Cushing sendromlu hastalarda kardiyometabolik parametreler ile viseral yağlanma arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between cardiometabolic parameters and visceral adiposity in patients with cushing's syndrome
- Tez No: 1008476
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE KUBAT ÜZÜM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Cushing sendromu, Karaciğer yağlanması, Pankreas yağlanması, Cushing syndrome, Fatty liver, Pancreatic steatosis
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Cushing sendromu kronik hiperkortizolemi ile karakterize olup visseral yağ dağılımı ve kardiyometabolik risk faktörleri üzerinde önemli etkiler göstermektedir. Günümüzde diyabetik ve hipertansif hastalarda ektopik yağ birikimi karaciğer, pankreas ve böbrek gibi organlarda metabolik hastalıklarla ilişkilendirilmektedir. Çalışmamızda hiperkortizolemi ve farklı etiyoloji alt gruplarında organ yağlanmasının manyetik rezonans görüntüleme ile değerlendirilmesi ve kardiyometabolik parametrelerle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Hastalar ve Yöntem: Çalışmaya toplam 151 hasta dahil edildi. Hastalar Cushing hastalığı (CH) (n=32), adrenal Cushing sendromu (CS) (n=42), hafif otonom kortizol sekresyonu (HOKS) (n=30) ve nonfonksiyone adrenal insidentaloma (NFAİ) (n=47) olmak üzere dört gruba ayrıldı. Karaciğer, pankreas ve böbrek parankimindeki yağlanma manyetik rezonans görüntülemeyle değerlendirilerek Dixon formülasyonu ile yağ yüzdesi ve yağ fraksiyonu hesaplandı. Organ yağlanması ölçümleri kardiyometabolik komorbiditeler ve metabolik parametrelerle birlikte analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 151 hastanın 131'i (%87) kadın, 20'si (%13) erkekti. Gruplar arasında tanı yaşı açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001) ve tanı yaşı ortalamaları CH grubunda 39,84±11,72, adrenal CS grubunda 50,33±13,53, HOKS grubunda 56,23±9,09 ve NFAİ grubunda 48,98±10,46 olarak bulundu. Organ yağlanması parametreleri değerlendirildiğinde dört grup arasında böbrek alt pol yağlanması adrenal CS grubunda NFAİ grubuna göre daha yüksekti (p=0,045). Adrenal CS ve NFAİ gruplarının karşılaştırılmasında pankreas başı (p=0,046) ve pankreas gövdesi (p=0,041) yağ fraksiyonları ile genel böbrek (p=0,036) ve böbrek alt pol (p=0,018) yağ fraksiyonlarının adrenal CS grubunda anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptandı. Diyabeti bulunan hastalarda karaciğer yağ yüzdesi ve karaciğer yağ fraksiyonu değerleri diyabeti olmayanlara göre daha yüksek bulundu (her iki parametre için p=0,003). Benzer şekilde hiperlipidemisi olan hastalarda da karaciğer yağ yüzdesi ve yağ fraksiyonu değerlerinin olmayanlara göre daha yüksek olduğu saptandı (sırasıyla p=0,003 ve p=0,002). Korelasyon analizlerinde trigliserit düzeyleri ile karaciğer yağ yüzdesi (rₛ=0,208; p=0,010) ve karaciğer yağ fraksiyonu (rₛ=0,261; p=0,001) arasında anlamlı pozitif ilişki bulundu. Sonuç: Endojen hiperkortizoleminin ektopik yağ dağılımı tüm organlarda eşit şekilde değildi. Bulgularımız hiperkortizolemide karaciğer yağlanmasında metabolik sendrom bileşenleri ile uyumlu bir artış gözlenirken, özellikle pankreas ve renal parankimde metabolik parametrelerle birebir paralellik göstermeyen bölgesel bir yağ dağılım paterni ortaya çıkabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Cushing's syndrome is characterised by chronic hypercortisolism and significant affects visceral fat distribution and cardiometabolic risk factors. Currently, ectopic fat accumulation in patients with diabetes or hypertension is associated with metabolic diseases affecting organs such as the liver, pancreas and kidneys. This study aimed to evaluate organ fat accumulation using magnetic resonance imaging in patients with hypercortisolism and different etiological subgroups, and to investigate its relationship with cardiometabolic parameters. Patients and methods: A total of 151 patients were included in