Alev Alatlı'nın Aristotelesçi kesinliğe yönelik eleştirileri
Alev Alatlı's criticisms of Aristotelian certainty
- Tez No: 1008993
- Danışmanlar: PROF. DR. ZÜBEYİR OVACIK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Alev Alatlı, Aristoteles, Doğruluk, Kesinlik, Zorunluluk, Bulanık Mantık, Alev Alatlı, Aristotle, Truth, Certainty, Necessity, Fuzzy Logic
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Felsefi düşüncenin tarihine bakıldığında özellikle mantık ve epistemoloji disiplinleri çerçevesinde doğruluk, zorunluluk ve kesinlik gibi kavramlar etrafında çeşitli tartışmaların yapıldığı görülmektedir. Bu araştırmada Aristoteles'in iki değerli mantık sistemine yaslanan kesinlik anlayışının Alev Alatlı tarafından nasıl eleştirildiği ele alınmaktadır. İki bölümden oluşan araştırmanın birinci bölümünde Aristoteles'in kesinlik anlayışına dair fikirlerinin yanı sıra kesinlik ile ilgili diğer filozofların görüşlerine de genel olarak yer verilmiştir. Bu bölümde felsefi düşüncede kesinlik kavramına dair tartışmaların tarihsel gelişimi serimlenmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde, Alev Alatlı'nın Aristoteles'in kesinlik anlayışına yönelik eleştirileri ele alınmıştır. Alatlı, Aristoteles'in kesinlik anlayışını saçaklı mantık (fuzzy logic) anlayışına yaslanarak eleştirmektedir. Alatlı, Aristoteles'in iki değerli mantık sistemine yaslanan kesinlik anlayışının çağdaş dönemde dönüşüme uğradığını düşünmektedir. Alatlı, Heisenberg'in belirsizlik ilkesi olarak bilinen yaklaşımı ile Einstein'ın genel görelilik kuramı olarak bilinen kuramından hareketle kesinlik konusunun yeni bir boyut kazandığını düşünmektedir. Doğruluk ve kesinlik meselesini fizik-matematik ilişkisi bağlamında da gündeme getiren Alatlı, Aristoteles'in kesinlik anlayışını eleştirirken İbn Sina ve Bertrand Russel gibi isimlere dayanmaktadır. Aristoteles'in“ya doğru ya yanlış”şeklindeki yaklaşımına alternatif olan“hem hem de”yaklaşımını dikkate alınması gerektiğini düşünen Alatlı, bu doğrultuda fuzzy logic anlayışını geliştiren isimler olarak Lotfi A. Zadeh ve Bart Kosko gibi isimleri gündeme getirmektedir. Safsata konusu üzerinde de durmuş olan Alatlı, sosyolojik ve kültürel bir anlamda kullandığı nekrofilia kavramı ile de Aristotelesçi kesinlik anlayışının otoriter konumunu eleştirmiştir.
Özet (Çeviri)
Throughout the history of philosophical thought, debates surrounding truth, necessity, and certainty have occupied a central place within the disciplines of logic and epistemology. This study examines how Alev Alatlı critiques Aristotle's conception of certainty as grounded in his two-valued logic system. The first part of the study provides a general overview of Aristotle's ideas on certainty alongside the views of other philosophers on the subject. In this regard, it traces the historical development of debates surrounding certainty in philosophical thought." The second part focuses on Alatlı's critique of Aristotle's conception of certainty. Alatlı criticizes Aristotle's understanding of certainty by drawing on fuzzy logic. She maintains that the Aristotelian conception of certainty, rooted in a two-valued logic system, has undergone a significant transformation in the contemporary era. She further holds that certainty has acquired a new dimension drawing on Heisenberg's uncertainty principle and Einstein's theory of general relativity. Alatlı also raises the problem of truth and certainty within the context of the relationship between physics and mathematics, drawing on thinkers such as Ibn Sina and Bertrand Russell in her criticism of Aristotle's understanding of certainty. She maintains that the 'both...and' approach, as an alternative to Aristotle's 'either true or false' framework, should be taken into consideration, and in this regard brings up Lotfi A. Zadeh and Bart Kosko as those who developed fuzzy logic. Alatlı, who has also addressed the theme of fallacy, employs the concept of necrophilia — used in a sociological and cultural sense — to criticize the authoritarian position of the Aristotelian understanding of certainty.
Benzer Tezler
- Alev Alatlı'nın fikirlerinin sosyolojik açıdan değerlendirilmesi
Analyze of Alev Alatlı's ideas in sociological perspective
ÇAĞRI ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Sosyolojiİnönü ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEZGİN KIZILÇELİK
- Alev Alatlı'nin romancılığı
Novels of Alev Alatlı
OKTAY YİVLİ
Doktora
Türkçe
2009
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
PROF. DR. NURULLAH ÇETİN
- Alev Alatlı'nın romanlarında modernizm ve postmodernizmin yansımaları
Modernist and postmodernist reflections in Alev Alatlı's novels
TUĞBA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Türk Dili ve EdebiyatıHacettepe ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SIDIKA DİLEK YALÇIN ÇELİK
- Alev Alatlı`nın eserlerinde Türk Kadını
Turkish Women in Alen Alatli`s studies
SONAY KALECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
SosyolojiSakarya ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP GÖKÇE AKGÜR
- Alev Alatlı'nın romanları üzerine bir inceleme
An analyse on novels of Alev Alatlı
KUBİLAY ÜNSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Türk Dili ve EdebiyatıMuğla ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
DR. VEDAT KURUKAFA