Fazla niteliklilik ve ses davranışı ilişkisinde bireysel ve durumsal faktörlerin rolü: Sivil havacılık sektöründe bir alan çalışması
The roles of individual and situational factors in the relationship overqualification and voice behavior: A field study in the civil aviation industry
- Tez No: 1007859
- Danışmanlar: PROF. DR. PINAR BAYHAN KARAPINAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Sivil Havacılık, Business Administration, Civil Aviation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Göreli Yoksunluk ve Sosyal Karşılaştırma Teorilerinden hareketle bu araştırmada algılanan fazla nitelikliliğin destekleyici ve savunmacı ses davranışı ile olan ilişkisinde göreli yoksunluğun aracılık rolü değerlendirilmiştir. Aynı zamanda, algılanan fazla niteliklilik ve göreli yoksunluk arasındaki ilişkide hizmetkâr liderlik algısının ve grup fazla nitelikliliğinin düzenleyicilik rolü araştırılmıştır. Araştırmanın hipotezleri her ikisi de sivil havacılık sektörü çalışanlarından meydana gelen iki alt örneklem kapsamında değerlendirilmiştir. İlk (ana) örneklemde (Çalışma 1) 32 gruptan 204 çalışan ve 32 yöneticiden veri toplanmış olup araştırma içerisindeki bütün hipotezler sınanmıştır. İkinci örneklemde (Çalışma 2) ise 121 çalışandan veri toplanmış olup algılanan fazla nitelikliliğin destekleyici ve savunmacı ses davranışı ile olan ilişkisi ve aracılık hipotezleri test edilmiştir. Nitekim, Çalışma 2'de katılımcıların destekleyici ve savunmacı ses davranışları, Çalışma 1'den farklı olarak öz-bildirimle ölçülmüştür. İki çalışmadan elde edilen verilere göre algılanan fazla niteliklilik göreli yoksunluk ile pozitif ve anlamlı olarak ilişkilidir. Bununla birlikte, araştırma içerisinde yer alan diğer hipotezler ise reddedilmiştir (Göreli yoksunluğun algılanan fazla niteliklilik ile destekleyici ve savunmacı ses davranışı arasındaki aracılık rolü ve algılanan fazla niteliklilik ile göreli yoksunluk arasındaki ilişkide hizmetkâr liderliğin ve grup fazla nitelikliliğin ayrı ayrı ve eş zamanlı olarak düzenleyicilik rolünü içeren hipotezler). Çalışma 2 kapsamında geçerli olmak üzere algılanan fazla nitelikliliğin, savunmacı ses davranışı ile olan ilişkisinde göreli yoksunluk aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, fazla nitelikli çalışanların etkin biçimde yönetilmesine yönelik yönetici ve örgütler için çeşitli öneriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Grounded in relative deprivation and social comparison theories, this study examined the relationship between perceived overqualification and both supportive and defensive voice behavior, as well as the mediating role of relative deprivation in these relationships. It further examined the moderating effects of servant leadership and group overqualification in the relationship between perceived overqualification and relative deprivation. The study's hypotheses were tested across two subsamples of employees from the civil aviation sector. In Study 1, data were collected from 204 employees and 32 supervisors across 32 work groups. In Study 2, data were collected from 121 employees; unlike Study 1, participants' supportive and defensive voice behaviors were evaluated through self-assessment. Across the two samples, it is demonstrated that perceived overqualification is positively and significantly related to relative deprivation. The other hypotheses tested in the study were rejected, including the mediating effect of relative deprivation in the relationship between perceived overqualification and supportive and defensive voice, and the moderating effects of servant leadership and group overqualification, tested separately and simultaneously. Study 2 further demonstrates that relative deprivation mediates the relationship between perceived overqualification and defensive voice behavior. These insights provide implications for managers and organizations on effectively managing overqualified employees.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerin sendikal örgütlenmelerinin okulda karar verme ve iletişim süreçleriyle ilişkisinin analizi
Analysis of the correlation between unionization of teachers and decision making and communication processes at the school
GÜLCAN YALÇIN DURMUŞ
Doktora
İngilizce
2018
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ÜSTÜNER
- Doğu Avrupa gelişmeleri -Türkiye'ye etkileri-
Başlık çevirisi yok
MEHMET ERDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENER KARAKARTAL
- Aspect verbal en grec Istanbouliote: modele de description fonctionnaliste
Başlık çevirisi yok
EMİNE YAVAŞGEL
Yüksek Lisans
Fransızca
1993
Dilbilimİstanbul ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NÜKHET GÜZ
- Algılanan fazla niteliklilik ve etkileri: Lider-üye etkileşiminin düzenleyici rolü
The moderating role of leader-member exchange on perceived overqualification and its effect
ESRA ULUKÖK