Geri Dön

Anadolu köşk minarelerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi

Analysis and evaluation of kiosk minarets in anatolia

PDF İndir

  1. Tez No: 1009515
  2. Yazar: BURCU NİSAN ARI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÖZLEM SAĞIROĞLU DEMİRCİ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Mimarlık, Architecture
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Mimarlık Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Minareler, cami mimarisinin önemli bir parçası olmakla birlikte şehirler için simgesel bir değer de barındırmasından ötürü İslam'ın erken dönemlerinden bu yana konstrüksiyon ve estetik kaygılar sebebi ile çok farklı şekillerde tasarlanmışlardır. Bu tasarımlar inşa malzemesi, yapı ile ilişkisi, şerefe, petek, merdiven gibi bölüm özellikleri bakımından gruplandırılarak çeşitli çalışmalar kapsamında değerlendirilmiştir. Merdiveni dışarda olan minareler grubunda incelenen köşk minareler ise, geleneksel minare tiplerinden; birkaç basamak ile ulaşılan bir platform üzerinden yükselen, kenarları açık fakat üstü örtülü basit biçimleri kapsamında ayrılmaktadır. Bu çalışmada, ülkemizde az sayıda örneği günümüze kadar gelebilmiş olan ve hakkında sınırlı akademik çalışma bulunan köşk minareler konu edilmektedir. Literatür taraması ve alan çalışması yöntemiyle Türkiye'de tespit edilen köşk minareler çeşitli özellikleri kapsamında tipolojik olarak incelenmiş, strüktürel özellikleri bağlamında biçim grameri temelli belgeleme-kodlama-tipoloji yöntemiyle çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular köşk minarelerin, tarih boyunca farklı dönem ve bölgelerde değişime uğramış olmasına rağmen özünde taş temelli, simetrik ve hiyerarşik bir yapım sistematiğine sahip olduğunu göstermektedir. Bu sistematiğin biçim grameriyle çözümlenmesi, hem tarihsel sürekliliği belgeleyen bir yöntem, hem de gelecekteki koruma–yeniden yapım çalışmalarına rehberlik edecek ölçülebilir bir model olarak önerilmiştir.

Özet (Çeviri)

Minarets, while being an important component of mosque architecture, have been designed in many different forms since the early periods of Islam due to constructional and aesthetic concerns, as they also carry symbolic value for cities. These designs have been evaluated in various studies by being grouped according to construction materials, their relationship with the main building, and the characteristics of sections such as the balcony (şerefe), shaft (petek), and staircase. Kiosk minarets, which are examined within the group of minarets with external staircases, are distinguished from traditional minaret types by their simple forms that rise from a platform accessed by a few steps, with open sides but a covered top. This study focuses on kiosk minarets, of which only a limited number have survived to the present day in Turkey and for which there is limited academic research. Through literature review and fieldwork, kiosk minarets identified in Türkiye were examined typologically within the scope of their various characteristics and analyzed in terms of their structural properties through a shape grammar–based documentation, coding, and typology method. The findings indicate that, although kiosk minarets have undergone changes in different periods and regions throughout history, they essentially possess a stone-based, symmetrical, and hierarchical construction system. The analysis of this system through shape grammar is proposed both as a method that documents historical continuity and as a measurable model that can guide future conservation and reconstruction studies.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    190412

    Kayseri minareleri (Cumhuriyet dönemine kadar)

    Kayseri minarets (Republic period until)

    ESMA GÜLEÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Sanat TarihiErciyes Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. MUSTAFA DENKTAŞ

  2. Tez No

    598781

    İstanbul Anadolu Yakası Kadıköy-Bostancı Bölgesi' nde gelişen 19. yüzyıl ahşap konut mimarisi

    Wooden housing architecture development in 19th century in İstanbul Anatolian side Kadıkoy- Bostancı Region

    SİBEL SÜRMELİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    MimarlıkYıldız Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NUR URFALIOĞLU

  3. Tez No

    412317

    Gendered lifeways in Central Anatolia in the Neolithic and the Early Chalcolithic Periods (8500 – 5000 BC)

    İç Anadolu'da Neolitik ve Erken Kalkolitik Dönemlerde toplumsal cinsiyet (MÖ 8500 – 5000)

    AYSEL ARSLAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    ArkeolojiKoç Üniversitesi

    Arkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. RANA ÖZBAL

  4. Tez No

    223281

    Aksaray Kılıçarslan Tepesi'ndeki 'köşk' yapısı

    'Kiosk' building on the hill of Aksaray Kiliçarslan

    RANA ATA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. TURGUT SANER

  5. Tez No

    175040

    Anadolu Selçuklu kervansaray mescitleri

    The masjid chambers of the Anatolian Seljuks caravanserais

    AYŞE DENKNALBANT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    Sanat Tarihiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İLKNUR KOLAY

Geri Dön