Bilimkurgu ve bilimkurgu sinemasında yaratılan gelecek kaygısı
Science fiction and the anxiety about the future created in science fiction cinema
- Tez No: 1006437
- Danışmanlar: PROF. SEFA ÇELİKSAP
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sinema ve Televizyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, bilimkurgu sinemasının ve edebiyatının yalnızca geleceğe yönelik teknolojik öngörüler sunan bir tür olmadığını; modern dünyanın yarattığı toplumsal, bireysel ve varoluşsal kaygıları görünür kılan önemli bir anlatı alanı olduğunu incelemektedir. Bilimsel düşüncenin gelişimiyle paralel olarak şekillenen bilimkurgu, insanın teknolojiyle, doğayla ve kendi varoluşuyla kurduğu ilişkiyi sorgulayan çok katmanlı bir yapı sunmaktadır. Modernizmle birlikte hız kazanan bilimsel ve teknolojik ilerleme, belirsizlik, yabancılaşma ve kontrol kaybı gibi duyguların artmasına neden olmuş; bu durum bilimkurgu anlatılarında farklı temalar aracılığıyla temsil edilmiştir. Çalışmada bilimkurgu sinemasının ortaya çıkışı ile edebiyat, felsefe ve çizgi romanlarla kurduğu ilişki ele alınmış; türün tarihsel süreç içerisinde değişen toplumsal kaygılara nasıl yanıt verdiği incelenmiştir. Soğuk Savaş döneminde nükleer tehdit ve istila korkularının ön planda olduğu bilimkurgu anlatılarının, ilerleyen yıllarda biyolojik riskler, yapay zekâ, ekolojik çöküş ve politik-ekonomik belirsizlikler gibi çağdaş sorunlara yöneldiği görülmüştür. Bu bağlamda Stalker, Alien ve Avatar filmleri örnek olarak ele alınmış; her bir filmin bilimkurguyu farklı estetik ve felsefi yaklaşımlarla ele aldığı ortaya konmuştur. Bilimkurgu, modern yaşamın yarattığı endişeleri anlamlandırmak ve tartışmaya açmak açısından önemli bir düşünsel alan sunmakta; sinema ve edebiyat aracılığıyla bireyi kendi çağını sorgulamaya davet etmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines science fiction cinema and literature not merely as genres that offer technological predictions about the future, but as significant narrative fields that reveal the social, individual, and existential anxieties of the modern world. Shaped in parallel with the development of scientific thought, science fiction presents a multilayered structure that questions humanity's relationship with technology, nature, and its own existence. Scientific and technological progress accelerated by modernism has intensified feelings of uncertainty, alienation, and loss of control, which are reflected in science fiction narratives through various thematic approaches. The study addresses the emergence of science fiction cinema and its relationship with literature, philosophy, and comic books, focusing on how the genre responds to changing social anxieties throughout history. While nuclear threats and invasion fears dominated science fiction narratives during the Cold War period, later works increasingly turned toward contemporary issues such as biological risks, artificial intelligence, ecological collapse, and political and economic uncertainties. In this context, the films Stalker, Alien, and Avatar are examined as representative examples, demonstrating how science fiction adopts diverse aesthetic and philosophical perspectives. Science fiction constitutes an important intellectual field for interpreting and questioning the anxieties of modern life, inviting audiences and readers to critically reflect on their own era through cinematic and literary narratives.
Benzer Tezler
- Bilimkurgunun bir alt türü olarak siberpunk filmlerinin çözümlenmesi
Analysis of cyberpunk movies as a subgenre of science fiction
BAHADIR ALPTEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İletişim BilimleriSüleyman Demirel ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM NARMANLI
- Bilim kurgu filmlerinde yaratılan tematik mekanların tasarım ve üretim süreçlerinin analizi
Analyze of design and production processes of thematic spaces that are created in science fiction movies
ALPAY TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
İç Mimari ve DekorasyonHacettepe Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. E. NUR OZANÖZGÜ
- Çağdaş Hollywood bilim kurgu sinemasında görsel etkiler ile yaratılan sinemasal gerçeklik
The Cinematic realism created with visual effects in the contemporary Hollywood science fiction cinema
OSMAN OZAN ÖZBANAZI
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Radyo-TelevizyonAnkara ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OĞUZ ONARAN
- Tek mekânlı bilim kurgu sinemasında sinematografik iç mekân analizi ve geleceğin kapsül mekânlarına yönelik model önerisi
Cinematographic interior space analysis in single-location science fiction cinema and a proposed model for future capsule spaces
ÇAĞLA BEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İç Mimari ve DekorasyonMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. İSMAİL EMRE KAVUT
- Pygmalion Myth in science-fiction cinema Stepford Wives, Blade Runner, Ghost in the Shell
Bilim-kurgu sinemasında Pygmalion Miti Stepford Wives, Blade Runner, Ghost in the Shell
LEYLA ÖZYOL
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
Sahne ve Görüntü SanatlarıBahçeşehir ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. KAYA ÖZKARACALAR