the study. The patients were divided into four groups: Cushing's disease (n=32), adrenal Cushing's syndrome (CS) (n=42), mild autonomous cortisol secretion (n=30) and non-functioning adrenal incidentaloma (NFAI) (n=47). Liver, pancreatic and renal parenchymal fat content was assessed using magnetic resonance imaging, and fat percentage and fat fraction were calculated using the Dixon formulation. Organ fat measurements were analysed alongside cardiometabolic comorbidities and metabolic parameters. Results: Of the 151 patients included in the study, 131 (87%) were female and 20 (13%) were male. A statistically significant difference was found between the groups in age at diagnosis (p<0.001). The mean ages at diagnosis were 39,84±11.72 years in the CH group, 50,33±13.53 years in the adrenal CS group, 56,23±9.09 years in the mild autonomous cortisol secretion group and 48.98±10.46 years in the NFAI group. When evaluating organ fat parameters, lower pole kidney fat was found to be higher in the adrenal CS group than in the NFAI group (p=0.045). Comparing the adrenal CS and NFAI groups revealed that pancreatic head (p=0.046) and pancreatic body (p=0.041) fat fractions, as well as total kidney (p=0.036) and lower pole kidney (p=0.018) fat fractions, were significantly higher in the adrenal CS group. Liver fat percentage and liver fat fraction values were higher in patients with diabetes than in those without (p=0.003 for both parameters). Similarly, liver fat percentage and fat fraction values were higher in patients with hyperlipidemia than in those without (p=0.003 and p=0.002, respectively). Correlation analyses revealed a significant positive relationship between triglyceride levels and both liver fat percentage (r=0.208; p=0.010) and liver fat fraction (r=0.261; p=0.001). Conclusions: Ectopic fat distribution in endogenous hypercortisolism was not uniform across all organs. While an increase in hepatic steatosis consistent with metabolic syndrome components was observed, our findings suggest that a regional fat distribution pattern not directly correlated with metabolic parameters may emerge in hypercortisolism, particularly in the pancreas and renal parenchyma.
Benzer Tezler
- Cushing sendromlu hastalarda kardiyovasküler, metabolik değişikliklerin ve uyku paterninin belirlenmesi ve tedavi ile değişiminin araştırılması
Determination of cardiovascular, metabolic changes and sleep patterns and investigation of changes after treatment in patients with cushing's syndrome
SEDAT TARIK FIRAT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıErciyes Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZÜLEYHA CİHAN ÖZDAMAR KARACA
- Sigara kullanan polikistik over sendromlu hastalarda sigara kullanımının metabolik ve hormonal değerlere etkisinin araştırılması
The effect of smoking on metabolic and hormonal parameters in patients with polycystic ovary syndrome
OĞUZ KAĞAN ERGİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN YEŞİLYURT
- Tip 2 diyabetes mellituslu hastalarda subklinik hiperkortizolizm sıklığı ve ilişkili risk faktörleri
Frequency of subclinical hypercortisolism and related risk factors in patients with Type 2 diabetes mellitus
UĞUR GÖKCE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç Hastalıklarıİstanbul Medeniyet Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET UZUNLULU
- Cushing sendromlu hastalarda tanı testlerinin güvenilirliği:Cerrahpaşa deneyimi
the reliability of the diagnostic tests of Cushing syndrome: The experiences of Cerrahpasa
MUTLU GÜNEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2008
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PINAR KADIOĞLU
- Cushing sendromlu hastalarda erken ateroskleroz belirteçleri ve lipid düzeyleri
Early atherosclerosi̇s markers and li̇pi̇d levels in cushi̇ng's syndrome
CEMİLE ÖZSÜREKCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıGazi Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜJDE AKTÜRK