Lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı, siber zorbalık ve öznel iyi oluş arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between social media addiction, cyberbullying and subjective well-being in high school students
- Tez No: 1006005
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MERVE AKTAŞ TERZİOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Psychiatry, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Fen liseleri, Science high school
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Gençler arasında oldukça yaygın olarak kullanılan sosyal medya uygulamalarının kullanımı arttıkça bağımlılık yapıcı etkileri de artmaktadır. Sosyal medya üzerinden kurulan iletişim ile zorba ve mağdur olmak kavramları da dijital ortama taşınmıştır. Öznel iyi oluş zorba ya da mağdur davranışında önemli rol alır. Çalışmada 14-18 yaş aralığında lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı, siber zorbalık ve öznel iyi oluş arasındaki ilişkiyi araştırmak amaçladık. İl örnekleminde seçilen okullarda 14-18 yaş aralığında lise öğrencileri tarafından "Ergenlerde Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği (ESMBÖ), Siber Zorbalık Ölçeği (SZÖ), Ergen Öznel İyi Oluş Ölçeği (EÖİOÖ) ve tarafımızca hazırlanan Sosyodemografik Veri Formu (SDVF) dağıtıldı. İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve etik kurul izinleri sonrası başlatılan çalışmada katılımcıların ve ebeveynlerin onamı alındı. Çalışmada toplam 450 Lise öğrencisine formlar dağıtıldı, çalışmaya katılmayı kabul eden (ebeveyn ve öğrenciler) ve ölçekleri dolduran 295 katılımcının ölçekleri değerlendirmeye alındı. Katılımcıların %64,4'i kadın, yaş ortalaması 16,15 ± 1,03'tür (min.–maks. 14,10-18,7). Sosyal medya bağımlılığı arttıkça öznel iyi oluş azalmaktadır ve bu ilişki çift yönlüdür. Öznel iyi oluş arttıkça da sosyal medya bağımlılığı azalmaktadır. Ergen öznel iyi oluş ile sosyal medya bağımlılığı arasında anlamlı ilişki gözlenmiştir (r =-0,143, p = 0,01). Sosyal medya bağımlılığı arttıkça siber mağduriyet, siber zorbalık ve siber zorbalığa tanık olmanın arttığı bulgulanmıştır. Siber mağduriyetin öznel iyi oluş üzerine etkisi olduğu gösterilmiştir. Siber mağduriyet arttıkça öznel iyi oluş azalmaktadır. Siber zorbalık ve siber zorbalığa tanık olmanın ise ergenlerde öznel iyi oluşu etkilemediği bulgulanmıştır. Çalışmada lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının ergen öznel iyi oluşunu negatif yönde etkilediğini ve siber zorbalık, mağduriyet ve tanık olmanın riskini arttırdığını göstermiştir. Sosyal medya kullanımının gençler arasında oldukça yaygınlaştığı bu dönemde risk faktörlerini ve riskli grupları belirlemek önemlidir. Ergenlerde sosyal medya bağımlılığını önleyecek girişimler; sosyal medya bağımlılığının yol açtığı riskler ve siber zorbalıktan korunma ve ergen öznel iyi oluşunda fayda sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
The usage of social media applications is increasing, which are widely used among young people and their addictive effects also increased. The communication established through social media, the concepts of being a bully and a victim have also been transferred to the digital environment. Subjective wellbeing plays an important role in bully and victim behavior. We aimed in the study to investigate the relationship between social media addiction, cyberbullying and subjective well-being in high school students between the ages of 14-18. We distributed the "Adolescent Social Media Addiction Scale, Cyber Bullying Scale, Adolescent Subjective Well-Being Scale and the Sociodemographic Data Form prepared by us, to high school students between the ages of 14-18 in selected schools in the provincial sample. In the study initiated after the approvals of the Provincial Directorate of National Education and the ethics committee, the consent of the participants and their parents was obtained. We distributed the forms to a total of 450 high school students, and the scales of 295 participants who agreed to participate in the study and filled them out completely were evaluated. The found that 64.4% of the participants were female, and the average age was 16,15 ± 1,03 (min.–max. 14,10-18,7). As social media addiction increases, subjective well-being decreases, and this relationship is bidirectional. As subjective well-being increases, social media addiction decreases. A significant relationship was observed between adolescent subjective well-being and social media addiction (r=-0,143, p=0,01). It was found that as social media addiction increased, cyber victimization, cyber bullying and witnessing cyber bullying increased. We found that cyber victimization influences subjective well-being. As cyber victimization increases, subjective well-being decreases. It was found that cyber bullying and witnessing cyber bullying did not affect subjective well-being in adolescents. We revealed that social media addiction in high school students negatively affects adolescent subjective well-being and increases the risk of cyber bullying, victimization and witnessing. Especially when social media use has become quite widespread among young people, it is important to determine risk factors and risk groups. Preventive initiatives of social media addiction in adolescents will be helping to decrease the risk of addictive usage of social media such as cyberbullying and improve adolescent subjective well-being.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinde siber zorbalık ve siber mağduriyet durumlarının sosyal medya bağımlılığı ile ilişkisi
The relationship between cyberbullying and cyber victimization with social media addiction among high school students
MERVE AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURHAN FISTIKCI
- Lise öğrencilerinde akran zorbalığının; Okul aidiyeti, empati düzeyi ve sosyal medya bağımlılığı değişkenleri açısından lise türlerine göre karşılaştırılmalı incelenmesi: Batman ili örneği
A comparative study of peer bullying among high school students according to high school types in terms of school belonging, empathy level and social media addiction variables: The case of Batman province
ÖZLEM MOLLAKÖY DERSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiBitlis Eren ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CELAL İNCE
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET SIDDIK VANGÖLÜ
- 9. sınıf öğrencilerinde internet bağımlılığı, siber zorbalık, siber mağduriyet ve anne-baba tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of relation between internet addiction, cyber bullying, cyber victimization and parent attitudes in 9th class students
KISMET AKKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. DERYA EVGİN
- Trabzon ili lise öğrencilerinde teknoloji bağımlılıkları prevalansı ve etkileyen faktörler
Prevalence of technology addictions and associated factors among high school students in trabzon province
ZEYNEP CÖMERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Halk SağlığıKaradeniz Teknik ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZIM ERCÜMENT BEYHUN
- Lise öğrencilerinin siber zorbalık eğilimlerinin Facebook tutumu ile ilişkisinin incelenmesi
To examine the relationship between the high school students' Facebook attitude and their tendencies to cyber bullying
HİDAYET ÇİFTCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
SosyolojiMarmara ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAVUZ ERDOĞAN