Artificial intelligence in design: Revitalizing architectural heritage in Antakya
Tasarımda yapay zeka: Antakya'da mimari mirasın canlandırılması
- Tez No: 1016006
- Danışmanlar: DOÇ. DR. LALE BAŞARIR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İzmir Ekonomi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, 6 Şubat 2023 depremleriyle tarihi ve kültürel dokusu ağır hasar gören Antakya örneği üzerinden; kentin çok katmanlı mekânsal kimliğinin çağdaş mimari dillerle yeniden canlandırılmasına yönelik üretici yapay zekâ (Generative AI) tabanlı dijital bir metodoloji önermektedir. Araştırmanın temel amacı, Antakya'nın özgün mimari tipolojisinin salt nostaljik bir taklide düşmeden, temel modern kütle morfolojisiyle organik biçimde sentezlenmesidir. Bu doğrultuda çalışma,“Çok Modlu Şartlandırma”(Multi-Modal Conditioning) yaklaşımı ve parametrik kısıtlamalar kullanarak; çağdaş tasarım kararları korunurken yerel dokunun modern formlara nasıl entegre edilebileceğini araştırmaktadır. Yapılan görsel ve parametrik testler, kurgulanan bu kontrollü iş akışının rasyonel ve bağlama duyarlı“hibrit bir mimari sentez”üretebildiğini göstermektedir. Bu çalışma, geliştirilen bu metodolojinin afet sonrası yeniden canlanma süreçlerinde, yerel dokuya aşina olmayan tasarımcılar için analitik bir tasarım partneri işlevi görebileceğini; aynı zamanda konsept tasarım aşamasında mimarı bir sistem küratörü olarak konumlandırarak bağlamsal ve yenilikçi mekânsal fikirlerin üretilmesini hızlandırabileceğini öngörmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis proposes a Generative AI-based digital methodology to revitalize the multi-layered spatial identity of Antakya—whose historical and cultural fabric was severely damaged by the February 6, 2023 earthquakes—through contemporary architectural languages. The main objective of the research is to organically synthesize Antakya's unique architectural typology with basic modern mass morphology, without falling into a purely nostalgic imitation. Accordingly, by using a“Multi-Modal Conditioning”approach and parametric constraints, the study investigates how local texture can be integrated into modern forms while preserving contemporary design decisions. Visual and parametric tests show that this controlled workflow can produce a rational and context-aware“hybrid architectural synthesis.”This study anticipates that the developed methodology could serve as an analytical design partner during post-disaster revitalization processes for designers who are unfamiliar with the local texture; simultaneously, it could accelerate the generation of contextual and innovative spatial ideas by positioning the architect as a system curator during the conceptual design phase.
Benzer Tezler
- An artificial intelligence based methodology in architectural design process: Integrated diffusion model-aided design (DMAD)
Mimari tasarım sürecinde yapay zekâ tabanlı bir metodoloji: Bütünleşik difüzyon modeli-destekli tasarım (DMDT)
CAN MÜEZZİNOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİL YAZICI
- Use of artificial intelligence in design of input shaper for motion control of mechanical systems
Mekanik sistemlerin hareket kontrolü için giriş şekillendirici tasarımında yapay zeka kullanımı
SERKAN BELLER
Doktora
İngilizce
2021
Makine MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN YAVUZ
- Application of artificial intelligence in urban design and spatial transformation
Kentsel mekanda yapay zeka uygulaması ve mekansal dönüşüm
MAAZ AHMED MAAZ AHMED
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL CENK HAMAMCIOĞLU
- Investigation of artificial intelligence tools in design process and creativity
Tasarım sürecinde ve yaratıcılıkta yapay zeka araçlarının incelenmesi
DENİZHAN ARDA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Endüstri Ürünleri TasarımıOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEndüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZ AYŞE GÜZİDE ZEHRA BÖREKÇİ
- The effect of artificial intelligence on design oriented thinking in high schools
Liselerde yapay zekânın tasarım odaklı düşünmeye etkisi
BURÇİN ÇELİK
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Yönetim Bilişim SistemleriYeditepe ÜniversitesiYönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AŞKIN DEMİRAĞ