Mitokondriyal füzyon ve fisyon protein düzeylerinin, koroner yavaş akım fenomeni ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between mitochondrial fusion and fission protein levels and the coronary slow flow phenomenon
- Tez No: 1013987
- Danışmanlar: DOÇ. DR. KEMAL GÖÇER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Kardiyoloji, Cardiology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Koroner yavaş akım (KYA) fenomeni, epikardiyal koroner arterleri normal veya normale yakın olan hastalarda, koroner anjiyografi sırasında opak maddenin distal damarlara doluşunun gecikmesiyle karakterize mikrovasküler bir bozukluktur. İstirahat ve egzersizde göğüs ağrısına yol açabilir. İlk kez 1972 yılında Tambe ve arkadaşları tarafından tanımlanmış, altta yatan mekanizmanın koroner mikrosirkülatuvar anormallikler olabileceği öne sürülmüştür. Öne sürülen başlıca patojenik mekanizma, miyokardiyal kan akımını düzenleyen küçük direnç damarlarının (<400 µm) disfonksiyonudur. Bu kapsamda fibromüsküler hiperplazi, medial hipertrofi, miyointimal proliferasyon ile birlikte mikrodamarlarda endotelyal ödem ve dejenerasyon bildirilmiştir. Artan kanıtlar, endotelin vasküler tonus, trombosit aktivasyonu ve düz kas proliferasyonunun düzenlenmesinde temel rol oynadığını ve disfonksiyonunun KYA patogenezine katkı sağladığını göstermektedir. Ayrıca KYA hastalarında brakiyal arterde endotel bağımlı dilatasyonun azaldığı saptanmış; Cin ve arkadaşları intravasküler ultrasonografi ile yaygın intimal kalınlaşma ve obstrüktif olmayan aterosklerotik değişiklikler göstermiştir. Bu bulgular, KYA'nın mikrovasküler disfonksiyonla birlikte subklinik, yaygın aterosklerozu da yansıtabileceğini düşündürmektedir. Mitokondriyal füzyon/fisyon proteinleri normal mitokondriyal homeostazis için gerekli olmakla birlikte enerji üretimi, metabolizma ve kalp fonksiyonunda zorunlu olan apoptoz dahil mitokondriyal biyolojinin birçok yönünü kontrol eder. Mitokondriyal füzyon, üç aşamalı bir işlemdir; ilk olarak dış mitokondriyal membran mitofusin (Mfn) -1 veya Mfn-2'nin tersinir trans birleşimi yoluyla iki mitokondrinin bağlanması ; ikincisi, aynı iki Mfn proteininin aracılık ettiği dış mitokondriyal membranların GTPaz'a bağımlı füzyonu; ve üçüncüsü, optik atrofinin-1 (OPA1) aracılık ettiği iç mitokondriyal membranların GTPaz'a bağımlı füzyonunu sağlarlar. Mitokondriyal fisyon, mekanik olarak füzyondan daha basittir ve temel olarak dinamin ilişkili protein-1 (DRP1) ile fisyon proteini-1 (FIS1) aracılığıyla gerçekleşir. Bu çalışmanın amacı mitokondriyal disfonksiyonu gösteren biyobelirteç olarak mitokondriyal füzyon ve fisyon proteinlerinin koroner yavaş akımı olan hastalarda serum kan düzeyini ve sağlıklı bireylerde serum kan düzeyi ile karşılaştırılarak aralarında korelasyon olup olmadığı araştırılacaktır. Aynı zamanda koroner yavaş akımın koroner arterlerdeki yaygınlığının mitokondriyal füzyon ve fisyon proteinlerinin düzeyleri üzerine etkisi de araştırılacaktır. Bu sayede koroner yavaş akım patogenezini aydınlatmada bilgi birikimine katkı sağlamak amaçlanmıştır Hastalar ve Metod: Bu çalışmaya; kararsız anjina, kararlı anjina veya non-invaziv testlerde miyokard iskemisi şüphesi nedeniyle elektif koroner anjiyografi yapılan ve Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi koroner yoğun bakım ünitesine yatırılan hastalar dahil edilmiştir. Koroner anjiyografi sonucunda anlamlı darlık saptanmayan (<%40) ve en az bir majör epikardiyal koroner arterde koroner yavaş akım izlenen en az 30 hasta grubunu; normal epikardiyal arterlere sahip en az 30 birey ise kontrol grubunu oluşturmuştur. Her iki grup da 18 yaş ve üzerindeki bireylerden seçilmiştir. Dışlama kriterleri; bilinen koroner arter hastalığı, ciddi kapak hastalığı, primer pulmoner hipertansiyon, akut miyokardit, malignite öyküsü ile gebelik ve lohusalık dönemidir. Kateter laboratuvarında dışlama kriterlerine göre uygun hastalardan yaklaşık 20 cc venöz kan örneği alınmış; aynı işlem kontrol grubuna da uygulanmıştır. Serumda DRP1, MFN1, MFN2, OPA1 ve FIS1 düzeyleri ile rutin biyokimyasal parametreler (Pro-BNP, kreatinin, Na, K, LDL, HDL, hemoglobin, platelet, WBC) değerlendirilmiştir. Tüm katılımcılara ekokardiyografi yapılarak ejeksiyon fraksiyonu, sol ventrikül diyastolik ve sistolik