Trabzon kentinde çeper kuşakların oluşum ve değişim süreçlerinin tarihsel morfolojik analizi
Hi̇stori̇cal morphologi̇cal analysi̇s of the formati̇on and change processes of peri̇pheral zones i̇n Trabzon ci̇ty
- Tez No: 1011853
- Danışmanlar: PROF. DR. YELDA AYDIN TÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Morfoloji, Şehircilik ve Bölge Planlama, Morphology, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Karadeniz bölgesi, Kent morfolojisi, Kent çeperi, Şehir formu, Şehir plancıları, Şehirleşme, Black Sea region, Urban morphology, Urban edge, Urban planners
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Trabzon kentinin tarihsel ve mekânsal gelişimini kentsel morfoloji yaklaşımı çerçevesinde inceleyerek, kentin büyüme sürecinde ortaya çıkan iç, orta ve dış çeper kuşakların oluşum ve değişim dinamiklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma, M. R. G. Conzen'in tarihî-coğrafi yaklaşımı ve çeper kuşak kuramı temel alınarak kurgulanmıştır. Araştırmanın yöntemi, kuramsal inceleme, tarihsel-mekânsal analiz ve morfolojik değerlendirme aşamalarından oluşmaktadır. İlk aşamada kentsel morfoloji ve çeper kuşak kuramına ilişkin ulusal ve uluslararası literatür taranmıştır. İkinci aşamada tarihsel haritalar, imar planları, hava fotoğrafları ve uydu görüntüleri kullanılarak Trabzon'un farklı dönemlerdeki mekânsal gelişimi incelenmiştir. Elde edilen veriler sayısallaştırılarak çeper kuşak haritaları üretilmiş ve dönemler arası dönüşümler karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Çalışmanın bulguları, Trabzon'da çeper kuşakların yalnızca niceliksel büyümenin sonucu olmadığını kentsel müdahalelerle şekillenen morfolojik bir sürecin ürünü olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda çalışma, kentsel morfoloji temelli analizlerin planlama pratiğine katkı sunabilecek bir çerçeve ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the historical and spatial development of the city of Trabzon within the framework of urban morphology, revealing the formation and transformation dynamics of the inner, middle, and outer periphery zones that emerged during the city's growth process. The study is structured based on M. R. G. Conzen's historical-geographical approach and periphery zone theory. The research method consists of theoretical review, historical-spatial analysis, and morphological evaluation stages. In the first stage, national and international literature on urban morphology and periphery zone theory was reviewed. In the second stage, the spatial development of Trabzon in different periods was examined using historical maps, zoning plans, aerial photographs, and satellite images. The obtained data were digitized, periphery zone maps were produced, and the transformations between periods were evaluated comparatively. The findings of the study show that the periphery zones in Trabzon are not only the result of quantitative growth but also the product of a morphological process shaped by urban interventions. In this context, the study presents a framework that can contribute to planning practice through urban morphology-based analyses.
Benzer Tezler
- Putting the city on the map: A social history of football in Trabzon to 1967
Kenti görünür kılmak: 1967'ye kadar Trabzon'da futbolun toplumsal tarihi
SEVECEN TUNÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2009
SporBoğaziçi ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. CENGİZ KIRLI
- Kent mobilyalarının yer aldıkları mekanlara etkileri-Trabzon Kenti ölçeğinde- üzerine bir araştırma
A research on the effect of urban furniture to places -in Trabzon scale- they found
VOLKAN AKSU
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Peyzaj MimarlığıKaradeniz Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYŞE SAĞSÖZ
- Kentsel gelişme ve kent merkezlerinin dönüşümü: Trabzon örneği
Urban development and transformation of city centers: A model Trabzon
YELDA AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
MimarlıkKaradeniz Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. NERMİN ÖKTEN
- Trabzon şehri için katı atık yönetim alternatiflerinin coğrafi bilgi sistemi (CBS) destekli optimizasyonu
Geographical information system (GIS) supported optimization of solid waste management alternatives in Trabzon city
ÖMER APAYDIN
Doktora
Türkçe
2004
Çevre MühendisliğiYıldız Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. TALHA GÖNÜLLÜ
- Trabzon kenti ana ulaşım akslarında kullanılan kaplama materyalleri ve uygulama örneklerinin incelenmesi
A study of floor covering types used on main transit axles of Trabzon city
FİLİZ DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Peyzaj MimarlığıKaradeniz Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNER DEMİREL