Geri Dön

Yoğun bakım hastalarında enteral beslenme yönetimi karar destek sisteminin geliştirilmesi ve hedef doza ulaşmaya etkisinin değerlendirilmesi

Development of an enteral nutrition management decision support system for intensive care patients and evaluation of its effect on achieving target doses

  1. Tez No: 1014212
  2. Yazar: İSMAİL DENİZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HATİCE AYHAN, DOÇ. DR. HİLMİ DEMİRKIRAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Hemşirelik, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın amacı, yoğun bakım ünitesinde enteral beslenme uygulanan hastalar için Enteral Beslenme Yönetimi Karar Destek Sistemini geliştirmek ve geliştirilen sistemin hastaların hedef kalori ve protein dozuna ulaşma süreci üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Araştırma, yarı deneysel müdahale öncesi-sonrası tasarımda, Mart 2025–Mart 2026 tarihleri arasında Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi Anestezi ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi'nde yürütülmüştür. Araştırmaya enteral beslenme uygulanan ve dahil edilme kriterlerini karşılayan hastalar dahil edilmiştir. Araştırma müdahale öncesi ve sonrası dönemlerde üç aylık periyotlar şeklinde planlanmış; müdahale öncesinde (n=34), müdahale sonrasında ise (n=30) hasta değerlendirilmiştir. Müdahale öncesi dönemde hastalar rutin klinik uygulamada izlenirken, müdahale sonrası dönemde EB süreci geliştirilen genel ağ tabanlı Enteral Beslenme Yönetimi Karar Destek Sistemi rehberliğinde yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında hasta tanıtıcı özellikler formu, EB uygulamalarına ilişkin veri formu ve kontrol listesi kullanılmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 27.0 programında analiz edilmiş; parametrik olmayan testler kapsamında Friedman testi, Wilcoxon işaretli sıralar testi, Mann–Whitney U testi ve ki-kare analizi kullanılmıştır. Müdahale öncesi ve sonrası hasta gruplarının sosyodemografik ve klinik özellikler bakımından büyük ölçüde benzer olduğu belirlenmiştir. Müdahale sonrası dönemde hedef kalori ve protein dozuna ulaşma süresinin anlamlı düzeyde iyileştiği saptanmıştır (p=0,001). Müdahale öncesinde hastaların beslenmeye başladıktan sonraki ilk 3–5 gün içinde hedefe ulaşma oranı %8,8 iken, müdahale sonrasında bu oran %93,3 olarak belirlenmiştir (p=0,001). Ayrıca günlük kalori ve protein gereksinimlerinin karşılanma oranlarının anlamlı düzeyde arttığı ve beslenmeye ara verme sürelerinin azaldığı saptanmıştır (p<0,05). Ortalama beslenmeye ara verme süresi müdahale öncesi grupta 5,61 saat, müdahale sonrası grupta ise 0,19 saat olarak bulunmuştur (p=0,001). Bu araştırmanın sonuçları, geliştirilen Enteral Beslenme Yönetimi Karar Destek Sistemi'nin yoğun bakım hastalarında hedef kalori ve protein gereksinimlerine ulaşmayı desteklediğini, beslenmeye ara verme sürelerini azaltarak hedef doza daha kısa sürede ve daha yüksek oranlarda ulaşılmasına katkı sağladığını göstermektedir.

Özet (Çeviri)

The aim of this study was to develop an Enteral Nutrition Management Decision Support System for patients receiving enteral nutrition in the intensive care unit and to evaluate the effect of the system on achieving target calorie and protein doses. The study was conducted using a quasi-experimental pretest–posttest design between March 2025 and March 2026 in the Anesthesiology and Reanimation Intensive Care Unit of Van Yüzüncü Yıl University Dursun Odabaş Medical Center. Patients receiving enteral nutrition who met the inclusion criteria were enrolled in the study. The pre-intervention and post-intervention phases were each conducted over a three-month period. A total of 34 patients were included in the pre-intervention phase and 30 patients in the post-intervention phase. During the pre-intervention phase, patients received routine clinical care, whereas during the post-intervention phase, the enteral nutrition process was managed using the developed web-based Enteral Nutrition Management Decision Support System. Data were collected using a Patient Demographic Characteristics Form, an Enteral Nutrition Practices Data Form, and a checklist. Statistical analyses were performed using IBM SPSS Statistics 27.0. Non-parametric tests, including the Friedman test, Wilcoxon signed-rank test, Mann–Whitney U test, and chi-square test, were used for data analysis. The pre-intervention and post-intervention groups were found to be largely comparable in terms of sociodemographic and clinical characteristics. A significant improvement was observed in the time required to achieve target calorie and protein doses during the post-intervention phase (p=0.001). While only 8.8% of patients achieved the target dose within the first 3–5 days after the initiation of enteral nutrition in the pre-intervention phase, this rate increased to 93.3% in the post-intervention phase (p=0.001). In addition, the rates of meeting daily calorie and protein requirements increased significantly, whereas the duration of feeding interruptions decreased significantly (p<0.05). The mean duration of feeding interruption was 5.61 hours in the pre-intervention group and 0.19 hours in the post-intervention group (p=0.001). The findings of this study indicate that the developed Enteral Nutrition Management Decision Support System effectively supports the achievement of target calorie and protein requirements in intensive care patients. Furthermore, the system contributes to achieving nutritional targets more rapidly and at higher rates by reducing feeding interruption times.

Benzer Tezler

  1. Yoğun bakım ünitesinde enteral beslenen hastalarda gastrik rezidü yönetimi

    Management of the gastric residual volume in patients with enteral feeding in the intensive care unit

    BURCU TOTUR DİKMEN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    HemşirelikEge Üniversitesi

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MERYEM YAVUZ

  2. Yenidoğan yoğunbakım ünitesinde izlenen prematüre bebeklerde post-natal büyüme ve etki eden faktörlerin değerlendirilmesi

    Postnatal growth and related factors in preterm infants in neonatal intensive care unit

    MURAT YILMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSüleyman Demirel Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN ÇETİN

  3. Çocuk yoğun bakım ünitesinde tedavi alan hastaların enteral beslenme zamanlamasının kolestaz gelişimi üzerindeki etkisinin retrospektif olarak incelenmesi tek merkez deneyimi

    Impact of enteral nutrition timing on cholestasis development in pediatric intensive care unit patients: A retrospective single-center study

    AYŞENUR İNCİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEVİN HATİPOĞLU

  4. Klinik nütrisyon tedavisi alan diyabetli yetişkin kritik hastalarda aralıklı ve sürekli enteral nütrisyon uygulamalarının glisemik kontrol ve bazı metabolik parametreler üzerindeki etkileri

    The effects of intermittent and continuous enteral nutrition on glycaemic control and some metabolic parameters in adult critical patients with diabetes receiving clinical nutritional therapy

    İREM NUR AKSOYLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Beslenme ve DiyetetikHacettepe Üniversitesi

    Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ASLI AKYOL MUTLU

  5. Dirençli epilepsi ile izlenen çocuklarda nütrisyon profili

    Nutrition profile in children with drug-resistant epilepsy

    AYŞE AKÇAY

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TUĞBA HIRFANOĞLU