Geri Dön

Cessâs ve Sâbûnî özelinde İslâm ticaret hukukundaki kavram ve hükümlerin mukayeseli tahlili

A comparative analysis of concepts and rulings is Islamic commercial law special reference to al-Jassas and al-Sabuni

  1. Tez No: 1012198
  2. Yazar: ONUR ÇAVUŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. MÜCAHİD ÇOLAK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Cessas, Ticaret, İslam hukuku, Cessas, Trade, Islamic law
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada İslâm ticaret hukukunda yer alan temel kavram ve hükümlerin iki önemli ahkâm müfessiri olan Cessâs ve Sâbûnî özelinde mukayeseli olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada öncelikle İslâm ticaret hukukunun genel çerçevesi ele alınmış olup ticaretin meşruiyeti, kaynakları ve temel ilkeleri ortaya konulmuştur. Ardından Cessâs ve Sâbûnî'nin ayrı ayrı hayatları, ilmî kişilikleri ve eserleri tanıtılarak, özellikle ahkâm tefsirleri çerçevesinde ticaretle ilgili âyetlere yaklaşımları analiz edilmiştir. En son ise bu iki müfessirimizin yöntemlerini ve ticaretle ilgili âyetlere yaklaşımlarını mukayese edilmiştir. Çalışmada ticaret, akit, bey', ribâ ve karz gibi temel ticaret hukuku kavramları merkeze alınmıştır. Her iki müfessirin bu kavramlara dair yorumları ayrı ayrı incelenmiş ve mukayeseye tabi tutulmuştur. Müfessirlerin hüküm istinbat yöntemleri, kullandıkları deliller ve mezhep aidiyetlerinin yorumlarına etkisi değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Cessâs'ın daha sistematik ve usûl merkezli bir yaklaşım benimsediği özellikle illet temelli değerlendirmelerle hüküm çıkarma sürecine önem verdiği görülmüştür. Buna karşılık Sâbûnî'nin daha sade, açıklayıcı ve ahlâkî boyutu ön plana çıkaran bir üslup tercih ettiği tespit edilmiştir. Her iki müfessirin temel ilkelerde büyük ölçüde benzer görüşler taşıdığı ancak kavramların detaylandırılması ve uygulanması noktasında farklılıklar ortaya koyduğu anlaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

This study aims to comparatively examine the fundamental concepts and rulings of Islamic commercial law through two prominent exegetes of legal verses, namely al-Jassas and al-Sabuni. The research first addresses the general framework of Islamic commercial law, presenting the legitimacy of trade, its sources, and its basic principles. Subsequently, the lives, scholarly identities, and works of al-Jassas and al-Sabuni are introduced, and their approaches to Quranic verses related to trade are analyzed, particularly within the framework of their legal exegesis (ahkam al-Quran). The study focuses on core commercial law concepts such as trade, contracts, sale (bay), usury (riba), and loan (qard). The interpretations of both exegetes regarding these concepts are examined individually and then subjected to comparative analysis. In addition, the exegetes' methods of deriving legal rulings, the evidences they employ, and the influence of their school affiliations on their interpretations are evaluated. According to the findings, al-Jassas adopts a more systematic and usul-oriented approach, placing particular emphasis on reasoning based on legal causation (illah) in the process of deriving rulings. In contrast, al-Sabuni is observed to prefer a simpler, more explanatory style that highlights the moral dimension. It is concluded that both exegetes largely share similar foundational principles; however, they differ in the elaboration and application of legal concepts.

Benzer Tezler

  1. Doğal yapılaşma ilkelerine dayalı bir biçimlendirme yöntemi

    A Formation method based on natural organization

    HÜSEYİN YURTSEVER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Yükleniyor...

  2. Eskişehir - Beylikahır toryum cevherinin değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    BEDRİ İPEKOĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1983

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Yükleniyor...

  3. Kinetic analysis of the loos of some B-vitamins during the cooking of macaroni

    Başlık çevirisi yok

    SEVİM ÖZDEDE

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    1988

    Orta Doğu Teknik Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...