Palyatif bakım kliniğindeki bakım vericilere benson gevşeme egzersiziyle birlikte uygulanan mandala boyama etkinliğinin stres, kaygı ve mental iyi oluş üzerine etkisinin incelenmesi
Examination of the effect of mandala coloring activity applied to caregivers in the palliative care clinic along with benson relaxation exercise on stress, anxiety and mental well-being
- Tez No: 1013583
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEÇİL GÜLHAN GÜNER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hospis ve palyatif bakım hemşireliği, Nefes egzersizleri, Palyatif bakım, Hospice and palliative care nursing, Breathing exercises, Palliative care
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Randomize kontrollü, ön test–son test düzeninde ve deneysel desende yürütülen bu araştırmada, palyatif bakım kliniğindeki bakım vericilere Benson gevşeme egzersiziyle birlikte uygulanan mandala boyama etkinliğinin stres, kaygı ve mental iyi oluş üzerindeki etkisi incelendi. Araştırmanın örneklemini 22.03.2025–30.08.2025 tarihleri arasında araştırmaya dahil edilme ölçütlerini karşılayan toplam 68 palyatif bakım vericisi tek kör rastgele randomizasyon yöntemiyle müdahale (n=34) ve kontrol (n=34) gruplarına ayrıldı. Araştırmacı tarafından müdahale grubuna klinikte sessiz bir odada sekiz gün boyunca her gün bir kez, 20 dakika Benson gevşeme egzersizi ve 30 dakika mandala boyama etkinliği uygulandı ve kontrol grubuna herhangi bir girişim yapılmadı. Veriler, Palyatif Bakım Verici Tanıtım Formu, Algılanan Stres (ASÖ), Kaygı Değerlendirme (KDÖ) ve Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş (WEMİOÖ) ölçekleri kullanılarak, yüz yüze toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, ortanca, standart sapma, normal dağılım durumuna göre parametrik ve nonparametrik testler, Spearman korelasyon analizi, Cohen-d ve r etki büyüklüğü hesaplamaları kullanıldı. Uygulama öncesi ASÖ ve KDÖ ön test ortalamaları açısından müdahale (18.41±4.96-31.44±9.43) ve kontrol (16.05±4.81-27.55±6.36) grupları arasında fark olmadığı saptandı. Uygulama öncesi WEMİOÖ ön test ortalamaları açısından müdahale (45.58±9.53) ve kontrol (50.55±7.27) grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark belirlendi. Son test puan dağılımları açısından gruplar arası fark istatistiksel olarak anlamlı ve etki düzeyi yüksekti. Sonuç olarak, Benson gevşeme egzersizi ile birlikte uygulanan mandala boyama etkinliğinin palyatif bakım vericilerin stres ve kaygı düzeyini azaltmada ve mental iyi oluşun iyileştirilmesinde etkili bir girişim olduğu görüldü. Bu bulgular ışığında; palyatif bakım hemşirelerinin, bakım vericilere yönelik gevşeme teknikleri ve sanat temelli müdahaleleri kanıt temelli birer uygulama olarak klinik rutinlerine sistematik biçimde entegre etmeleri ve bu yaklaşımları bakım standartlarının bir parçası haline getirmeleri önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
In this randomized controlled study, conducted using a pre-test–post-test design and an experimental approach, the effect of a mandala coloring activity combined with the Benson relaxation exercise on stress, anxiety, and mental well-being among caregivers at a palliative care clinic was examined. The study sample consisted of a total of 68 palliative care providers who met the inclusion criteria between March 22, 2025, and August 30, 2025; they were randomly assigned using a single-blind, randomization method to an intervention group (n=34) and a control group (n=34). The researcher administered the Benson relaxation exercise for 20 minutes and a mandala coloring activity for 30 minutes once daily for eight days in a quiet room at the clinic to the intervention group, while no intervention was provided to the control group. Data were collected in person using the Palliative Care Provider Information Form, the Perceived Stress Scale (PSS), the Anxiety Assessment Scale (ASS), and the Warwick-Edinburgh Mental Well-being Scale (WEMWS). Data analysis included frequency, percentage, mean, median, standard deviation, parametric and nonparametric tests based on normality of distribution, Spearman correlation analysis, and Cohen's d and r effect size calculations. No difference was found between the intervention (18.41±4.96–31.44±9.43) and control (16.05±4.81–27.55±6.36) groups in terms of pre-intervention PSS and ASS pre-test means. A statistically significant difference was determined between the intervention (45.58±9.53) and control (50.55±7.27) groups in terms of pre-intervention WEMWS pre-test mean scores. The difference between the groups in terms of post-test score distributions was statistically significant and the effect size was high. In conclusion, it was observed that the mandala coloring activity, when combined with the Benson relaxation exercise, is an effective intervention for reducing stress and anxiety levels and improving mental well-being among palliative care providers. In light of these findings, it is recommended that palliative care nurses systematically integrate relaxation techniques and art-based interventions into their clinical routines as evidence-based practices and incorporate these approaches into standard care protocols.
Benzer Tezler
- Palyatif bakım kliniğindeki trakeostomili ve nazogastrik sondalı hastaların bakım vericilerin bakım yükü ve uyku kalitesinin belirlenmesi
Determination of caregiver burden and sleep quality of patients with tracheostomy and nasogastric tube in the palliative care clinic
MÜNEVVER YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HemşirelikErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PAPATYA KARAKURT
- Palyatif bakım hastalarına bakım verenlerde anksiyete, depresyon ve sosyal destek düzeylerinin incelenmesi
Palyatif bakim hastalarina bakim verenlerde anksiyete, depresyon ve sosyal destek düzeylerinin incelenmesi
SEVAL ARKIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
UZMAN YASEMİN KILIÇ ÖZTÜRK
- Palyatif bakım kliniğinde yatan hastaların bakım vericilerinin algılanan stres düzeylerinin ve uyku kalitelerinin belirlenmesi
Identification of the perceived stress levels and sleep quality amongcaregivers of patients hospitalized in the palliative care clinic
SERHAT YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HemşirelikErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PAPATYA KARAKURT
- Palyatif bakım kliniğinde yatan hastaların bakım vericilerinin bireysel baş etme ve umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi
The examination of individual coping and despair levels of caregivers for patients in palliative care clinics
İREM AKSÜT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PAPATYA KARAKURT
- Roy Adaptasyon Modeli'ne dayalı taburculuk eğitiminin palyatif bakım hastaları ile bakım vericilerinin yaşam kalitesi ve uyumuna etkisi
The effect of discharge education based on the Roy Adaptation Model on quality of life and adaptation of palliative care patients and caregivers
ELİF TUĞBA UYGUN
Doktora
Türkçe
2025
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYLİN ÖZAKGÜL