Adli Psikiyatri Polikliniğinde değerlendirilen psikotik bozukluk hastalarının sosyodemografik ve suçla ilişkili özelliklerinin incelenmesi
Investigation of sociodemographic and crime-related characteristics of patients with psychotic disorders evaluated in forensic Psychiatry Outpatient Clinic
- Tez No: 1007539
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULLAH CEM ŞENGÜL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Adli psikiyatri, ceza sorumluluğu, psikotik bozukluk, suç davranışı, şiddet, Forensic psychiatry, criminal responsibility, psychotic disorder, violence, criminal behavior
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, adli psikiyatri polikliniğinde ceza sorumluluğu değerlendirmesi amacıyla incelenen psikotik bozukluk tanılı olguların sosyodemografik, klinik ve kriminolojik özelliklerini incelemek ve bu değişkenlerin Türk Ceza Kanunu'nun 32. maddesi kapsamında verilen kararlarla ilişkisini değerlendirmek amacıyla planlanmıştır. Çalışmada, 2020–2025 yılları arasında Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Psikiyatri Polikliniği'ne sevk edilen 167 psikotik olgu retrospektif olarak incelenmiştir. Örneklemin yaş ortalaması 41,84 olup olguların büyük çoğunluğu erkeklerden ve işsiz bireylerden oluşmaktadır. Ortalama eğitim süresi 8,66 yıl, ortalama hastalık süresi 13,27 yıl ve hastalık başlangıç yaşı 28,57 olarak saptanmıştır. Servis yatış öyküsü bulunan olguların ortalama yatış sayısı 2,54'tür. Olguların yaklaşık üçte birinde uzun etkili enjektabl antipsikotik kullanımı bulunurken, vasi tayini oranının düşük olduğu görülmüştür. Suç türleri arasında en sık yaralama ve hakaret/tehdit yer almakta olup, olayların önemli bir kısmının şiddet içerdiği belirlenmiştir. Fiziksel şiddet eylemlerinde çoğunlukla herhangi bir suç aleti kullanılmadığı ve mağdurların sıklıkla aile üyeleri veya tanıdık kişiler olduğu saptanmıştır. İstatistiksel analizlerde, eğitim süresi ile hastalık başlangıç yaşı arasında negatif yönlü ilişki bulunmuştur. Tedavi uyumu düzensiz olan grupta şiddet içerikli suç oranı anlamlı derecede daha yüksek saptanmıştır. Çok değişkenli analizde tedavi uyumsuzluğu, şiddet davranışı ile ilişkili bağımsız değişken olarak belirlenmiştir. Suç tarihindeki klinik durum ile ceza sorumluluğu kararı arasında anlamlı ilişki bulunmuş; aktif atak dönemindeki olguların büyük bölümünün TCK 32/1, tam remisyondaki olguların ise çoğunlukla tam sorumlu olarak değerlendirildiği görülmüştür. Geçmiş suç öyküsü ile suç anındaki alkol/madde kullanımı arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Bulgular, psikotik bozukluklarda adli riskin yalnızca hastalığın varlığı ile açıklanamayacağını, tedavi uyumu ve klinik durumun önemli değişkenler olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the sociodemographic, clinical, and criminological characteristics of patients with psychotic disorders evaluated for criminal responsibility and to analyze the relationship of these variables with legal decisions under Article 32 of the Turkish Penal Code. Data from 167 psychotic cases referred to the Forensic Psychiatry Outpatient Clinic of Süleyman Demirel University between 2020 and 2025 were analyzed retrospectively. The mean age of the sample was 41.84 years, and most cases were male and unemployed. The mean duration of education was 8.66 years, the mean illness duration was 13.27 years, and the mean age at onset was 28.57 years. The mean number of psychiatric hospitalizations was 2.54. Approximately one-third of the patients were using long-acting injectable antipsychotics, and the rate of legal guardianship was low. The most frequent crime types were injury and insult/threat. A high proportion of cases involved violent acts, most of which were committed without the use of a weapon, and victims were commonly family members or acquaintances. Statistical analysis revealed a negative correlation between duration of education and age at onset. Violent crime rates were significantly higher in patients with irregular treatment adherence. In multivariate analysis, treatment non-adherence was found to be an independent predictor of violent behavior (OR: 7.18; 95% CI: 3.10–16.66). A significant association was found between clinical status at the time of the offense and criminal responsibility decisions. Patients in an active episode were mostly evaluated under TPC art. 32/1, whereas those in full remission were generally considered fully responsible. A significant relationship was also found between prior criminal history and substance use at the time of the offense. These findings suggest that forensic risk in psychotic disorders is not explained solely by the presence of illness and that treatment adherence and clinical status are important associated factors.
Benzer Tezler
- Sosyal anksiyete bozukluğu tanılı ergenlerde eşlik eden otizm özelliklerinin algılanan sosyal destek, yalnızlık ve intihar riski üzerine etkisi
The effect of comorbid autism traits on perceived social support, loneliness and suicide risk in adolescents diagnosed with social anxiety disorder
ELİF BURCU BAĞÇELİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. İPEK SÜZER GAMLI
- Şizofreni hastalarının yakınlarında duygu dışavurumunun ve aile işlevselliğinin suç işleme üzerine etkisi
The effect of family functioning and expressed emotion of caregivers on the criminal behavior of schizophrenia patients
ÖZEN BAHAR ÇATAN AKGÜLLE
- Bir eğitim araştırma hastanesi psikiyatri polikliniğine yönlendirilen adli olguların retrospektif olarak değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
ESRA PUSE BAYRAMOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriKarabük ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEFİSE DEMİR
- Şiddet suçu öyküsü olan-olmayan şizofreni hastaları ve sağlıklı kontrollerin kognisyon, sosyal kognisyon, sonuca atlama yanlılığı ve dürtüsellik açısından karşılaştırılması
Comparison of schizophrenic patients with or without A history of violent crime and healthy controls in terms of cognition, social cognition, jumping-to-conclusion bias, and impulsivity
NAZENTE DÖNMEZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZDEN ARISOY
- Ergenlerde çocukluk çağı travmasının disosiasyon ve kimlik karmaşası ile ilişkisinde zihinselleştirme becerilerinin aracı rolünün incelenmesi
Examining the mediatory role of mentalization skills in the relationship between childhood trauma and dissociation and identity confusion in adolescents
FATMA BAHAR ACAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM YILDIZ GÜNDOĞDU