GRACE ve GOCE uydu görevleri kullanılan uydu bazlı jeopotansiyel modellerin Türkiye için değerlendirilmesi
Evaluation of satellite-based geopotential models derived from the GRACE and GOCE satellite missions for Turkiye
- Tez No: 1008073
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeodezi ve Fotogrametri, Geodesy and Photogrammetry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Afyon Kocatepe Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezin amacı Türkiye için en uygun uydu bazlı jeopotansiyel modelin belirlenmesi amacıyla GRACE ve GOCE uydu verilerinin karşılaştırılmasıdır. Bu amaçla, ICGEM hesaplama modülü kullanılarak yalnızca GRACE ve yalnızca GOCE verilerini içeren modeller seçilmiş ve 36° < 𝜑 < 42° enlem, 26° < 𝜆 < 44° boylam aralığında 5′ × 5′ çözünürlüğünde hesaplamalar yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar, Harita Genel Müdürlüğü tarafından sağlanan TG-20 jeoid yüksekliği (5′ × 5′ çözünürlüğünde) verileriyle karşılaştırılarak hangi modelin daha iyi sonuç verdiği belirlenmiştir. GRACE ve GOCE uydularının, Dünya'nın gravite alanını belirlemek amacıyla geliştirilmiş uydu görevleridir. Bu tez çalışmasında, her iki uydunun sağladığı veriler değerlendirilerek Türkiye için en uygun jeopotansiyel model seçilmiştir. Tez çalışması kapsamında 2015 ve sonrası için GRACE ve GOCE uydu verilerini içeren 12 farklı uydu bazlı jeopotansiyel model değerlendirmeye alınmıştır. ICGEM hesaplama modülü kullanılarak her bir model için jeoid yükseklik değerleri hesaplanmış ve TG-20 jeoid yüksekliği ile karşılaştırılmıştır. Sonuçların analizinde Surfer® programı kullanılarak jeoid yükseklik farklarının karesel ortalama hatası hesaplanmıştır. Verilerin karşılaştırılması sonucunda, Türkiye için en uygun uydu bazlı jeopotansiyel model GO_CONS_GCF_2_TIM_R6 olarak belirlenmiş ve GRACE ile GOCE'nin güçlü ve zayıf yönleri ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular, jeodezik ve jeofizik çalışmalar başta olmak üzere farklı disiplinlere ait uygulama alanları için en uygun modelin seçilmesine katkı sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
The aim of this thesis is to determine the most suitable satellite-based geopotential model for Türkiye by comparing GRACE and GOCE satellite data. For this purpose, models containing only GRACE and only GOCE data were selected using the ICGEM calculation service, and computations were carried out within the latitude range of 36° < 𝜑 < 42° and longitude range of 26° < 𝜆 < 44° at a resolution of 5′ × 5′. The obtained results were compared with the TG-20 geoid heights (5′ × 5′ resolution) provided by the General Directorate of Mapping to identify the model with the best performance. GRACE and GOCE are satellite missions developed to determine the Earth's gravity field. In this study, the data obtained from both missions were evaluated to select the most suitable geopotential model for Türkiye. Within the scope of the study, 12 different satellite-based geopotential models containing GRACE and GOCE data for the period after 2015 were analyzed. Geoid height values for each model were computed using the ICGEM calculation service and compared with TG 20 geoid heights. The root mean square error (RMSE) of geoid height differences was calculated using the Surfer® software. As a result of the analysis, the most suitable satellite-based geopotential model for Türkiye was identified as GO_CONS_GCF_2_TIM_R6, and the strengths and weaknesses of GRACE and GOCE-based models were revealed. The findings are expected to contribute to the selection of the most appropriate model for applications in geodesy, geophysics, and related disciplines.
Benzer Tezler
- Uydu ve yer ölçümleri ile elde edilen verilerin analizi ve jeofizik yorumlamaları
Analysis and geophysical interpretations of data obtained from satellite and ground survey
FİKRET DOĞRU
Doktora
Türkçe
2020
Jeofizik MühendisliğiDokuz Eylül ÜniversitesiJeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OYA PAMUKÇU
- Türkiye ulusal düşey kontrol ağı (TUDKA99) datumuna ilişkin jeopotansiyel hesabı ve yükseklik sistemlerinin birleştirilmesinde yer gravite alanı uydu misyonlarının katkıları
Estimation of the zero-height geopotential value for the turkey local vertical datum (TUDKA99) and contribution of gravity satellite missions to local vertical datum unification
MERAL ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. BİHTER EROL
- Ulusal ve bölgesel jeoit tespiti için kullanılabilecek jeopotansiyel modelin yersel gravite verisi yardımıyla belirlenmesi
Determining a geopotential model usable for national and regional geoid determinstion using terrestrial gravity data
BÜRHAN KOZLU
Doktora
Türkçe
2026
Jeodezi ve FotogrametriAfyon Kocatepe ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA YILMAZ
- Geoid modeling by the least squares modified hotine formula using voronoi cell structures
Voronoi hücre yapıları aracılığıyla hotine integralinin en küçük kareler modifikasyonu ile geoit belirleme
FATIMA FEYZA SAKİL
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. SERDAR EROL
- Gravite alanı belirleme amaçlı yakın yer uyduları için duyarlı yörünge belirleme teknikleri
Precise orbit determination for satellite gravity missions in low earth orbiters
SERKAN DOĞANALP
Doktora
Türkçe
2013
Jeodezi ve FotogrametriSelçuk ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN ÜSTÜN