Polikistik over sendromu tanılı kadınlarda dijital sağlık bilgisi edinme davranışı ile siberkondri düzeylerinin incelenmesi
Examining the relationship between digital health information-seeking behavior and levels of cyberchondria among women diagnosed with polycystic ovary syndrome
- Tez No: 1010647
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MERVE DENİZ PAK GÜRE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Dijital okuryazarlık, Kadın hastalıkları, Polikistik over sendromu, Sağlık anksiyetesi, Sağlık arama davranışı, Sağlık kaygısı, Sağlık okuryazarlığı, Sağlık yönetimi, İnternet, Digital literacy, Polycystic ovary syndrome, Health anxiety, Health seeking behavior, Health literacy, Health management, Internet
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ufuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, polikistik over sendromu (PCOS) tanısı almış kadınlarda dijital ortamda sağlık bilgisi edinme davranışı ile siberkondri düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel tipte nicel bir çalışmadır. Çalışmanın örneklemini PCOS tanısı almış 295 kadın oluşturmuştur. Veri toplamak amacıyla sosyodemografik bilgi formu, Dijital Ortamda Sağlık Bilgisi Edinme ve Teyit Ölçeği ile Siberkondri Ciddiyet Ölçeği-Kısa Formu kullanılmış; veriler SPSS aracılığıyla analiz edilmiştir. Bulgular, katılımcıların dijital sağlık bilgisi edinme ve teyit davranışlarının (25.54±8.10) ve siberkondri düzeylerinin (31.49±10.16) genel olarak orta düzeyde olduğunu göstermektedir. Korelasyon analizleri, dijital sağlık bilgisi edinme davranışı ile siberkondri arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur (r=.475, p<.01). Alt boyutlar incelendiğinde, özellikle çevrimiçi sağlık bilgisi arama davranışlarının siberkondrinin aşırılık (r=.527, p<.01) ve sıkıntı boyutları ile daha güçlü ilişkili olduğu görülmüştür. PCOS ile ilişkili değişkenler incelendiğinde, özellikle tedavi türleri (egzersiz, bitkisel destek ve insülin direncini düzenleyen ilaç kullanımı) ile dijital sağlık bilgisi edinme davranışları ve bazı siberkondri boyutları arasında anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir (p<.05). Özellikle insülin direncini düzenleyen ilaç kullanımı açısından dijital sağlık bilgisi edinme toplam puanı (p=.002) ve siberkondrinin aşırılık boyutu (p=.006) anlamlı farklılık göstermiştir. Ayrıca hastalığın yaşam üzerindeki etkileri bağlamında en belirgin farklılaşmanın doğurganlıkla ilişkili alanlarda ortaya çıktığı saptanmıştır. Sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sorunların ve kullanılan dijital platformların da dijital sağlık davranışları ve siberkondri düzeyleri üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Özellikle Google, YouTube, Instagram ve yapay zekâ araçlarının kullanımı ile daha yüksek düzeyde dijital sağlık bilgisi edinme ve siberkondri puanları arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır (p<.001). Bu doğrultuda dijital sağlık okuryazarlığının güçlendirilmesi, güvenilir bilgi kaynaklarına yönlendirme yapılması ve siberkondri riskini azaltmaya yönelik farkındalık çalışmalarının geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The study aims to examine the relationship between digital health information-seeking behavior and cyberchondria levels among women with polycystic ovary syndrome (PCOS). The study was conducted as a descriptive, cross-sectional quantitative research. The sample consisted of 295 women with PCOS. Data were collected using a sociodemographic information form, The Obtaining and Verifying Health Information from Digital Media Scale, and the Cyberchondria Severity Scale–Short Form, and analyzed using SPSS. The findings indicate that participants' digital health information seeking and verification behaviors (25.54±8.10) and cyberchondria levels (31.49±10.16) were generally at a moderate level. Correlation analyses revealed a moderate, positive, and statistically significant relationship between digital health information-seeking behavior and cyberchondria (r=.475, p<.01). At the sub-dimension level, online health information-seeking behaviors were more strongly associated with the excessiveness (r=.527, p<.01) and distress dimensions of cyberchondria. In terms of PCOS-related variables, significant differences were found between treatment types (exercise, use of herbal supplements, and medications regulating insulin resistance) and both digital health information-seeking behaviors and certain dimensions of cyberchondria (p<.05). In particular, the use of medications regulating insulin resistance was significantly associated with the total score of digital health information-seeking (p=.002) and the excessiveness dimension of cyberchondria (p=.006). Additionally, the most prominent differences regarding the impact of PCOS on life were observed in fertility-related domains. Difficulties in accessing healthcare services and the types of digital platforms used were also found to influence digital health behaviors and cyberchondria levels. Specifically, the use of Google, YouTube, Instagram, and artificial intelligence tools was associated with higher levels of digital health information-seeking and cyberchondria (p<.001). Accordingly, it is recommended to strengthen digital health literacy, guide individuals toward reliable information sources, and develop awareness programs aimed at reducing the risk of cyberchondria.
Benzer Tezler
- Sosyal medyadaki popüler diyet trendlerinin Polikistik over sendromlu kadınlarda beden algısı ve yeme davranışına etkisi
The effect of popular diet trends on social media on body image and eating behaviors in women with Polycystic ovary syndrome
AYŞEGÜL SİMGE KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Aydın ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYDAR ÖZPINAR
- Polikistik over sendromu tanılı kadınlarda psikolojik dayanıklılık ve cinsel doyum arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between psychological resilience and sexual satisfaction in women with polycystic ovary syndrome
AYŞEGÜL BİÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA GÜLİZ MERT
DOÇ. DR. AYBENİZ CİVAN KAHVE
- Polikistik over sendromu tanılı kadınlarda beden imajı, yaşam kalitesi ve sağlıklı yaşam davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between body image, quality of life and healthy life behaviors in women diagnosed with polycystic ovary syndrome
HAYRİYE ÖZELÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Ebelikİstanbul Medipol ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞENUR TURAN
- Polikistik over sendromu tanılı kadınlarda duygusal yeme durumu, fiziksel aktiviteye yönelik tutum ve zayıflık beklentilerinin incelenmesi
Investigation of emotional eating status, attitudes towards physical activity, and thinness expectations in women diagnosed with polycystic ovary syndrome
İREM DURA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY ESRA AKSAKAL
- Polikistik over sendromu tanılı kadınlarda anksiyete düzeylerinin beck anksiyete ölçeği ile karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA KAĞAN ERDEM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF ÜSTÜN