Intersectional analysis of“other(ness)”discourses ascounter-memory of the repressed ones in literarynarratives in the society of Türkiye
Türkiye toplumundaki edebi anlatılarda bastırılmışolanların karşıt-hafızası olarak“öteki(lik)”söylemlerininkesişimsel analizi
- Tez No: 1007947
- Danışmanlar: PROF. DR. KÜRŞAD ERTUĞRUL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Resmi hafıza, Toplumsal bellek, Official memory, Social memory
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hafıza üzerine yapılan çalışmalar, giderek artan bir ilgi görerek önemli bir araştırma sahası haline gelmektedir. Bireysel ve kolektif hafızanın nasıl şekillendiği, nasıl aktarıldığı ve nasıl temsil edildiği gibi konuları inceleyen hafıza çalışmaları, toplumsal ve/veya bireysel travmalar, kimlik ve tarih gibi konuların hatırlanma biçimlerini araştırmaktadır. Bu tez, hafızayı yalnızca geçmişe dair bir temsil değil, bugünün düzenini dönüştüren ve geleceğin muhtemel oluşumuna dair kurucu bir düzlem olarak görür çünkü hafızaya içkin hatırlama eylemi siyasaldır ve aynı zamanda“öteki”nin varlığına etkin bir katılımdır. Ötekinin hatırlaması, egemen olanın meşrulaşması karşısında siyasal bir performatifliğe işaret eder. Performatif hatırlamayı edebiyat düzleminde arayan bu tez, hegemonik hafıza anlatılarına ve hatırlamanın egemen söylemlerine yönelik bir karşıt-hafıza olarak edebi anlatılarda nasıl yeniden kurulabileceğini incelemektedir. Tam da bu noktada, Türkiye toplumdaki bastırılmış öznelerin din, cinsiyet, etnisite, cinsellik ve dil gibi çoklu faktörlerin kesişimine yönelik deneyimlerinin izlerini edebi anlatılarda sürmektedir. Bu doğrultuda, unutmaya karşı verilen söylemsel mücadelenin kazı çalışmasını, konuşan özneler olarak seçilen yazarlar (Bilge Karasu, Mehmed Uzun, Yıldız Ramazanoğlu) üzerinden yapmaktadır. Temel olarak, tez hegemonik hafıza anlatılarının susturduğu ve unutturmaya çalıştığı bireysel hafızanın anlatılarını ve suskunluklarını, Foucault'nun söylem analizi kavramları ışığında yeniden kurarak incelemeyi hedeflemektedir. Bu nedenle, çalışma özellikle hegemonik hafızanın iktidar ilişkileri doğrultusunda şekillendiğini ortaya koyarak, edebi anlatılardaki suskun ve örtük hatırlamaların bugünün siyasi tahayyülün zemini ve toplumsal direniş alanı olduğunu iddia etmektedir. Dolayısıyla, bu tez hegemonik hafızanın marjinalleştirip dışladığı kesimlerin, buna karşı itirazlarında egemen hafızada kırılmalar yaratarak, kendilerini yeniden görünebilir ve duyulabilir kılmaya çalıştıkları karşıt-hafızayı, bastırmanın kesişimselliği üzerinden belli başlı kodlar aracılığıyla kurabildiklerini savunur.
Özet (Çeviri)
Memory studies, as a prominent research area, examine how individual and collective memory is shaped, transmitted, and represented. This field of study investigates the ways in which social and/or individual traumas, identity, and history are remembered. This dissertation views memory not as simply a representation of past but a constitutive domain transforming the order of present and shaping the possible formations of future since the act of remembering, inherent to memory, can be political as active participation in the“other's”existence and can show political performativity towards hegemonic legitimization. Seeking performative remembering within literary narratives, this thesis examines how narratives can be reconstituted as countermemory opposing hegemonic memory narratives and discourses of remembrance. Precisely, it traces repressed subjects' experiences in society of Türkiye at the intersection of multiple factors including religion, gender, ethnicity, sexuality, and language in literary narratives. Accordingly, it undertakes excavation of discursive struggle against forgetting through the selected authors as speaking subjects (Bilge v Karasu, Mehmed Uzun, Yıldız Ramazanoğlu). Fundamentally, the study aims to examine narratives and silences reconstructed by individual memory, being attempted to be erased and silenced, upon Foucauldian discourse analysis. Therefore, it asserts that hegemonic memory is shaped by power relations, and silent and implicit memories in literary narratives form the foundation of today's political imagination and social resistance arena. Consequently, it argues that marginalized and excluded groups can establish counter-memory through certain excavation codes based on intersectionality of suppression, thereby creating fractures in hegemonic memory and making themselves re-visible and re-audible in their objections.
Benzer Tezler
- Batı Avrupa'da popülist radikal sağın öteki inşası ve söylemsel stratejileri: Hollanda, Avusturya ve Fransa örnekleri
Construction of the other and discursive strategies of the populist radical right in Western Europe: The Netherlands, Austria and France
BEKİR HALHALLI
Doktora
Türkçe
2020
Uluslararası İlişkilerSakarya ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ BALCI
- Gendered power dynamics in Margaret Atwood's The Handmaid's Tale and Naomi Alderman's The Power through the feminist lenses of Simone de Beauvoir
Margaret Atwood'un Damızlık Kızın Öyküsü ve Naomı Alderman'ın Güç adlı eserlerindeki toplumsal cinsiyete dayalı güç dinamiklerini Sımone de Beauvoır'ın feminist objektifinden okumak
SENA ÜÇER
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
İngiliz Dili ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMA ZAFER SÜMER
- Mekandaki görünmez: Ötekinin kaydını tutan mimarlık üzerine bir araştırma
The invisible in space: A study on architecture keeping record of the other
ZEYNEP ÇABUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ŞENTÜRER
- La reproduction occidentale de l'image de la femme orientale: le cas des affiches publicitaires françaises (1880-1939)
Doğulu kadın imgesinin Batı'da yeniden üretimi: Fransız reklam afişleri örneği (1880-1939)
ASLI TELSEREN ÖMEROĞLU
Yüksek Lisans
Fransızca
2011
SosyolojiUnıversıte Parıs Dıderot - Parıs 7Sosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZADEH KIAN
- Otherisation of female identities in 21st century postcolonial novels
21. yüzyıl postkolonyal romanlarında kadın kimliklerinin ötekileştirilmesi
ESEN YAĞMUR DURSUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İngiliz Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERAH İNCESU