Geri Dön

Koruyucu gıda katkı maddeleri kalsiyum asetat ve potasyum asetatın periferal insan lenfositlerinde in vitro genotoksik etkileri

In vitro genotoxic effects of the food preservatives calcium acetate and potassium acetate in peripheral human lymphocytes

  1. Tez No: 1014616
  2. Yazar: MERVE YILDIZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. DENİZ YÜZBAŞIOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Genetik, Genetics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Kalsiyum asetat (KAL) ve potasyum asetat (PA), antimikrobiyal ve asitlik düzenleyici özelliklere sahip koruyucu maddeler olup konserve meyve ve sebzeler, çorbalar, soslar, peynir çeşitleri, işlenmiş meyve ve et ürünleri ile atıştırmalıklar gibi çok geniş bir gıda yelpazesinde kullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında KAL ve PA'nın 12,5; 25; 50; 100 ve 200 µg/mL'lik konsantrasyonlarda insan periferal kan lenfositlerindeki potansiyel in vitro genotoksik etkileri, kromozomal aberasyon (KA), sitokinez blok mikronükleus sitom (CBMN-Cyt) ve komet testleri kullanılarak incelenmiştir. Ayrıca bu kimyasalların lenfosit hücrelerinde oluşturabileceği gen ekspresyon değişiklikleri RT-qPCR analizi ile değerlendirilmiştir. KA testi sonuçlarına göre KAL'in tüm konsantrasyonlarda ve uygulama sürelerinde anlamlı bir genotoksik etkiye yol açmadığı, PA'nın ise yalnızca 48 saatlik maruziyette en yüksek konsantrasyonda anormal hücre yüzdesinde istatistiksel olarak anlamlı bir artışa sebep olduğu gözlenmiştir. Mitotik indeks (Mİ) verileri incelendiğinde hem KAL'in hem de PA'nın özellikle yüksek konsantrasyon ve uzun uygulama süresinde Mİ'yi düşürme eğiliminde olduğu görülmüştür. CBMN-Cyt testi sonuçları, her iki maddenin de mikronükleus frekansında, nükleer tomurcuk (NT) ve nükleoplazmik köprü (NPK) yüzdelerinde anlamlı bir değişikliğe neden olmadığını ve nükleer bölünme indeksini (NBİ) etkilemediğini göstermiştir. Buna karşın komet testi sonuçları, her iki kimyasalın da komet parametrelerinde artışa yol açtığını ortaya koymuştur. RT-qPCR analizi sonuçlarına göre, KAL'in 100 µg/mL'lik konsantrasyonda TP53 geninin ekpresyonunu arttırdığı, CDKN1A'nın ekpresyonunu ise azalttığı belirlenmiştir. 200 µg/mL konsantrasyonda ise TP53, ATRIP, BRCA2, ATM genlerinin ekspresyon düzeylerinde azalma gözlenmiştir. PA'ya 100 µg/mL'lik konsantrasyonda maruziyette, TP53'ün ekspresyonu baskılanırken, RAD51 ve CDKN1A'nın ekspresyonunun arttığı tespit edilmiştir. 200 µg/mL'lik konsantrasyonda ise RAD51, CDKN1A, RPA1 ve ATM genlerinin ekspresyon seviyelerinde artışlar gözlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda KAL ve PA'nın düşük ve orta konsantrasyonlarının in vitro koşullarda genotoksik ve sitotoksik bir etki sergilemediği, sadece yüksek konsantrasyonlarda DNA hasarı oluşturma ve hücre döngüsü kontrolü, DNA hasar yanıtı/onarımıyla ilişkili genlerin ekspresyonunu değiştirme potansiyeline sahip olabileceği sonucuna varılmıştır. Bu nedenle gıdalarda kullanılacak konsantrasyonların dikkatli seçilmesi gerekmektedir.

