Sâdık b. el-Harrât ve divanının tahkiki
Sadiq b. al-Harrat and investigation of his diwan
- Tez No: 1014828
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SELÇUK PEKPARLATIR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Belagat, Divan şiiri, Kaside, Tahkik, Şiir, Eloquence, Court poem, Eagle, Critical, Poem
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada Osmanlı dönemi Arap şairlerinden Ṣâdıḳ b. el-Ḫarrâṭ'ın hayatı, ilmî ve edebî şahsiyeti ile dîvânı incelenmiştir. Giriş bölümünde şairin yaşadığı Osmanlı döneminin siyasî, sosyal ve kültürel yapısına genel bir bakış sunulmuş; ayrıca araştırmanın konusu, amacı, önemi ve takip edilen yöntem açıklanmıştır. Bunun yanında Osmanlı dönemi Arap edebiyatına dair ortaya atılan“çöküş dönemi”anlayışı değerlendirilmiş ve bu dönemin daha objektif biçimde ele alınmasının gerekliliği üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde Ṣâdıḳ b. el-Ḫarrâṭ'ın hayatı, ailesi, ilmî çevresi, idarî görevleri ve edebî kişiliği ele alınmış; dîvânındaki şiirler muhteva bakımından incelenmiştir. Ayrıca dîvânın belâğî özellikleri, kasidelerinin yapısı, medîḥ, ġazel, mersiye ve ihvâniyyât gibi şiir türleri ile aruz ve kafiye özellikleri değerlendirilmiştir. İkinci bölümde ise dîvânın tahkiki yapılmış, yazma nüshalar karşılaştırılmış ve esas nüsha belirlenerek metin ilmî esaslara göre düzenlenmiştir. Şiirlerin baḥirleri tespit edilmiş, beyit sayıları çıkarılmış, metindeki eksiklikler ve istinsah hataları düzeltilmiş, böylece dîvân araştırmacıların istifadesine hazır, güvenilir ve tahkikli bir metin hâline getirilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study examines the life, scholarly and literary personality, and Dīwân of Ṣâdıḳ b. al-Kharrâṭ, one of the Arab poets of the Ottoman period. In the introduction, a general overview of the political, social, and cultural structure of the Ottoman period in which the poet lived is presented, and the subject, aim, importance, and method of the research are explained. In addition, the idea of the Ottoman period as a“period of decline”in Arabic literature is discussed, and the necessity of evaluating this period more objectively is emphasized. In the first chapter, the life of Ṣâdıḳ b. al-Kharrâṭ, his family, scholarly circle, administrative duties, and literary personality are examined, while the poems in his Dīwân are analyzed in terms of content. Furthermore, the rhetorical features of the Dīwân, the structure of his qaṣīdas, poetic genres such as medîḥ, ghazal, elegy, and ikhwanī poetry, as well as prosody and rhyme, are evaluated. In the second chapter, the critical edition of the Dīwân is prepared by comparing the manuscript copies and determining the principal manuscript, and the text is arranged according to scholarly principles. The poetic meters were identified, the number of verses was determined, scribal errors and textual deficiencies were corrected, and thus the Dīwân was made into a reliable, critically edited text ready for the use of researchers.
Benzer Tezler
- İsmail Sâdık Kemâl'in Rûh-ı Kemâl adlı eseri (inceleme-metin)
The work of Ismail Sadık Kemal named Ruh-ı Kemal (analysing-text)
FURKAN TERZİOĞLU
- Muhammed Sadık b. Muhammed eş-Şehri'nin Hulasâtu't-Tefâsir adlı tefsirinin tahlili
Hulasâtü't-Tefâsir written by Mohammed Sadik eş-Şehri
MUSTAFA KESKİN
- Şiî Müfessir Hâşim b. Süleymân el-Bahrânî'nin (ö. 1107/1696) tefsir metodu
The method of exegesis of the Shiite commentator Hashim b.Suleiman al-Bahrânî
HASAN FARUK SATICI
- İsmâil Sâdık Kemâl Vecîhî Paşazâde (Ö.1310/1893)'nin İhlâs Sûresi tefsiri ve üzerine yapılan şerh: Tahkik-inceleme
Ismail Sadık Kemal Vecihi Pashazade's (D.1310/1893) Commentary On Surah El-Ikhlas and its super-commettary (Serh): Analysis of his work called
FATİH SAMET OKUMUŞ
- İbrahim b. Ahmed el-Amâsî'nin Terceme-i Şakâ'ik-i Nu'mâniyye'si (İnceleme-Metin-Dizin)
İbrahim b. Ahmed el-Amâsî's Tarjama Shaqâ'iq al-Nu'mânîyah (Review, Text, İndex)
GÖKHAN ALP