Online alışverişlerde fırsatları kaçırma korkusu ve daha iyi seçenekleri kaçırma korkusunun bandwagon tüketim üzerindeki etkisi
The impact of fear of missing out and fear of better options on bandwagon consumption in online shopping
- Tez No: 1010517
- Danışmanlar: PROF. DR. FATMA ZEYNEP ÖZATA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Gelişmeleri kaçırma korkusu, Fear of missing out
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Pazarlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijitalleşmenin etkisiyle fiziksel alışveriş yerini online alışverişe bırakmaya başlamıştır. Bu doğrultuda online alışveriş noktasında tüketicilerin nelerden etkilendiğini ve tüketim davranışını hangi mekanizmalar doğrultusunda değiştirdiğini anlamak git gide daha önemli bir hal almaya başlamıştır. Buradan yola çıkarak bu araştırma tüketici davranışını etkileyen psikolojik kaygılardan ikisi olan fırsatları kaçırma korkusu (FOMO) ve daha iyi seçenekleri kaçırma korkusunun (FOBO) bandwagon tüketimi nasıl etkilediğini ortaya koymayı amaçlamıştır. Araştırmanın verileri online anket yöntemiyle ve toplamda 304 katılımcıdan toplanmıştır. Verilerin analizinde geçerlilik ve güvenilirlik analizi, faktör analizi ve PROCESS Macro Model 4 kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularında FOMO'nun bandwagon tüketimi pozitif olarak etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Diğer yandan FOMO'nun FOBO üzerinde pozitif bir etkisi olduğu ortaya konmuştur. Diğer bir çıktı ise FOBO'nun bandwagon tüketime pozitif bir etkisinin olduğudur. Aynı zamanda FOMO'nun FOBO üzerinden bandwagon tüketime dolaylı etkisinin olduğu ve FOBO'nun bu iki değişken arasında kısmi aracılık rolü oynadığı bulunmuştur. Araştırmanın sonuçları tüketicilerin satın alma noktasında yaşadığı kaygıların nelerden kaynaklandığını ve bu kaygıların kişinin başkalarının kararına göre hareket etme eğilimini nasıl etkilediğini ortaya koymuştur. Bu sonuçlar uygulamada pazarlamacıların satın alma noktasında tüketici kararlarını hangi duyguları tetikleyerek etkileyeceğini görmesi açısından da önemli öngörüler sunmuştur.
Özet (Çeviri)
The impact of digitalization has started to replace physical shopping with online shopping. In this context, understanding what influences consumers in online shopping and the mechanisms that drive changes in their consumption behavior has become increasingly important. Building on this, this study aims to examine how the fear of missing out (FOMO) and the fear of better options (FOBO) two psychological concerns that influence consumer behavior affect bandwagon consumption. The data for the study were collected through an online survey from a total of 304 participants. The data analysis used validity and reliability analysis, factor analysis, and the PROCESS Macro Model 4. The study's findings indicate that FOMO has a positive effect on bandwagon consumption. On the other hand, it was found that FOMO has a positive effect on FOBO. Another finding is that FOBO has a positive effect on bandwagon consumption. Additionally, it was found that FOMO has an indirect effect on bandwagon consumption through FOBO, and that FOBO plays a partial mediating role between these two variables. The study's results identified the sources of consumers concerns at the point of purchase and how these concerns influence an individual's tendency to act based on others decisions. These findings also provide important insights for marketers in practice regarding which emotions they can trigger to influence consumer decisions at the point of purchase.
Benzer Tezler
- Effects of cognitive biases & FOMO on impulse buying in e-commerce: A study on luxury cosmetics during Black Friday period in Turkey
E-ticarette dürtüsel satın alma karar süreçlerini etkileyen bilişsel önyargılar ve fırsatları kaçırma korkusu: Türkiye'de Kara Cuma döneminde lüks kozmetik üzerine bir araştırma
MEHMET CAN ÇÖREKÇİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
İşletmeBahçeşehir Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OYLUM KORKUT ALTUNA
- FoMO ve kıtlık mesajlarının satın alma niyeti üzerindeki etkisi: indirimli ürünler üzerinde bir araştırma
The effect of FoMO and scarcity messages on purchase intetion: A research on discounted products
DAMLA YÜKSEL
- Kampanya dönemlerindeki onlıne alışverişlerde tüketici bilincinin X Y Z kuşaklarına göre incelenmesi
An analysis of consumer awareness in online shopping during campaign periods according to X, Y, Z generations
HACER UZUNTEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
ReklamcılıkAfyon Kocatepe ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Finansman Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİKRET YAMAN
- İnternet alışverişlerinde algılanan risk ve tüketici davranışlarını etkileyen faktörler: Ankara ilinde bir uygulama
Perceived risk in internet shopping and factors affecting purchasing behavior of consumers: An application in Ankara
FUNDA YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İşletmeBurdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİL ESRA DAL
- E-müşterilerin hedonik“hazcı”tüketim davranışlarını belirleyen faktörler ve bir araştırma
Factors that determine e-customers' hedonic consumption behaviors and a survey
BUKET GÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
İşletmeGalatasaray Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR PİRTİNİ