Özet (Çeviri)

Calcium acetate (CAL) and potassium acetate (PA) are preservative agents with antimicrobial and acidity-regulating activities and are widely used in a broad range of foods, including canned fruits and vegetables, soups, sauces, cheese varieties, processed fruit and meat products, and snack foods. In this study, the potential in vitro genotoxic effects of CAL and PA at concentrations of 12.5, 25, 50, 100, and 200 µg/mL were investigated in human peripheral blood lymphocytes using chromosomal aberration (CA), cytokinesis-block micronucleus cytome (CBMN-Cyt), and comet assays. In addition, possible changes in gene expression levels induced by these chemicals in lymphocytes were evaluated using RT-qPCR analysis. According to the results of the CA assay, CAL caused any significant genotoxic effect at any concentration or exposure time, whereas PA caused a statistically significant increase in the percentage of abnormal cells only at the highest concentration after 48 hours of exposure. Examination of mitotic index (MI) data revealed that both KAL and PA tended to decrease MI, especially at high concentrations and for prolonged application times. The results of the CBMN-Cyt assay showed that neither compound caused a significant change in micronucleus frequency, nuclear bud (NBUD), or nucleoplasmic bridge (NPB) percentages, and neither affected the nuclear division index (NDI). However, comet assay results revealed that both chemicals led to increases in comet parameters. RT-qPCR analysis demonstrated that CAL increased the expression of the TP53 gene while decreasing the expression of CDKN1A at the concentration of 100 µg/mL. At 200 µg/mL, a decrease in the expression levels of TP53, ATRIP, BRCA2, and ATM genes was observed. In lymphocytes exposed to PA at 100 µg/mL, the expression of TP53 was suppressed, whereas the expression levels of RAD51 and CDKN1A were increased. At 200 µg/mL, significant increases were observed in the expression levels of RAD51, CDKN1A, RPA1, and ATM genes. Based on the findings, it was concluded that low and medium concentrations of KAL and PA did not exhibit genotoxic or cytotoxic effects under in vitro conditions, that only at high concentrations they may have the potential to induce DNA damage and alter the expression of genes associated with cell cycle regulation and DNA damage response/repair. Therefore, the concentrations to be used in food should be carefully selected.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    783370

    Oral propiyonik asit tüketiminin sıçanlarda insülin direncine etkisi

    Effect of oral propionic acid consumption on insulin resistance in rats

    AYŞE ŞEYMA ÇOBAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    BiyokimyaSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FATİH GÜLTEKİN

  2. Tez No

    13109

    Koyun sütünün hidrojen peroksit (H2O2) ve potasyum sorbatla muhafaza edilebilme imkanları ve bu sütlere starter kültür ilavesiyle yapılan taze ve olgunlaştırılmış beyaz peynirlerin bazı kalite kriterleri

    Başlık çevirisi yok

    SALİH ÖZDEMİR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    Gıda MühendisliğiAtatürk Üniversitesi

    Gıda Bilimi ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. AHMET KURT

  3. Tez No

    786072

    Sumak ve muz kabuğundan elde edilen yenilebilir film kaplamanın gıda kalitesine etkisi

    The effect of edible film coating from sumac and banana peels on food quality

    RAMA ALOMAR ALBARAZI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Aydın Üniversitesi

    Gıda Güvenliği ve Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL KAHRAMAN

  4. Tez No

    863670

    Processed cheese production without using emulsifying salts

    Emülsifiye edici tuzlar kullanılmadan eritme peyniri üretimi

    BERNA ÇEKİLARIZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MERAL KILIÇ AKYILMAZ

  5. Tez No

    179896

    Çeşitli gıda katkı maddelerinin Allium cepa L.'de mitoz bölünme, kromozomlar ve DNA miktarı üzerine etkileri

    Effects of different food additives on mitosis, chromosomes and DNA content in Allium cepa L.

    YELİZ ERDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    BiyolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Biyoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ŞİFA TÜRKOĞLU

Geri Dön