Kardiyovasküler hastalık tanısı almış bireylerin ultra işlenmiş gıda tüketim düzeyinin kan lipit parametreleri ile ilişkisi
Relationship between ultra processed food consumption levels and blood lipid parameters in individuals diagnosed with cardiovascular disease
- Tez No: 1014172
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇAĞLAR DOĞUER, DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE BAYGUT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Besin İşleme, Beslenme, Kardiyovasküler Hastalıklar, Kolesterol, Trigliserit, Sağlıklı beslenme, Food Processing, Nutrition, Cardiovascular Diseases, Cholesterol, Triglycerides, Healthy nutrition
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Endüstriyel gıda üretimiyle yaygınlaşan ultra işlenmiş gıdalar (UİG), dengesiz besin ögesi içerikleri nedeniyle kardiyovasküler hastalık (KVH) riskini artıran bir etkendir. Bu çalışma, KVH tanısı almış yetişkin bireylerde UİG tüketim düzeylerininin kan lipit parametreleri ile ilişkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Bu araştırma, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Bölümüne başvuran ve anjiyografi servisinde tedavi gören 81 birey üzerinde yürütülmüştür. Araştırmaya katılan bireylerin yaşam tarzı, beslenme alışkanlıkları ve UİG tüketim düzeylerine ilişkin veriler, üç bölümden oluşan anket formu aracılığıyla yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Bireylerin güncel kan biyokimyasal bulguları ve kan basıncı düzeyleri retrospektif olarak kayıt altına alınmıştır. Verilerin analizinde SPSS istatistik paket programı kullanılmıştır. Araştırma hipoteziyle paralel olarak, artan UİG tüketiminin serum TG düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artışa (p=0,003) ve HDL-K seviyelerinde anlamlı bir düşüşe (p=0,049) neden olduğu gösterilmiştir. UİG maruziyetinin en yüksek olduğu grupta koroner arter hastalığı (KAH) prevalansının %80,8'e ulaştığı ve bu ilişkinin anlamlı olduğu görülmüştür (p=0,023). Erkeklerin kadınlara oranla daha yüksek düzeyde UİG tükettiği (p=0,014) ve daha fazla statin kullandığı saptanmıştır (p=0,010). Dışarıda yemek yeme sıklığı ve öğle öğününü atlama alışkanlığının UİG tüketimini tetikleyen temel faktörler olduğu (p=0,018) saptanmıştır. Ayrıca, statin kullanan bireylerin, kullanmayanlara kıyasla daha yüksek vücut ağırlığına, sigara ve alkol kullanım oranına sahip olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; artan UİG tüketiminin kan lipit profilini olumsuz etkileyerek KAH riskini artırdığı saptanmış, kardiyovasküler hastalık yönetiminde farmakolojik tedavinin mutlaka sürdürülebilir yaşam tarzı değişiklikleri ile desteklenmesi gerektiği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Ultra-processed foods (UPFs), increasingly prevalent with industrial food production, elevate cardiovascular disease (CVD) risk due to their imbalanced nutritional composition. This study was designed to investigate the relationship between UPF consumption levels and blood lipid parameters in adult individuals diagnosed with CVD. The research was conducted on 81 individuals admitted to the Cardiology Department of Tekirdağ Namık Kemal University Hospital who were receiving treatment in the angiography unit. To determine the lifestyle, dietary habits, and UPF consumption levels of the participants, a three-stage questionnaire was administered via face-to-face interviews. The current biochemical findings and blood pressure levels of the individuals were recorded retrospectively. The SPSS statistical software package was utilized for data analysis. In accordance with the research hypothesis, it was demonstrated that increased UPF consumption led to a statistically significant increase in serum TG levels (p=0.003) and a significant decrease in HDL-C levels (p=0.049). In the cohort with the highest UPF exposure, the prevalence of coronary artery disease (CAD) reached 80.8%, and this correlation was found to be statistically significant (p=0.023). It was determined that men consumed higher levels of UPFs and utilized statins more frequently compared to women (p=0.01). The frequency of dining out and the habit of skipping lunch were identified as the primary factors triggering UPF consumption (p=0.018). Furthermore, individuals using statins were found to have higher body weight, as well as higher rates of smoking and alcohol consumption, compared to non-users. n conclusion, increased UPF consumption adversely affects the blood lipid profile, thereby elevating CAD risk. Consequently, pharmacological treatment in the management of cardiovascular diseases must necessarily be supported by sustainable lifestyle modifications.
Benzer Tezler
- Hipertansiyon tanısı almış bireylerin kişilik özelliklerinin, hastalık algısı ve tedaviye uyumuna etkisi
The effect of personality traits on the perception of disease and its compliance with treatment in individuals diagnosed with hypertension
CANAN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GAMZE MUZ
DOÇ. DR. HANİFE ÖZÇELİK
- Aile hekimliği polikliniğine başvuran ve kronik hastalık tanısı almış bireylerde uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality in individuals who applied to family medicine outpatient clinic and diagnosed with chronic disease
ENGİN ÇELTİKLİOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSEYİN BALCIOĞLU
- Kardiyovasküler hastalığı olan bireylerin serum ferritin düzeyi, insülin direnci ve diyetle demir alımı arasındaki ilişki
The relationship between serum ferritin levels, insulin resistance and dietary iron intake in individuals with cardiovascular disease
BUSE KIRATLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PERİM FATMA TÜRKER
- Çocukluk çağı ruhsal travmaları ile obsesyon düzeylerinin 40 yaş üstü kişilerde kardiyovasküler hastalık açısından incelenmesi
Investigation of childhood psychic traumas and obsession levels in terms of cardiovascular disease risk in people over 40
EREN FIÇICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM MESTÇİOĞLU
- Sosyal fobi bozukluğu tanısı almış bireylerde serum kolesterol düzeylerinin kontrol grubundaki bireyler ile karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
HASAN BELLİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
PsikiyatriAbant İzzet Baysal ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET ATAOĞLU