İNFLAMATUAR BAĞIRSAK HASTALIĞI OLAN BİREYLERDE PERİODONTAL DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ
Evaluation of Periodontal Status in Individuals with Inflammatory Bowel Disease
- Tez No: 1012984
- Danışmanlar: PROF. DR. FATMA YEŞİM KIRZIOĞLU
- Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
- Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
- Anahtar Kelimeler: İnflamatuar bağırsak hastalıkları, Periodontitis, Sekretuar immünoglobulin A, Laktoferrin, Tükürük, Crohn hastalığı, Periodontal hastalıklar, Inflammatory bowel diseases, Periodontitis, Secretory immunoglobulin A, Lactoferrin, Saliva, Crohn disease, Periodontal diseases
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Periodontoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Periodontoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnflamatuar Bağırsak Hastalığı Olan Bireylerde Periodontal Durumun Değerlendirilmesi Amaç: Bu çalışmada, inflamatuar bağırsak hastalığı (İBH) olan bireylerde periodontal durum ile tükürük sekretuar immünoglobulin A (sIgA) ve laktoferrin (LF) düzeylerinin değerlendirilerek sistemik sağlıklı bireylerle karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve yöntem: Çalışmamıza, İBH tanısı almış 107 birey (48,41 ± 12,50 yıl) ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 107 sistemik sağlıklı birey (48,37 ± 12,44 yıl) olmak üzere toplam 214 birey dahil edildi. Her bireyde serum parametreleri, ağız bulguları, periodontal parametreleri (plak indeksi (Pİ), gingival indeks (Gİ), sondalama derinliği (SD), klinik ataçman seviyesi (KAS), sondalamada kanama yüzdesi (%SK), periodontal inflamatuar yüzey alanı (PISA), periodontal epitel yüzey alanı (PESA), kayıp diş sayısı (KDS) ve DMFT skoru) ve İBH grubunda (ülseratif kolit (ÜK) ve Crohn hastalığı (CH) tanılı bireylerde) hastalık aktivitesi skorları da kaydedildi. Tükürük örneklerinde sIgA ve LF düzeyleri, Enzim Bağlı İmmünosorbent Testi (ELISA) yöntemiyle analiz edildi. Bulgular: Oral ve periodontal parametreler açısından yapılan karşılaştırmada, %SK, KDS ve DMFT skorları İBH grubunda anlamlı derecede daha yüksekti (p < 0,05). Lojistik regresyon analizinde %SK, KDS ve aktif sigara kullanımı İBH ile ilişkili bağımsız belirleyiciler olarak saptandı. KDS, CH ve ÜK alt grup analizlerinde de bağımsız anlamlılığını korudu. Klinik periodontal bulguların Mayo skoru ile anlamlı korelasyon gösterdiği belirlendi. Evre III–IV periodontitisli birey sayısı İBH grubunda anlamlı derecede daha yüksekti ve bu grupta periodontal sağlıklı birey saptanmadı. Tükürük analizlerinde sIgA ve LF düzeylerinin total proteine oranlanmış değerleri İBH grubunda kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulundu. ROC analizinde LF (µg/mL) değişkeninin hastalığı ayırt etmede istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı. Sonuç: Bu çalışma, İBH tanılı bireylerde periodontal etkilenimin arttığını; ayrıca total proteine oranlanmış LF ve sIgA düzeylerinin yüksek bulunmasının oral mukozal immün yanıtın İBH'de değiştiğine işaret etti. Bununla birlikte, tükürükte ölçülen LF (µg/mL) düzeyinin hastalık belirleyiciliği açısından anlamlı bulunması, LF'nin İBH ile ilişkili oral mukozal inflamatuar yanıtı yansıtabilecek potansiyel bir biyobelirteç olduğunu düşündürmektedir. Mayo skoru ile periodontal parametreler arasında saptanan anlamlı ilişkiler, hastalık aktivitesindeki artışın periodontal bulguların şiddetlenmesi ile paralel seyrettiğini ve oral dokuların intestinal inflamasyonun sistemik etkilerine duyarlı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle periodontal değerlendirme, İBH'li bireylerde bütüncül hasta yönetiminin önemli bir bileşeni olarak ele alınmalıdır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Evaluation of Periodontal Status in Individuals with Inflammatory Bowel Disease Aim: The aim of this study was to evaluate the periodontal status and salivary secretory immunoglobulin A (sIgA) and lactoferrin (LF) levels in individuals with inflammatory bowel disease (IBD) and to compare them with systemically healthy controls. Materials and Methods: A total of 214 individuals were included in the study, consisting of 107 individuals diagnosed with IBD (48.41 ± 12.50 years) and 107 age- and sex-matched systemically healthy individuals (48.37 ± 12.44 years). In all