Galata kulesi ve çevresinin aydınlatma açısından incelenmesi
Investigation of the galata tower and its surroundings in terms of lighting
- Tez No: 1006407
- Danışmanlar: PROF. DR. LEYLA ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Galata Kulesi, Yapay aydınlatma, İstanbul-Galata-Pera bölgesi, Galata Tower, Artificial lighting, İstanbul-Galata-Pera region
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yapı Fiziği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kent aydınlatması, gece saatlerinde kullanıcı–mekân ilişkisini güçlendiren, görsel konforu ve mekânsal algıyı şekillendiren temel tasarım unsurlarından biridir. Tarihi ve simgesel yapıların aydınlatılması, yalnızca yapının gece görünür kılınmasını değil, aynı zamanda mimari özelliklerinin okunabilirliğini ve kentsel bağlam içindeki temsil gücünü artırmayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda ele alınan cephe aydınlatması, yapının dönemsel niteliklerini, malzeme özelliklerini ve çevresiyle kurduğu mekânsal ilişkiyi destekleyerek gece kentsel mekân algısına katkı sağlamaktadır. Bu çalışma, İstanbul'un tarihi ve kültürel açıdan önemli bölgelerinden biri olan Galata bölgesinde, Galata Kulesi ve yakın çevresinde yer alan tarihi yapıların mevcut cephe aydınlatma düzenlerinin incelenmesini ve değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında Galata Kulesi başta olmak üzere çevresinde bulunan yedi adet tarihi yapı ile bu yapılara hizmet eden yaya akslarının mevcut aydınlatma koşulları ele alınmıştır. Çalışma alanının seçiminde, Galata Kulesi'nin kent siluetindeki simgesel konumu, çevresindeki yoğun tarihi yapı dokusu ve bölgenin turistik ve kamusal kullanım potansiyeli etkili olmuştur. Çalışma iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada, seçilenyapıların cephe aydınlatmaları ve yaya yollarındaki aydınlatma düzenleri yerinde gözlem ve görsel belgeler aracılığıyla analiz edilmiştir. Mevcut aydınlatma aygıtlarının türleri, konumları ve oluşturdukları ışık etkileri değerlendirilmiş; çalışma alanı, yapılar ve çevresel unsurlar üç boyutlu olarak dijital ortamda modellenmiştir. İkinci aşamada ise mevcut aydınlatma koşullarının iyileştirilmesine yönelik tasarım önerileri geliştirilmiş ve bu öneriler üç boyutlu görselleştirmeler aracılığıyla ifade edilmiştir. Öneriler, yapıların mimari özelliklerini ön plana çıkaracak, çevresel bütünlüğü koruyacak ve gece algısını güçlendirecek şekilde ele alınmıştır. Çalışma sonucunda, Galata bölgesindeki tarihi yapıların ve kamusal alanların aydınlatılmasında bütüncül bir yaklaşımın gerekliliği ortaya konmuştur. Cephe aydınlatma uygulamalarının, çevredeki yaya yolları ve kentsel doku ile birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Elde edilen bulgular ve geliştirilen tasarım önerileri, tarihi kent bölgelerinde yapılacak aydınlatma tasarımlarına yönelik yol gösterici nitelikte olup, kentsel kimliğin gece görünümünün güçlendirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Urban lighting represents a fundamental design element that strengthens the user space interaction at night and plays a significant role in shaping visual comfort and spatial perception. The lighting of historic and symbolic structures is not limited to ensuring visibility after dark; rather, it seeks to improve the legibility of architectural features and to strengthen their representational role within the urban context. In this respect, façade lighting contributes to the perception of urban space at night by emphasizing period-specific characteristics, material properties, and the spatial relationships established between buildings and their surroundings. This study focuses on the examination and evaluation of the existing façade lighting conditions of historic structures located in and around the Galata Tower within the Galata District, an area of significant historical and cultural importance in Istanbul. The research focuses on the Galata Tower and seven surrounding historic buildings, as well as the lighting conditions of the pedestrian routes serving these structures. The selection of the study area was determined by the iconic position of the Galata Tower within the city skyline, the dense historic building fabric in its vicinity, and the area's strong touristic and public use potential. The study was conducted in two stages. In the first stage, the façade lighting of the selected buildings and the lighting arrangements along pedestrian pathways were analyzed through on-site observations and visual documentation. The types, locations, and lighting effects of existing luminaires were identified, and the study area—including buildings and environmental elements—was digitally modeled in three dimensions. In the second stage, design proposals aimed at improving the existing lighting conditions were developed and presented through three dimensional visualizations. These proposals were formulated to enhance architectural legibility, maintain environmental coherence, and strengthen nighttime perception. The results of the study emphasize the necessity of adopting a holistic approach to lighting design in historic urban areas, in which façade lighting is evaluated together with pedestrian routes and the surrounding urban fabric. The proposed design strategies aim to contribute to the enhancement of the nighttime urban identity of historic districts.
Benzer Tezler
- Kentsel mekan algısında yapay aydınlatmanın kullanımı ve kent imajı ile ilişkilendirilmesi
The effects of artificial lighting on perception of urban spaces: Illumination and urban image
ŞEBNEM GEMALMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİYE YENEN
- Antik Galata Bölgesi'nin (İstanbul) mikrotremor ölçümleri esaslı mikrobölgeleme çalışması
The microzoznation of Ancient Galata Area (Istanbul)based on microtremor recordings
BETÜL ERGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Jeofizik MühendisliğiDokuz Eylül ÜniversitesiJeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MEHMET UTKU
- The effect of artificial lighting on historical buildings visibility
Yapay aydınlatmanın tarihi binaların görünürlüğü üzerindeki etkisi
HUSSEIN MAHMOOD SAEED SAEED
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
MimarlıkAltınbaş ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERİNÇ ONBAY
- Yapı yüzü aydınlatma kriterlerinin İstanbul'da bulunan yapı örnekleri üzerinden irdelenmesi
Examination of the building facade lighting criteria over the building samples in İstanbul
ELİF POLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENSİN YAĞMUR
- Galata kent surları ve koruma önerileri
City walls of Galata and protection proposals
BATUHAN BURHAN ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ZEYNEP AHUNBAY