Kadim Mezopotamya'da politik meşruiyet kaynağı olarak tanrısal krallık doktrini
The doctrine of divine kingship as a source of political legitimacy in ancient Mesopotamia
- Tez No: 1007926
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN OLGUN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Antik Çağ, Mezopotamya, Ancient Ages, Mesopotamia
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, kutsallık ile siyasal otorite arasındaki ilişkinin en köklü biçimlerinden biri olan“tanrısal krallık”anlayışını Mezopotamya örneği üzerinden ele almaktadır. Antik dünyanın birçok uygarlığında olduğu gibi Mezopotamya'da da krallık, dünyevi bir iktidar biçimi olmanın yanı sıra, ilahi bir düzenin yeryüzündeki temsili olarak kurgulanmıştır. Kral, mitolojik anlatılarla tanrısal bir kökene bağlanmış, ritüellerle kutsanmış ve toplumsal yapının merkezine yerleştirilmiştir. Bu bağlamda tanrısal krallık, teolojik bir doktrinden öte, siyasi meşruiyeti ve kültürel sürekliliği sağlayan çok katmanlı bir yönetim biçimi olarak değerlendirilmiştir. Mezopotamya'daki tarihsel figürler, kült pratikleri ve kurumsal yapılar üzerinden yürütülen bu analiz, iktidarın kutsallıkla ilişkisini anlamaya yönelik tarihsel bir zemin sunmaktadır. Krallığın hem dini bir sembol hem de ekonomik, hukuki ve toplumsal yapılarla bütünleşmiş bir otorite formu olduğu ortaya konmuştur. Bu sistemde tapınak, bir ibadet mekânı olmaktan çok, iktidarın yeniden üretildiği dini ve idari bir merkez olarak işlev görmüştür. Kral, tanrılarla insanlar arasında bir aracı olmanın yanı sıra, zaman zaman tanrılaştırılan ya da ilahi bir role bürünen bir figür hâline gelmiştir. Bu kutsallık, mitler, ilahiler, yazıtlar ve anıtsal mimari yoluyla sürekli olarak halka sunulmuş, böylece ideolojik meşruiyet pekiştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study examines the concept of“divine kingship,”a profoundly rooted form of the relationship between sacred authority and political power, using Mesopotamia as a primary example. As observed in many ancient civilizations, kingship in Mesopotamia was conceived as the earthly embodiment of a divine order, extending beyond a simple worldly form governance. The king was connected to mythological origins, consecrated through rituals, and positioned at the very core of the social structure. In this context, divine kingship is viewed as a multilayered system of governance that ensured both political legitimacy and cultural continuity, in addition to being a theological doctrine. Through an analysis of historical figures, cultic practices, and institutional structures within Mesopotamia, this research offers a historical framework for comprehending the intricate interplay between power and the sacred. Kingship is thus revealed to be both a potent religious symbol and an integrated form of authority deeply embedded within economic, legal, and social systems. Within this framework, the temple functioned as a central religious and administrative hub where power was continually reproduced, serving a purpose far beyond a simple place of worship. Furthermore, the king, while primarily serving as an intermediary between the gods and humankind, was occasionally deified or endowed with a direct divine role. This sacred status was consistently communicated to the public through myths, hymns, inscriptions, and monumental architecture, thereby reinforcing ideological legitimacy.
Benzer Tezler
- Fransız basını ve Türk-Ermeni meselesi
French press and the Turkish-Armenian problem
HİCABETTİN SARI
Doktora
Türkçe
2003
Tarihİstanbul ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ İHSAN GENCER
- Artuklu sikkelerinde yazı ve süsleme kompozisyonu
Writing and decoration compozitions on Artuqid coins
RAMAZAN UYKUR
- Seramik sanatında mavi/kobalt mavi renk kullanımının araştırılması ve örneklerinin incelenmesi
Investigation of the use of blue/cobalt blue color in ceramic art and investigation of its examples
HÜSEYİN ERHAN IŞIK
- Orta Çağ Hristiyan ve Türk-İslam toplumlarında kölelik
Slavery in Medieval Christian and Turkic-Islamic societies
SALİH KERİM TÜYSÜZ