Geri Dön

Otizm spektrum bozukluğu olan ve tipik gelişim gösteren çocuklarda görev karmaşıklığının etkilerinin karşılaştırılması

Comparison of the effects of task complexity in children with autism spectrum disorder and typically developing children

PDF İndir

  1. Tez No: 1007991
  2. Yazar: ŞULE ÖZKAN
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GAMZE DEMİRCİOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ergoterapi, Occupational Therapy
  6. Anahtar Kelimeler: Otizm Spektrum Bozukluğu, Yürüme, Postüral Denge, Çocuk, Autism Spectrum Disorder, Walking, Postural Balance, Child
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Atlas Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ergoterapi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Ergoterapi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Özkan, Ş. (2026). Otizm Spektrum Bozukluğu Olan ve Tipik Gelişim Gösteren Çocuklarda Görev Karmaşıklığının Etkilerinin Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Atlas Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Ergoterapi Anabilim Dalı, İstanbul. Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB), sosyal iletişim ve davranışsal özelliklerin yanı sıra; motor performans, yürüme ve postüral kontrol mekanizmalarında da tipik gelişim gösteren (TGG) çocuklara kıyasla belirgin farklılıklar gösteren karmaşık bir nörogelişimsel bozukluktur. Günlük yaşamın eş zamanlı bilişsel ve motor talepler içermesi, motor performans ve postüral kontrolün çift görev koşullarında değerlendirilmesini önemli hale getirmektedir. Bu çalışma, tekli ve ikili görev koşullarının OSB olan çocuklar ile TGG çocuklarda motor performans ve postüral kontrol üzerindeki etkilerini karşılaştırmayı; ayrıca bilişsel yükün her iki grupta fiziksel görev performansını nasıl etkilediğini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmaya, 6-16 yaş aralığında OSB (n=45) ve TGG (n=45) olmak üzere iki gruptan toplam 90 çocuk katılmıştır. Başlangıç değerlendirmelerinde demografik özelliklerin yanı sıra çocuklar için Otizm Derecelendirme Ölçeği (ÇODÖ) ve Pediatrik Denge Ölçeği (PDÖ) skorları kaydedilmiştir. Tüm çocukların motor performansı, tek görev ve çift görev koşullarında otur–kalk testi ve yürüme görevleri sırasında akıllı telefon tabanlı uygulamalar kullanılarak; postüral kontrolü ise Nintendo Wii Denge Tahtası aracılığıyla değerlendirilmiştir. Çift görev koşulunda, katılımcılardan motor görevleri yerine getirirken eşzamanlı olarak sözel çalışma belleği gerektiren bilişsel görevleri tamamlamaları istenmiştir. Tek görev ve çift görev koşulları arasındaki performans farklarını nicel olarak belirlemek amacıyla çift görev maliyeti (ÇGM) hesaplanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre, OSB grubunda çift görev koşulları, tek göreve kıyasla otur–kalk testi sonuçlarında anlamlı fark oluşturmadı (p>0,05). Ancak OSB grubunda çift görev koşulunda yürüyüş zamanı (p<0,001), adım sayısı (p = 0,001), adım süresi (p<0,001), adım süresi simetrisi (p = 0,005), adım uzunluğu simetrisi (p = 0,014), yürüyüş hızı (p = 0,003) ve adım frekansı (p = 0,003) anlamlı olarak değişti. TGG grubunda benzer parametrelerde değişiklik gözlenirken, adım süresi simetrisi (p = 0,897), adım uzunluğu (p = 0,327), adım frekansı (p = 0,079) ve dikey kütle merkezi yer değiştirmesi (p = 0,470) anlamlı olmadı. Gruplar arası karşılaştırmada, yalnızca adım süresi simetrisinde OSB grubunun TGG'ye göre anlamlı düzeyde daha fazla değişim gösterdiği saptandı (p = 0,048, d = 0,78). Otur–kalk testinde çift görev skoru TGG grubunda OSB'ye göre anlamlı olarak yüksek bulundu (p<0,001, d = 2,03). Postüral kontrol açısından OSB grubunda çift görev koşulunda medio-lateral (ML) varyans (var) (p <0,001), antero-posterior (AP) ortalama (p = 0,047), kuvvet ortalaması (p=0,045) ve kuvvet varyansı (p = 0,004) anlamlı olarak değişti. TGG grubunda ise denge ölçümlerinde tek ve çift görev arasında anlamlı fark gözlenmedi (p>0,05), ancak BMS-ML (var) maliyet (%) parametresinde OSB grubunun TGG'ye göre anlamlı fark gösterdiği belirlendi (p = 0,029). Bu bulgular, OSB grubunda çift görev koşullarının otur–kalk testi, yürüme analizi ve Nintendo Wii denge ölçümlerinde performansı olumsuz etkilediğini ve TGG grubuna kıyasla anlamlı değişiklikler ile yüksek çift görev maliyetleri oluşturduğunu göstermektedir (p<0,001, d = 2,03–2,35). Bu durum, özellikle yürüme simetrisi ve postüral kontroldeki bozulmaların OSB bireylerin bilişsel yük altında motor becerilerini sürdürmesini zorlaştırdığını ve rehabilitasyonda motor ile bilişsel bileşenlerin birlikte ele alınması gerekliliğini vurgulamaktadır.

