ortalama 10,19±7,31 (medyan: 8,50) olarak bulundu. İç tutarlılık analizi sonucunda Cronbach alfa katsayısı 0,927 olarak saptandı; madde-toplam korelasyonları 0,707-0,860 arasında değişmekteydi. Test-tekrar test analizinde Spearman korelasyon katsayısı r=0,928 (p<0,001) ve ICC değeri 0,927 (95% GA: 0,898-0,951) olarak bulundu. AFA'da KMO değeri 0,883 ve Bartlett testi anlamlıydı (χ²=378,486; p<0,001). DFA sonuçları model uyumunun iyi olduğunu gösterdi (Standardized Root Mean Square Residual=0,036; Comparative Fit Index=0,994; Tucker-Lewis Index=0,992). Yakınsak geçerlilik analizinde RECAP-TR ile ADCT-TR arasında çok güçlü pozitif korelasyon (r=0,954; p<0,001), ortalama ve pik kaşıntı NRS skorları ile güçlü pozitif korelasyonlar (sırasıyla r=0,896 ve r=0,894; p<0,001) saptandı. RECAP-TR skorları, vIGA-AD ile orta düzeyde pozitif korelasyon göstermekle birlikte (r=0,513; p<0,001), EASI ve vIGA-AD'ye göre tanımlanan hastalık şiddet grupları arasında anlamlı farklılık göstermekteydi (p≤0,002). Sonuç: RECAP ölçeğinin Türkçe versiyonu, atopik dermatitli hastalarda hastalık kontrolünü değerlendirmede yüksek iç tutarlılığa, güçlü zamansal güvenilirliğe ve iyi düzeyde yapı ve yakınsak geçerliliğe sahip, geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracıdır. Ölçeğin Türkçe'ye kazandırılması, klinik pratikte hasta merkezli değerlendirme süreçlerini güçlendirecek ve araştırmalarda standardize hasta-bildirimli sonuç ölçütü olarak kullanımını mümkün kılacaktır.

Özet (Çeviri)

Objective: Atopic dermatitis (AD) is a chronic inflammatory skin disease with a heterogeneous clinical course in terms of disease severity and symptom experience. The insufficient reflection of the patient perspective in clinical assessment has increased the importance of patient-reported outcome measures. This study aimed to perform the linguistic adaptation of the Turkish version of the RECAP instrument, which evaluates disease control, and to assess its psychometric properties. Material and Methods: This prospective, single-center study was conducted between March 1, 2025, and April 1, 2026. Seventy patients diagnosed with atopic dermatitis according to the Hanifin and Rajka criteria were included. The sample size was determined based on the rule of 5-10 times the number of items recommended for psychometric studies. The Turkish adaptation of the RECAP instrument was performed using the forward-backward translation method. Participants completed the RECAP-TR along with the ADCT-TR, Skindeks-16, pruritus Numeric Rating Scale (NRS), and single-item patient-reported measures; disease severity was assessed using EASI and vIGA-AD. For test-retest reliability, 29 patients were reassessed after 2 weeks. Internal consistency was evaluated using Cronbach's alpha coefficient and item-total correlations. Test-retest reliability was analyzed using Spearman correlation analysis and the intraclass correlation coefficient (ICC). Construct validity was assessed using exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA); data suitability was examined with the Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) coefficient and Bartlett's test of sphericity. Convergent validity was evaluated by examining the relationships between RECAP scores and other clinical and patient-reported measures using Spearman correlation analysis. Results: The mean RECAP-TR total score was 10.19±7.31 (median: 8.50). Internal consistency analysis yielded a Cronbach's alpha coefficient of 0.927, with item-total correlations ranging from 0.707 to 0.860. In the test-retest analysis, the Spearman correlation coefficient was r=0.928 (p<0.001), and the ICC value was 0.927 (95% CI: 0.898-0.951). In EFA, the KMO value was 0.883, and Bartlett's test was significant (χ²=378.486; p<0.001). CFA results indicated good model fit (Standardized Root Mean Square Residual=0,036; Comparative Fit Index=0,994; Tucker-Lewis Index=0,992). In convergent validity analysis, a very strong positive correlation was observed between RECAP and ADCT-TR (r=0.954; p<0.001), and strong positive correlations were found with mean and peak pruritus NRS scores (r=0.896 and r=0.894, respectively; p<0.001). Although RECAP-TR scores showed a moderate positive correlation with vIGA-AD (r=0.513; p<0.001), they differed significantly across disease severity groups defined by EASI and vIGA-AD (p≤0.002). Conclusion: The Turkish version of the RECAP instrument is a valid and reliable tool with high internal consistency, strong temporal reliability, and good construct and convergent validity for assessing disease control in patients with atopic dermatitis. The adaptation of this scale into Turkish will strengthen patient-centered evaluation processes in clinical practice and enable its use as a standardized patient-reported outcome measure in research.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    833789

    Atopik dermatit hastalarında insülin direncinin hastalık şiddeti ve süresiyle ilişkisi

    The relationship between insulin resistance and disease severity and duration in atopic dermatitis patients

    ÖMER MERT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DermatolojiBezm-İ Alem Vakıf Üniversitesi

    Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZLEM SU KÜÇÜK

  2. Tez No

    845799

    Anaokulu çocuklarında atopik dermatit sıklığı ve besin alerjisi ile ilişkisinin araştırılması

    Investigation of the frequency of atopic dermatitis inpreschool children and its relationship with food allergy

    ZEYNEP AY

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGaziantep Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERCAN KÜÇÜKOSMANOĞLU

  3. Tez No

    613264

    Çocukluk çağı besin alerjilerinin klinik fenotiplendirmesi

    Food allergy phenotypes in childhood

    GİZEM KÖKEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYŞE BETÜL BÜYÜKTİRYAKİ

  4. Tez No

    557738

    Alerjik proktokolitli süt çocuklarının karakteristik özellikleri ve klinik seyri etkileyen faktörler

    Factors affecting characteristic features and clinical patternof allergic proctocolitis in infants

    MELİKE KURTULUŞ ÇOKBOZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBalıkesir Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEZİN AKMAN

  5. Tez No

    289321

    Stabil sarkoidoz hastalarında atopi ve allerjik hastalıkların sıklığının değerlendirilmesi

    Atopy and allergic diseases frequency in stable sarcoidosis patients

    NAZAN NALCI SAVAŞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Göğüs HastalıklarıUludağ Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ESRA UZASLAN

Geri Dön