Osmanlı Devleti'nin Ortadoğu halk kültürü üzerine etkileri: Ürdün ve Filistin örneği
The impact of the Ottoman Empire on the folk culture of the Middle East: The case of Jordan and Palestine
- Tez No: 1008766
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖMER SARAÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Filistin, Osmanlı Devleti, Ürdün, Palestine, Ottoman State, Jordan
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kültür, sabit ve değişmez bir yapıdan ziyade, toplumların tarihsel birikimleri doğrultusunda sürekli olarak yeniden anlamlandırılan, kuşaktan kuşağa aktarılırken her defasında yeniden yorumlanan ve içinde bulunduğu şartlara göre biçim kazanan canlı ve devingen bir toplumsal miras niteliği taşımaktadır. Toplumların geçmişte yaşadığı siyasal süreçler, benimsedikleri yönetim anlayışları, şekillendirdikleri inanç dünyaları ve gündelik hayat pratikleri, kültürel yapının oluşumunda ve dönüşümünde belirleyici unsurlar olarak öne çıkmakta; bu unsurların karşılıklı etkileşimi sonucunda ortaya çıkan değerler bütünü, kolektif kimliğin temelini oluşturmaktadır. Bu çerçevede uzun süreli siyasal birliktelikler ve geniş coğrafyalara yayılan hâkimiyet alanları, yalnızca sınırların çizilmesi ya da idari düzenlemelerin yapılmasıyla sınırlı kalmamakta; dilin kullanım biçimlerinden sanatsal üretimlere, mimari anlayıştan hukuk sistemine, eğitim kurumlarından sosyal yaşamın örgütleniş biçimine kadar pek çok alanda kalıcı ve derin etkiler meydana getirmektedir. Özellikle çok uluslu ve çok dinli imparatorluk yapılarında farklı etnik ve dini toplulukların aynı siyasi çatı altında uzun süre bir arada yaşamaları, karşılıklı etkileşimi artırarak kültürel unsurların harmanlanmasına ve zamanla özgün sentezlerin oluşmasına imkân sağlamaktadır. Osmanlı Devleti, Orta Doğu coğrafyasında yüzyıllar boyunca tesis ettiği idari düzen ve toplumsal organizasyon sayesinde Filistin ve Ürdün topraklarında yalnızca siyasi egemenlik kurmakla yetinmemiş; aynı zamanda bölgenin kültürel dokusunun şekillenmesinde belirleyici bir rol üstlenmiştir. Osmanlı yönetim anlayışı, hâkim olduğu coğrafyalarda yerel gelenek ve alışkanlıkları tamamen ortadan kaldırmaya yönelik bir yaklaşım sergilemek yerine, mevcut toplumsal yapıları kendi idari sistemiyle uyumlu hâle getirerek onları bünyesine dâhil etmeyi tercih etmiştir. Bu bütünleştirici ve kapsayıcı yaklaşım sayesinde hem merkezî otoritenin sürekliliği sağlanmış hem de yerel kimliklerin ve geleneksel yapının varlığını sürdürmesine imkân tanınmıştır. Zamanla yerel kültürel unsurlar ile Osmanlı yönetim anlayışının getirdiği uygulamalar iç içe geçmiş, karşılıklı etkileşim yoluyla birbirini dönüştürmüş ve nihayetinde her iki tarafın izlerini taşıyan özgün bir kültürel yapı ortaya çıkmıştır. Bu yapı, bölgenin tarihsel hafızasında ve toplumsal kimliğinde derin ve kalıcı bir sentez olarak yerini almıştır.
Özet (Çeviri)
Culture, rather than constituting a fixed and immutable structure, represents a dynamic and living social heritage that is continuously reinterpreted, reconstructed, and transmitted across generations, taking shape in accordance with the historical experiences of societies. The political processes communities undergo, the systems of governance they adopt, the belief structures they construct, and the patterns of everyday life they sustain all play a decisive role in the formation and transformation of cultural structures. The body of values that emerges through the interaction of these elements forms the foundation of collective identity. Within this framework, long-term political unions and expansive spheres of rule extend their influence far beyond the mere delineation of borders or the establishment of administrative arrangements. They generate lasting and profound effects in multiple domains, including linguistic practices, artistic production, architectural styles, legal systems, educational institutions, and the organization of social life. Particularly in multi-ethnic and multi-religious imperial formations, the prolonged coexistence of diverse communities under a single political authority intensifies interaction, facilitating the blending of cultural elements and enabling the gradual emergence of distinctive syntheses. The Ottoman Empire, through the administrative order and social organization it established for centuries in the Middle East, did not confine its presence in the territories of Palestine and Jordan to political sovereignty alone; it also played a formative role in shaping the cultural fabric of the region. Rather than pursuing a policy aimed at eliminating local traditions and customs, the Ottoman administrative approach sought to incorporate existing social structures into its governing system by harmonizing them with imperial institutions. This integrative and inclusive strategy ensured the continuity of central authority while simultaneously allowing local identities and traditional structures to endure. Over time, local cultural elements and Ottoman administrative practices became intertwined, mutually influencing and transforming one another, ultimately giving rise to a distinctive cultural formation that embodied characteristics of both. This synthesis has left deep and enduring marks on the historical memory and collective identity of the region.
Benzer Tezler
- 1923 - 1950 yılları arasında Türk resim sanatının günümüz resim sanatı eğitimine etkisi ve ortaöğretim kurumlarındaki resim derslerine yansıması
The essects of the Turkish art of painting between 1923 and 1950 on the current art education and its reflections on the painting lessons in the secondary edications institutions
SAKİNE DÜZCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Güzel SanatlarMarmara ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL BULUT
- Kosova'da Türk topluluğunun tarihsel gelişimi ve sorunlar
Kosova'da Türk topluluğunun tarihsel gelişimi ve sorunlar
İBRAHİM ÇULHA
- An urban node in the ritual landscape of byzantine constantinople: The church of St John the Baptist of the Stoudios Monastery
Bizans Konstantinopolis'inin ritüelistik peyzajinda kentsel bir düğüm noktası: Stoudios Manastırı Vaftizci Yahya Kilisesi
DİLARA BURCU GİRİTLİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PELİN YONCACI ARSLAN
- Türk Hava Gücü`nün Türkiye Ortadoğu dış politikaları üzerine etkisi
Turkish-Air Force and Turkey and Middleast foreing politick effective
YUSUF ERGE
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiSiyasi Tarih ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. UFUK GÜLSOY
- 6-7 Eylül olayları'nda basının rolü ve azınlıklara karşı tutumunun değerlendirilmesi
Evaluation of media's role and attitude against the minorities in the process of 6-7th september events
OKTAY KARGALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Tarihİstanbul Arel ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HATİCE BURCU ÖNDER