Özet (Çeviri)

Özkan, Ş. (2026). Comparison of the Effects of Task Complexity in Children with Autism Spectrum Disorder and Typically Developing Children. Master's Thesis, Istanbul Atlas University, Graduate Education Institute, Department of Occupational Therapy, Istanbul. Autism Spectrum Disorder (ASD) is a complex neurodevelopmental condition that, in addition to social communication and behavioral characteristics, exhibits marked differences in motor performance, gait, and postural control mechanisms compared with typically developing (TD) children. Because daily activities involve simultaneous cognitive and motor demands, evaluating motor performance and postural control under dual-task conditions has become increasingly important. The aim of this study was to compare the effects of single-task and dual-task conditions on motor performance and postural control in children with ASD and TD children, and to examine how cognitive load influences physical task performance in both groups. A total of 90 children aged 6–16 years participated in the study, including children with ASD (n = 45) and TD children (n = 45). At baseline, demographic characteristics as well as scores from the Childhood Autism Rating Scale (CARS) and the Pediatric Balance Scale (PBS) were recorded. Motor performance of all participants was assessed during sit-to-stand and walking tasks under single-task and dual-task conditions using smartphone-based applications, while postural control was evaluated using a Nintendo Wii Balance Board. During the dual-task condition, participants were required to perform the motor tasks while simultaneously completing a cognitive task involving verbal working memory. Dual-task cost was calculated to quantitatively determine performance differences between single-task and dual-task conditions. The results showed that, in the ASD group, dual-task conditions did not lead to a significant difference in sit-to-stand test outcomes compared with the single-task condition (p > 0.05). However, under dual-task conditions, the ASD group demonstrated significant changes in walking time (p < 0.001), step count (p = 0.001), step time (p < 0.001), step time symmetry (p = 0.005), step length symmetry (p = 0.014), walking speed (p = 0.003), and cadence (p = 0.003). In the TD group, although changes were observed in similar parameters, step time symmetry (p = 0.897), step length (p = 0.327), cadence (p = 0.079), and vertical center-of-mass displacement (p = 0.470) did not reach statistical significance. In between-group comparisons, only step time symmetry showed a significantly greater change in the ASD group compared with the TD group (p = 0.048, d = 0.78). The dual-task score in the sit-to-stand test was significantly higher in the TD group than in the ASD group (p < 0.001, d = 2.03). Regarding postural control, the ASD group showed significant changes under dual-task conditions in medio-lateral (ML) variance (p < 0.001), antero-posterior (AP) mean (p = 0.047), mean force (p = 0.045), and force variance (p = 0.004). In contrast, no significant differences between single-task and dual-task conditions were observed in balance measures in the TD group (p > 0.05). However, a significant between-group difference was found in the center-of-pressure ML variance cost (%) parameter, with the ASD group showing greater changes than the TD group (p = 0.029). These findings indicate that dual-task conditions negatively affect performance in sit-to-stand, gait, and Nintendo Wii balance measures in children with ASD, resulting in significant changes and higher dual-task costs compared with TD children (p < 0.001, d = 2.03–2.35). This highlights that impairments in gait symmetry and postural control under cognitive load make it more difficult for individuals with ASD to maintain motor performance, emphasizing the need to address motor and cognitive components together in rehabilitation programs.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    877438

    Otı̇zmlı̇ ve tı̇pı̇k gelı̇şı̇m gösteren çocuklarda jest kullanımının karşılaştırılması

    A comparison of the gesture use in children with Autism and typically developing children

    ASLIHAN KIZILIRMAK ÜNAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Eğitim ve ÖğretimHacettepe Üniversitesi

    Özel Eğitim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELDA ÖZDEMİR

  2. Tez No

    761732

    4-6 yaş tipik gelişim gösteren ve Otizm Spektrum Bozukluğuna sahip olan çocuklarda zihin kuramı, yönetici işlevler ve dil ilişkisi

    Başlık çevirisi yok

    MERİH TOKER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Eğitim ve ÖğretimHasan Kalyoncu Üniversitesi

    Özel Eğitim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FUNDA ACARLAR

  3. Tez No

    945464

    Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarla tipik gelişim gösteren çocukların disfaji semptomlarının ve aile etkilenimlerinin karşılaştırılması

    Comparison of dysphagia symptoms and parental concern of children with autism spectrum disorder and typically developing children

    MELİKE İREM ALNIAÇIK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Dil ve Konuşma Terapisiİstanbul Atlas Üniversitesi

    Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN BENGİSU

  4. Tez No

    932790

    Otizm Spektrum Bozukluğu olan çocuklarda video modelle öğretim yöntemi ile taklit becerilerinin öğretiminin etkililiğinin incelenmesi

    Examination of the effectiveness of teaching imitation skills through video modeling teaching method in children with Autism Ppectrum Disorder

    ASUMAN KAYHAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve ÖğretimÜsküdar Üniversitesi

    Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET GÜLALDI

  5. Tez No

    585029

    Erken çocukluk döneminde otizm spektrum bozukluğu tanısı alan çocuklarda uygulanan tedavi ve eğitim yöntemlerinin semptomların düzelmesine etkisinin değerlendirilmesi

    The evaluation of cure and education methods through symptom improvement on autism spectrum disorder diagnosed in early childhood period

    HANDE CEMİLE SENERMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Psikiyatriİstanbul Gelişim Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYTEN ERDOĞAN

Geri Dön