Geri Dön

Hasta başı test cihazı olarak kullanılabilecek fenilalanin ölçüm biyosensörü tasarımı

Phenylalanine measurement biosensor design for use as a bedside tester

  1. Tez No: 1006698
  2. Yazar: SEVDA ÜNALLI ÖZMEN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HALİL SAĞLAM
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Biyomühendislik, Biyoteknoloji, Biyokimya, Bioengineering, Biotechnology, Biochemistry
  6. Anahtar Kelimeler: Fenilketonüri, elektrokimyasal biyosensör, karbon nanotüp, çiçek yapılı enzim, fenilalanin, Phenylketonuria, electrochemical biosensor, carbon nanotube, flower- like enzyme, phenylalanine
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Translasyonel Tıp Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Fenilketonüri, fenilalanin hidroksilaz enziminin yetersizliği sonucu fenilalaninin metabolize edilememesiyle ortaya çıkan kalıtsal bir metabolizma hastalığıdır. Erken tanı ve düzenli biyokimyasal izlem yapılmadığı durumlarda kandaki fenilalanin düzeyinin artması, özellikle merkezi sinir sistemi üzerinde geri dönüşümsüz hasarlara, zihinsel gelişim geriliğine ve çeşitli nörolojik komplikasyonlara yol açabilmektedir. Bu nedenle fenilalanin düzeylerinin hızlı, doğru ve güvenilir yöntemlerle belirlenmesi, hastalığın tanı ve takibinde kritik klinik öneme sahiptir. Bu tez çalışmasında, fenilketonüri tanı ve takibine yönelik olarak karbon nanotüp katkılı karbon çalışma elektrotları tabanlı elektrokimyasal bir biyosensör geliştirilmiştir. Sensör platformu, serigrafi baskı yöntemi kullanılarak polietilen tereftalat altlık üzerine basılan çok elektrotlu test çubuğu yapısı şeklinde tasarlanmıştır. Çalışma elektrotları karbon nanotüp, grafit ve aktifleştirilmiş karbon içeren iletken karbon mürekkep kullanılarak hazırlanmış; referans ve doluluk tespit elektrotları aynı yöntemle entegre edilmiştir. Elektrotların yüzey morfolojisi optik mikroskop ve taramalı elektron mikroskobu ile incelenmiş, karbon nanotüp katkısının homojen dağılım ve yüksek yüzey alanı sağladığı gösterilmiştir. Elektriksel karakterizasyon sonuçları, karbon nanotüp katkılı elektrotların iletkenliğinin katkısız elektrotlara kıyasla daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur. Fenilalanin dehidrogenaz temelli çiçek yapılı enzimlerin ve serbest fenilalanin dehidrogenaz enziminin çalışma elektrotları üzerine immobilizasyonu; fiziksel adsorpsiyon, glutaraldehit aracılı çapraz bağlama, kovalent bağlanma ve polimer matris içerisinde hapsetme yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Elektrokimyasal ölçümler, yalnızca kovalent bağlanma yöntemiyle immobilize edilen çiçek yapılı enzim içeren sensörlerden kararlı ve tekrarlanabilir sinyaller elde edilebildiğini göstermiştir. Geliştirilen biyosensör, 0,01–0,26 miligram/mililitre aralığında doğrusal yanıt vermiş olup bu aralık fenilketonüri hastalarında klinik olarak karşılaşılan fenilalanin düzeylerini kapsamaktadır. Elde edilen sonuçlar, geliştirilen sistemin hasta başı test uygulamaları için yüksek hassasiyetli ve uygun bir platform sunduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

PHENYLALANINE MEASUREMENT BIOSENSOR DESIGN FOR USE AS A BEDSIDE TESTER Phenylketonuria is an inherited metabolic disorder caused by the deficiency of the phenylalanine hydroxylase enzyme, which results in the inability to metabolize phenylalanine. If early diagnosis and regular biochemical monitoring are not performed, elevated phenylalanine levels in the blood may lead to irreversible damage to the central nervous system, intellectual disability, and various neurological complications. Therefore, the rapid, accurate, and reliable determination of phenylalanine levels has critical clinical importance in the diagnosis and monitoring of the disease. In this thesis, an electrochemical biosensor based on carbon nanotube-modified carbon working electrodes was developed for the diagnosis and monitoring of phenylketonuria. The sensor platform was designed as a multi-electrode test strip fabricated on a polyethylene terephthalate substrate using a screen-printing technique. The working electrodes were prepared using a conductive carbon ink containing carbon nanotubes, graphite, and activated carbon, and the reference and filling detection electrodes were integrated using the same method. Surface morphology analyses performed by optical microscopy and scanning electron microscopy revealed a homogeneous distribution and high surface area structure provided by carbon nanotube incorporation. Electrical characterization confirmed enhanced conductivity compared to carbon electrodes without carbon nanotubes. Phenylalanine dehydrogenase-based flower-like enzyme structures and free phenylalanine dehydrogenase enzyme were immobilized onto the working electrodes using physical adsorption, glutaraldehyde-mediated crosslinking, covalent binding, and polymer entrapment methods. Electrochemical measurements demonstrated that only sensors fabricated with covalently immobilized flower-like enzyme structures produced stable and reproducible signals. The developed biosensor exhibited a linear response in the phenylalanine concentration range of 0.01–0.26 milligrams per milliliter, covering clinically relevant levels observed in patients with phenylketonuria. These results indicate that the proposed biosensor is a sensitive and promising platform for point-of-care testing applications.

Benzer Tezler

  1. Orta ve ileri evre glokomlu gözlerin takibinde optik koherens tomografi anjiografinin yeri

    The place of optical coherence tomography angiography in the follow-up of eyes with intermediate and advanced stages glaucoma

    GÖKÇE AK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Göz HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLİZAR DEMİROK

  2. Nazogastrik tüpün doğru yerleştirilmesinde stetoskopla dinleme, kolorimetrik kapnometri ve pH ölçümü yöntemlerinin etkililiği

    Effectiveness of the auscultatory, colorimetric capnometry and pH measurement methods to confirm the position of a Nasogastric tube

    NİHAL TAŞKIRAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    HemşirelikEge Üniversitesi

    Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DİLEK SARI

  3. Diyabetik ayak sendromu uygulamalarına yönelik yerinde 3B-biyobasım yapabilen el tipi biyoyazıcı kullanılarak yara örtüsü üretimi

    Wound dressing fabrication using a handheld bioprinter capable of in-situ 3D-bioprinting for diabetic foot syndrome applications

    NAZLI ECEM TAĞRISEVER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Biyomühendislikİstinye Üniversitesi

    Kök Hücre ve Doku Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYÇA BAL ÖZTÜRK

  4. Koyunlarda plazma laktat ölçümünde kolorimetrik yöntem ile hasta başı test cihazının karşılaştırılması

    Comparison of the cholorimetric method in the measurementof plasma lactate and sheep test device in sheep

    HARUN KAHRAMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    BiyokimyaAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Veterinerlik Biyokimyası Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. PINAR ALKIM ULUTAŞ

  5. Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE