Orta Anadolu'da (Aksaray, Kırşehir, Niğde, Nevşehir) devlet ve toplum (1650-1750)
State and society in Central Anatolia (Aksaray, Kirşehi̇r, Ni̇ğde, Nevşehi̇r) (1650-1750)
- Tez No: 1006378
- Danışmanlar: PROF. DR. NECMETTİN AYGÜN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: 17. yüzyıl, 18. yüzyıl, Aksaray, Devlet, Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Toplum, 17. century, 18. century, Aksaray, State, Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Society
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 17. yüzyılın ikinci yarısı ile 18. yüzyılın ilk yarısında Orta Anadolu'da devlet ve toplum ilişkilerinin hangi şartlar altında uygulama alanı bulduğunu gerek devletin gerekse toplumun muhtelif konulardaki taleplerinin nitelik ve nicelikleri kadar çözüm önerilerine de dikkat çekmektedir. Çalışmanın coğrafi inceleme alanını Aksaray, Kırşehir Niğde ve Nevşehir oluştururken; kronolojik çerçevesini 1650-1750 yılları arasındaki dönem teşkil etmektedir. Çalışmada, Osmanlı Devleti'nin uzun ve maliyetli savaşlar nedeniyle artan mali ihtiyaçları karşısında merkezî otoriteyi yeniden tesis etme çabaları doğrultusunda taşra ile kurduğu ilişkiler ele alınmıştır. Ayrıca, toplumun gerek geçimlik ekonomik faaliyetler gerekse servet edinmek amacıyla devletle ve birbirleriyle kurdukları ilişkiler Osmanlı Arşivi'nde yer alan Mühimme, Şikâyet ve Ahkâm Defterleri'nden elde edilen kayıtlar ışığında değerlendirilmiştir. Merkezde yaşanan askerî, idari ve mali gelişmelerin taşra toplumunun gündelik hayatına nasıl yansıdığı ve bu süreçlerin devlet-toplum ilişkilerini ne ölçüde etkilediği ampirik verilerle ortaya konulmaya çalışılmıştır. Devletin içinde bulunduğu koşullar sebebiyle artan askerî ve mali ihtiyaçları doğrultusunda taşraya yönelttiği asker talepleri, idarî görevlendirmeler ve olağanüstü vergi uygulamaları ile bu uygulamaların tebaa üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu çerçevede devlet-toplum ilişkilerinin sahadaki somut tezahürleri olarak eşkıyalık faaliyetleri ve devlet görevlilerinin yetki suiistimalleri ele alınmış; toplumda yaygın biçimde görülen borç-alacak-verecek ilişkileri ile miras meseleleri incelenmiştir. Esasen bu unsurlar bir arada değerlendirilerek Osmanlı taşrasında devlet ile toplum arasındaki ilişkinin durağan değil, sürekli müzakere ve dönüşüm hâlinde olan dinamik bir yapı sergilediği ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the conditions under which state-society relations were implemented in Central Anatolia during the second half of the 17th century and the first half of the 18th century, highlighting not only the nature and extent of the demands made by both the state and society on various issues but also the proposed solutions. The geographical scope of the study covers Aksaray, Niğde, Kırşehir, and Nevşehir, while its chronological framework spans the period between 1650 and 1750. The study examines the relationships established between the Ottoman State and the provinces in line with its efforts to reestablish central authority in the face of increasing financial needs due to long and costly wars. Furthermore, the relationships established by society with the state and with each other, both for subsistence economic activities and for the purpose of acquiring wealth, are evaluated in light of records obtained from the Mühimme, Şikâyet, and Ahkâm Defterleri (Important Documents, Complaints, and Judgments Registers) in the Ottoman Archives. Empirical data has been used to reveal how military, administrative, and financial developments at the center were reflected in the daily life of provincial society and to what extent these processes affected state-society relations. The military demands, administrative assignments, and extraordinary tax practices directed at the provinces by the state in line with its increasing military and financial needs due to the conditions it faced, as well as the effects of these practices on the subjects, have been examined. Within this framework, banditry and abuses of authority by state officials, as concrete manifestations of state-society relations in the field, were addressed; debt-credit relationships and inheritance issues, commonly seen in society, were examined. Essentially, by evaluating these elements together, it has been revealed that the relationship between the state and society in the Ottoman hinterland was not static but dynamic, characterized by continuous negotiation and transformation.
Benzer Tezler
- Sicill-i Ahvâl kayıtlarına göre Orta Anadolu (Nevşehir, Kırşehir, Niğde ve Aksaray) doğumlu gayrimüslim Osmanlı devlet memurları
Real estate Ottoman state born in Central Anatolia (Nevşehir, Kırşehir, Niğde and Aksaray) according to Sicill-i Ahvâl records
ZEYNEP ÜNSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
TarihNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN SARAÇ
- Orta Anadolu termal turizm projesi kapsamındaki işletmelerde menü analizi
The menu analises of businesses within the Middle Anatolia thermal tourism project
SEZGÜL ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRAH KESKİN
- Orta Anadolu türkülerinde dağ metaforu ve bu metafora yüklenen anlamlar
Mountain metaphor in Central Anatolian folk songs and its meanings and connotations
ŞEFİKA BALLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Kapadokya ÜniversitesiKültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALDUN VURAL
- Türk halk müziğinde bozlak kavramı üzerine bir araştırma
Survey on the“bozlak”of Turkish folk music
OĞUZ KARAKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
MüzikSelçuk ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. HAMİT ÖNAL
- Geology, petrography and geochemistry of Ekecikdağ plutonic rocks (Aksaray region-central anatolia)
Başlık çevirisi yok
T.KEMAL TÜRELİ