individuals, serum parameters, oral findings, and periodontal parameters including plaque index (PI), gingival index (GI), probing depth (PD), clinical attachment level (CAL), bleeding on probing (BOP), periodontal inflamed surface area (PISA), periodontal epithelial surface area (PESA), number of missing teeth (MT), and DMFT index were recorded. In the IBD group, disease activity scores were also recorded in individuals diagnosed with ulcerative colitis (UC) and Crohn's disease (CD). Salivary sIgA and LF levels were analyzed using the enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) method Results: In the comparison of oral and periodontal parameters, BOP, MT, and DMFT scores were significantly higher in the IBD group compared to controls (p < 0.05). In logistic regression analysis, BOP, MT, and active smoking were identified as independent predictors associated with IBD. MT remained an independently significant variable in both CD and UC subgroup analyses. Clinical periodontal parameters showed significant correlations with the Mayo score. The number of individuals with Stage III–IV periodontitis was significantly higher in the IBD group, and no periodontally healthy individuals were observed in this group. In salivary analyses, total protein-normalized sIgA and LF levels were significantly higher in the IBD group compared to controls. ROC analysis revealed that LF (µg/mL) was statistically significant in discriminating disease presence. Conclusion: This study demonstrated that periodontal involvement is increased in individuals with IBD; moreover, elevated total protein-normalized LF and sIgA levels indicate that the oral mucosal immune response is altered in IBD. Salivary LF (µg/mL) was also found to be statistically significant in terms of disease discriminative ability, suggesting that LF may serve as a potential biomarker reflecting IBD-related oral mucosal inflammatory response. Significant associations between the Mayo score and periodontal parameters suggest that increased disease activity parallels the severity of periodontal findings and that oral tissues are sensitive to the systemic effects of intestinal inflammation. Therefore, periodontal assessment should be considered an essential component of a comprehensive clinical approach in the management of patients with IBD.
Benzer Tezler
- İnflamatuar bağırsak hastalığı olan bireylerde cerrahi olmayan periodontal tedavinin serum ve tükürük biyobelirteç düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of non-surgical periodontal therapy on serum and salivary biomarker levels in individuals with inflammatory bowel disease
HANNE BULUT
Doktora
Türkçe
2026
Diş HekimliğiBiruni ÜniversitesiPeriodontoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURCU KARADUMAN
- Development of mirna biomarkers for the differentiation between gingivitis and periodontitis: A pilot study
Gingivitis ve periodontitis ayrımı için mirna biyobelirteçlerinin geliştirilmesi: Pilot çalışma
DHAFIR LATIEF FAYADH FAYADH
Doktora
İngilizce
2023
BiyokimyaSüleyman Demirel ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CALAPOĞLU
- İnflamatuar bağırsak hastalığı olan bireylerde ilaç uyumu ile yaşam kalitesi arasındaki ilişki
The relationship between drug compliance and quality of life in individuals with inflammatory bowel disease
NAZLI ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
HemşirelikEge Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN YILDIRIM
- İnflamatuar bağırsak hastalığı olan bireylerde fonksiyonel sağlıkta hemşire koçluğunun semptom yönetimi, öz bakım aktiviteleri ve yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of nurse coaching in functional health on symptom management, self-care activities and quality of life in individuals with inflammatory bowel disease
FUNDA SOFULU
Doktora
Türkçe
2022
HemşirelikEge Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİSUN ŞENUZUN AYKAR
- İnflamatuar bağırsak hastalığı olan bireylerde yorgunluğun yönetiminde hasta eğitiminin etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of thef impact of patient education on management of fatigue in individuals with inflammatory bowel disease
FATMANUR İNCE ÖZGENEL
Doktora
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşaİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZELİHA TÜLEK