Attilâ İlhan'ın senaryolarında ve romanlarında yeni tarihselcilik ve melodramatik yapı
New historicism and melodramatic structure in Attilâ İlhan's screenplays and novels
- Tez No: 1011936
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ BUDAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yeditepe Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türk edebiyatının önde gelen şahsiyetlerinden Attilâ İlhan'ın senaryo ve romanları üzerinde yeterince çalışma yapılmamıştır. Attilâ İlhan'ın sinemacılığı Türk sinema tarihinde çok büyük bir yer kaplamamış olsa da bu alandaki yeni denemeleriyle adından söz ettirmiştir. Ayrıca neredeyse tüm eserlerine ve hatta şiirlerine de kattığı sinematografik etkinin de anlaşılabilmesi senaryolarının tetkiki ile mümkün olmuştur. Sinema ve edebiyatın kesişim kümesinde yer alan melodram türü, üzerine yeterince çalışılmamasından kaynaklı uzun süre küçük görülmüştür. Türün 1970'lerde Heilmenn, Peter Brooks gibi araştırmacılarla önemi teslim edilmeye başlanmıştır. Peter Brooks melodramatik olanı basit bir eğlence olmadığını, modern dünyada inancını ve kutsalını kaybetmiş bireyin ahlaki bir zeminde yeniden değerler inşa etmesinin en temel estetik aracı olarak tanımlamıştır. Ancak hâlâ edebiyat sahasında melodramatik imgelem neredeyse çalışılmamış bir alan olarak var olmaya devam etmektedir. Çalışmanın başlıca amacı, melodramatik yapı ve yeni tarihselciliğin Attilâ İlhan'ın senaryo ve romanlarındaki karakterlere, konulara ve üsluba nasıl yansıdığı göstermektir. Yazarın eserlerine yapılan bu panoramik bakış onların hep birlikte ortaklıkları ile değerlendirilmesinin de sağlayacaktır. Melodramın tarihsel süreçte adım adım nasıl tüm dünyaya, farklı formlara, farklı akımlara dahil olabildiği antik çağlardan başlayarak modernizme, Amerikan ve Hint sinemasına kadar getirilerek gösterilmiştir. Peter Brooks'un Melodramatic Imagination eseri temel alınırken diğer melodram araştırmacıları da göz ardı edilmeden melodramatik yapının çerçevesi oluşturulmuştur. Tüm eserlere uygulanabilecek bir tür melodramatik şema ortaya çıkarılmıştır. Bu tez, melodrama yönelik önyargıları sorunsallaştırmayı ve Türk edebiyatının kanonik isimlerinden biri olan Attilâ İlhan'ın, roman ve senaryolarında neden melodramatik üslup ile yeni tarihselci bakışı bir araya getirdiğini kuramsal gerekçeleriyle temellendirmeyi amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The scenarios and novels of Attilâ İlhan, one of the prominent figures of Turkish literature, have not been sufficiently studied. Although İlhan's filmmaking did not occupy an extensive place in Turkish cinema history, he made a name for himself with his innovative experiments in this field. Furthermore, analyzing his screenplays has made it possible to understand the cinematographic influence he incorporated into almost all his works, and even his poems. The genre of melodrama, situated at the intersection of cinema and literature, was overlooked for a long time due to a lack of adequate research. The significance of the genre began to be acknowledged in the 1970s by researchers such as Heilman and Peter Brooks. Brooks defined the“melodramatic”not as mere entertainment, but as the fundamental aesthetic tool for individuals who have lost their faith and sense of the sacred in the modern world to reconstruct values on an ethical ground. However, the melodramatic imagination remains a virtually unstudied area within the field of literature. The primary objective of this study is to demonstrate how the melodramatic structure and new historicism are reflected in the characters, themes, and style of Attilâ İlhan's screenplays and novels. This panoramic view of the author's works will also allow them to be evaluated collectively through their commonalities. The study traces how melodrama has historically integrated into various forms and movements across the world—from antiquity to modernism, and from American to Indian cinema. While Peter Brooks' work, The Melodramatic Imagination, serves as the foundation, a framework for the melodramatic structure has been established without disregarding other melodrama researchers. A type of melodramatic schema applicable to all works has been developed. This thesis aims to problematize the prejudices against melodrama and to ground, with theoretical justifications, why Attilâ İlhan—a canonical figure of Turkish literature—combined a melodramatic style with a new historicist perspective in his novels and scenarios.
Benzer Tezler
- Attila İlhan'ın şiiri (2 cilt)
Başlık çevirisi yok
YAKUP ÇELİK
Doktora
Türkçe
1994
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞERİF AKTAŞ
- Attila İlhan'ın romanlarında İttihat ve Terakki
İttihat and Terakki in Attila İlhan's novels
NURAY YAZICIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Türk Dili ve EdebiyatıÇukurova ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA APAYDIN
- Attila İlhan`ın Türkiye`de aydın sorununa yaklaşımı
Attila İlhan`s approach to the problem of intellectuals in Turkey
AŞKIN HÜSEYİNOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Eğitim ve ÖğretimCumhuriyet ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. H. BAYRAM KAÇMAZOĞLU
- Attila İlhan`ın romancılığı
Attila İlhan`s art of novel
TÜLİN ARSEVEN
Doktora
Türkçe
2004
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL PARLATIR