İdiyopatik pulmoner fibrozis hastalığında radyolojik sarkopeni bulguları ile akciğer fonksiyonlarının ilişkisi: Retrospektif analiz
The relationship between radiological sarcopy findings and lung function in idiopathic pulmonary fibrosis: A retrospective analysis
- Tez No: 1011148
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN ÖMEROĞLU ŞİMŞEK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: bilgisayarlı tomografi, idiyopatik pulmoner fibrozis, sarkopeni, solunum fonksiyon testleri, vücut kompozisyonu, yapay zeka, artificial intelligence, body composition, computed tomography, forced vital capacity, idiopathic pulmonary fibrosis, sarcopenia
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, idiyopatik pulmoner fibrozis (İPF) hastalarında toraks bilgisayarlı tomografi (BT) görüntülerinden yapay zekâ temelli yöntemlerle elde edilen vücut kompozisyonu ölçümleri ile akciğer fonksiyon değişimi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, gözlemsel ve retrospektif kohort tasarımındaki çalışmaya, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı'nda İPF tanısı ile izlenen hastalar dahil edildi. Rutin toraks BT görüntülerinden yapay zekâ destekli segmentasyon ile kas ve yağ kompartımanlarına ait hacim, kitle ve yoğunluk ölçümleri elde edildi. Radyolojik sarkopeni, başlangıç BT'de cinsiyete göre en düşük çeyrekte yer alan indekslenmiş erector spinae kas ölçümü üzerinden operasyonel olarak tanımlandı. Birincil sonlanım FVC% değişimi, ikincil sonlanım DLCO% değişimi olarak belirlendi. Analizlerde 40 hastalık yaklaşık 12 aylık kohort ve 87 hastalık genişletilmiş uzun takip kohortu değerlendirildi. Klinik düzeltilmiş modellerde yaş, cinsiyet, başlangıç FVC%, beden kitle indeksi, BT aralığı ve antifibrotik tedavi dikkate alındı. Bulgular: Genişletilmiş kohortta medyan yaş 71,0 yıl olup hastaların %64,4'ü erkekti. Başlangıç ve son BT arasındaki medyan izlem süresi 682,0 gündü. Global kas hacmi izlemde azaldı (p<0,001). Geçerli sınıflaması olan 82 hastada radyolojik sarkopeni grubunda FVC% değişimi daha düşüktü (0,0 [-8,0; 3,0] ve 4,0 [-1,0; 9,0]; p=0,014). Klinik düzeltilmiş ana modelde radyolojik sarkopeni FVC% değişimi ile negatif ilişkili bulundu (β=-7,13; %95 GA -12,70 ile -1,56; p=0,013). Katı eşleşme duyarlılık analizinde bu ilişki korundu (β=-9,96; p=0,003). DLCO% değişimi ile radyolojik sarkopeni veya global kas hacmi değişimi arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Sonuç: İPF hastalarında yapay zekâ temelli toraks BT vücut kompozisyonu ölçümleri, özellikle FVC merkezli fonksiyonel değerlendirmeye ek bilgi sağlayabilecek bir görüntüleme fenotipi sunmaktadır. Radyolojik sarkopeni FVC% değişimi ile ilişkili bulunmuş, ancak DLCO için benzer kararlı bir ilişki gösterilememiştir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to evaluate the relationship between artificial intelligence-derived chest computed tomography (CT) body composition measurements and pulmonary function change in patients with idiopathic pulmonary fibrosis (IPF). Materials and Methods: This single-center, observational, retrospective cohort study included patients followed for IPF at Dokuz Eylül University Faculty of Medicine, Department of Pulmonary Diseases. Muscle and fat compartment volume, mass, and density were obtained from routine chest CT images using artificial intelligence-assisted segmentation. Radiological sarcopenia was operationally defined as an indexed erector spinae muscle measurement in the sex-specific lowest quartile on baseline CT. The primary outcome was FVC% change, and the secondary outcome was DLCO% change. Analyses were performed in a 40-patient approximately 12-month cohort and an 87-patient extended cohort. Adjusted models included age, sex, baseline FVC%, body mass index, CT interval, and antifibrotic treatment. Results: In the extended cohort, median age was 71.0 years and 64.4% of patients were male. Median baseline-to-final CT interval was 682.0 days. Global muscle volume decreased during follow-up (p<0.001). Among 82 patients with valid classification, FVC% change was lower in the radiological sarcopenia group (0.0 [-8.0; 3.0] vs. 4.0 [-1.0; 9.0]; p=0.014). In the adjusted main model, radiological sarcopenia was negatively associated with FVC% change (β=-7.13; 95% CI -12.70 to -1.56; p=0.013). This association persisted in strict matching sensitivity analysis (β=-9.96; p=0.003). DLCO% change was not significantly associated with radiological sarcopenia or global muscle volume change. Conclusion: Artificial intelligence-derived chest CT body composition measurements may provide additional information for FVC-centered functional assessment in IPF. Radiological sarcopenia was associated with FVC% change, whereas no consistent association was demonstrated for DLCO. These findings should be interpreted as hypothesis-generating and require prospective validation.
Benzer Tezler
- İnterstisyel akciğer hastalarında sarkopeni sıklığının SARC-F anketi, kas gücü, kas kesitsel alanı ve sarkopeni varlığının uzun dönem hasta takibinde prognozuna etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of sarcopenia prevalence via SARC-F questionnaire, muscle strength, and muscle cross-sectional area, and the impact of sarcopenia presence on prognosis in long-term follow-up of interstitial lung disease patients
FIRAT SAYDIN
- Değişik yaş gruplarında hipoglisemi insidansının araştırılması
An investigation on hypoglycemia incidence in different age groups
ERTUĞRUL YURTSEVER
- Kronik idyopatik ürtikerli hastalarda kaşıntı eşiğinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
BELMA BAYRAKTAR
- Akut myokard enfarktüsünde serum karnitin düzeyleri ve diğer kardiak enzimlerle ilişkisi
Başlık çevirisi yok
SERDAR KÜÇÜKOĞLU
- Hipoparatiroidi (39 olgunun klinik ve laboratuvar bulgularının değerlendirilmesi)
Başlık çevirisi yok
FARNOUCH AZAMİ BONABİ
