Hemodiyaliz tedavisi alan hastalara uygulanan abdominal masajın konstipasyon üzerine etkisi
The effect of abdominal massage on constipation in patients receiving hemodialysis treatment
- Tez No: 1010573
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEÇİL GÜLHAN GÜNER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırma, hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda abdominal masajın konstipasyon üzerine etkisini belirlemek amacıyla ön test-son test düzeninde randomize kontrollü deneysel desende yapıldı. Araştırmanın örneklemini dahil edilme kriterlerini karşılayan 49 hasta oluşturdu; hastalar basit rastgele randomizasyon yöntemiyle müdahale (n=24) ve kontrol (n=25) gruplarına ayrıldı. Haziran 2025-Ağustos 2025 tarihleri arasında müdahale grubuna altı hafta boyunca haftada iki kez toplam 12 seans abdominal masaj uygulanırken, kontrol grubuna herhangi bir girişimde bulunulmadı. Veriler Hasta Bilgi Formu, Konstipasyon Ciddiyet Ölçeği (KCÖ), Konstipasyon Yaşam Kalitesi Ölçeği (KYKÖ) ve Bristol Dışkı Kıvamı Skalası (BDKS) ile toplandı. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, ortanca, standart sapma, bağımsız t-testi, bağımlı t-testi ve Ki-kare testi kullanıldı. Uygulama öncesinde KCÖ puan ortalamaları açısından müdahale (39.67±8.77) ve kontrol (36.80±9.17) grupları arasında fark bulunmadı, son testte müdahale grubunun puanı 27.21±11.01'e, kontrol grubunun ise 34.04±8.76'ya düştü ve gruplar arasındaki farkın anlamlı olduğu belirlendi. KYKÖ ön test puanları müdahale (77.54±16.13) ve kontrol (83.48±10.13) gruplarında benzer bulunurken, son testte müdahale grubunun puanı 68.67±14.79, kontrol grubunun puanı ise 81.40±10.25 olarak saptandı. BDKS'ye göre ön testte Tip 2 oranları müdahale (%87.5) ve kontrol (%88.0) gruplarında benzerdi. Son testte müdahale grubunda Tip 3–4 dışkı oranı %58.3'e yükselirken, kontrol grubunun %56.0'sında Tip 2 dışkı görüldü; gruplar arasındaki fark anlamlı bulunmadı. Sonuç olarak, abdominal masajın hemodiyaliz hastalarında konstipasyon semptomlarını azaltmada ve yaşam kalitesinin iyileştirilmesinde etkili bir hemşirelik uygulaması olduğu sonucuna ulaşıldı. Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların konstipasyon yönetiminde abdominal masaj ile diğer nonfarmakolojik yöntemlerin kullanıldığı çalışmaların yapılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted in a randomized controlled experimental design with a pretest–posttest approach to determine the effect of abdominal massage on constipation in patients undergoing hemodialysis treatment. The sample consisted of 49 patients who met the inclusion criteria and were randomly assigned to the intervention group (n=24) or the control group (n=25) using simple randomization. Between June 2025 and August 2025, the intervention group received abdominal massage twice weekly for six weeks, totaling 12 sessions, while no intervention was applied to the control group. Data were collected using the Patient Information Form, Constipation Severity Scale (CSS), Constipation Quality of Life Scale (CQLS), and Bristol Stool Form Scale (BSFS). Data analysis included number, percentage, mean, median, standard deviation, independent samples t-test, paired samples t-test, and chi-square test. Before the intervention, no significant difference was found between the intervention (39.67±8.77) and control (36.80±9.17) groups in terms of CSS mean scores. In the posttest, the mean score decreased to 27.21±11.01 in the intervention group and to 34.04±8.76 in the control group, with a statistically significant difference between the groups. Pretest CQLS scores were similar in the intervention (77.54±16.13) and control (83.48±10.13) groups, whereas posttest scores were 68.67±14.79 and 81.40±10.25, respectively. According to the BSFS, Type 2 rates in the pre-test were similar in the intervention (87.5%) and control (88.0%) groups. In the posttest, the proportion of Type 3–4 stool increased to 58.3% in the intervention group, while Type 2 stool was observed in 56.0% of the control group; however, the difference between the groups was not statistically significant. In conclusion, abdominal massage was found to be an effective nursing intervention for reducing constipation symptoms and improving quality of life in patients undergoing hemodialysis treatment. Further studies investigating abdominal massage and other non-pharmacological methods for constipation management in hemodialysis patients are recommended.
Benzer Tezler
- Hemodiyaliz hastalarına probiyotik besin ve takviye uygulanmasının gastrointestinal sorunlara ve metabolik parametrelere etkisinin incelenmesi
Examining the effect of probiotic food and supplementation on gastrointestinal problems and metabolic parameters in hemodialysis patients
BÜŞRA ÖZÇELİKÇİ
Doktora
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ÖZERSON
- Kronik böbrek yetmezliği olan konservatif tedavi ve farklı renal replasman tedavisi gören hastalarda gastrointestinal sistem semptom ve bulgularının karşılaştırılması
Comparing of gastrointestinal system symptoms and disorders of patients with chronic renal failure who having conservative treatment and different renal replacement treatments
DOĞU KARAHAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Nefrolojiİnönü Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İDRİS ŞAHİN
- Kronik böbrek yetmezliği olan hastalarda 5-D kaşıntı ölçeği'nin geçerlik-güvenirlik çalışması ve hastaların kaşıntı düzeyinin belirlenmesi
Validity and reliability of 5-D itch scale and pruritus level of chronic renal disease patients
NEŞE ALTINOK ERSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
HemşirelikHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İMATULLAH AKYAR
- Hemodiyaliz hastalarında gastrointestinal semptomların beslenme durumu ve biyokimyasal parametreler ile ilişkisi
Relationship of gastrointestinal symptoms with nutritional status and biochemical parameters in hemodialysis patients
RAMAZAN MERT ATAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Beslenme ve DiyetetikTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALPASLAN
- IL-1 antagonistlerinin hipofiz fonksiyonları üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
FADİME AKTAŞ KOÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıSivas Cumhuriyet Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BARIŞ SARIAKÇALI
PROF. DR. ALİ ŞAHİN