çapları ile interventriküler septum kalınlığı ölçülmüş; doku Doppler ile E/e', E/A, septal ve lateral e' hızları analiz edilmiştir. Planlanan örneklem sayısına ulaşıldıktan sonra -80 °C'de saklanan kan örnekleri çözdürülerek DRP1, MFN1, MFN2, OPA1 ve FIS1 düzeyleri Real-Time PCR yöntemiyle analiz edilmiştir. Elde edilen veriler literatürle karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Mitokondriyal fisyon sürecinde rol oynayan önemli bir protein olan DRP1 gen ekspresyon düzeyi, kontrol grubunda (40.12 ± 18.49) koroner yavaş akım grubuna kıyasla (7.02 ± 1.69) anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur (p < 0.001) ve bir diğer protein olan FIS1 gen ekspresyonu ise kontrol grubunda (4.25 ± 0.47), koroner yavaş akım grubuna göre (2.04 ± 0.28) anlamlı derecede daha yüksek olarak saptanmıştır (p < 0.001). Mitokondriyal füzyon sürecinde görev alan OPA1 geninin ekspresyon düzeyi de kontrol grubunda (5.68 ± 2.16), KYA grubuna göre (2.34 ± 0.27) anlamlı olarak daha yüksek saptanmıştır (p < 0.001). MFN1 gen ekspresyon düzeyinin, koroner yavaş akım grubunda (4.83 ± 0.70) kontrol grubuna kıyasla (4.00 ± 0.90) anlamlı derecede daha yüksek olduğu görülmüştür (p < 0.001). Benzer şekilde, MFN2 gen ekspresyon düzeyi de KYA grubunda (0.074 ± 0.005), kontrol grubuna göre (0.040 ± 0.005) istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artmış bulunmuştur (p < 0.001). Sonuç: Bu çalışmada, koroner yavaş akım fenomeni olan hastalarda mitokondriyal dinamiklerin belirgin şekilde değiştiği görülmektedir. Özellikle füzyon ile ilişkili genlerden MFN1 ve MFN2 düzeylerinin artmış, buna karşın fisyon ile ilişkili genlerden DRP1 ve FIS1 ile birlikte OPA1 düzeylerinin azalmış olması, KYA patogenezinde mitokondriyal denge (füzyon/fisyon dengesi) bozulmasının rol oynayabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
gene expression level of MFN2 was also found to be significantly increased in the CSF group (0.074 ± 0.005) compared to the control group (0.040 ± 0.005) (p < 0.001). Conclusion: This study shows that mitochondrial dynamics appear to be significantly altered in patients with the coronary slow flow phenomenon. Specifically, the increased levels of the fusion-related genes MFN1 and MFN2, along with the decreased levels of the fission-related genes DRP1 and FIS1 as well as OPA1, suggest that disruption of mitochondrial balance (fusion/fission balance) may play a role in the pathogenesis of coronary slow flow.
Benzer Tezler
- The effect of cdp-choline on mitophagy and mitochondrial dynamics in A monocytic cell line
Monositik hücre hattinda cdp-kolinin mitofaji ve mitokondriyal dinamikler üzerine etkisi
SÜLEYMAN BOZKURT
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
BiyofizikAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar ÜniversitesiMedikal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEVRİM ÖZ ARSLAN
- Mitokondriyal dinamik ve mitofajinin endometriyal siklus ve desidualizasyondaki rolü
The role of mitochondrial dynamic and mitophagy during endometrial decidualization
ZEHRA SEZER
Doktora
Türkçe
2022
Histoloji ve Embriyolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaHistoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE ELİF GÜZEL MEYDANLI
- Nikotinamid mononükleotid (NMN) ve nikotinamid ribozid (NR) ile mitokondriyal stres inhibisyonunun orta yaşlı sıçanlarda anovulasyon üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of effects of mitochondrial stress inhibition by nicotinamide mononucleotide (NMN) and nicotinamide riboside (NR) on anovulation in middle-aged rats
NAZLI PINAR ARSLAN
Doktora
Türkçe
2022
Histoloji ve EmbriyolojiAtatürk ÜniversitesiHistoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OSMAN NURİ KELEŞ
- Development of novel inhibitors targeting DRP1-MID49/51 interaction at mitochondrial fission
Mitokondriyal fizyon mekanizmasındaki DRP1-MID49/51 etkileşimini hedef alan inhibitör geliştirilmesi
BEHNAZ GHADERKALANKESH
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEFER BADAY
- Gestasyonel diyabette mitokondriyal disfonksiyonun araştırılması
Investigation of mitochondrial dysfunction on gestational diabetes
UMUT KEREM KOLAÇ
Doktora
Türkçe
2021
Tıbbi BiyolojiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. ABDULLAH YALÇIN