Geri Dön

Mg-6al-1sn-0.2y alaşımının bilyalı dövme sonrası mekanik özelliklerinin araştırılması

Investigation of mechanical properties of mg-6al-1sn-0.2y alloys after shot peening

  1. Tez No: 1016057
  2. Yazar: OLGUN ÇELİK
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN YILDIRAN AVCU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Makine Mühendisliği, Mechanical Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Tez çalışmasında, döküm yöntemiyle üretilen Mg–6Al–1Sn ve ağırlıkça %0,2 itriyum (Y) ilaveli Mg–6Al–1Sn–0.2Y alaşımlarının bilyalı dövme işlemine verdikleri mikroyapısal, yüzeysel ve mekanik tepkiler detaylı olarak incelenmiştir. Çalışmanın temel amacı, Y katkısının bilyalı dövme sonrası yüzey morfolojisi, yüzey pürüzlülüğü, yüzey altı mikroyapı ve sertlik dağılımı üzerindeki etkilerini ortaya koymaktır. Alaşımların yüzeylerine bilyalı dövme işlemi (3 bar bilya püskürtme basıncında, 700–1000 µm çapında paslanmaz çelik bilyalar ve 90° çarpma açısıyla) uygulanmıştır. Bilyalı dövme öncesi ve sonrası mikroyapısal değişimler optik mikroskop ve yüzey morfolojisi incelemeleri taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve SEM–EDS analizleri ile değerlendirilmiştir. Yüzey pürüzlülüğü analizleri temaslı profilometre ile ölçülmüş, sertlik değişimi ise kesit boyunca mikrosertlik testleri ile belirlenmiştir. Optik mikroskop incelemeleri, Y katkısının döküm mikroyapısını daha ince ve homojen bir tane yapısı oluşturduğunu göstermiştir. Bilyalı dövme sonrası her iki alaşımda da yüzeye yakın bölgede yoğun plastik deformasyon ve tane incelmesi meydana gelmiş; bu etkinin Y katkılı alaşımda daha belirgin olduğu tespit edilmiştir. SEM incelemeleri ve yüzey pürüzlülüğü analizleri bilyalı dövme sonrası yüzeyde düzensiz çukur–tepe yapılarının oluştuğunu ve Y katkılı alaşımda bu topografik düzensizliklerin daha keskin hâle geldiğini ortaya koymuştur. Sertlik ölçümleri, bilyalı dövmenin yüzey sertliğini artırdığını ve Y ilavesinin bu etkiyi güçlendirdiğini göstermiştir. Elde edilen sonuçlar, bilyalı dövme parametreleri ile nadir toprak elementi ilavesinin birlikte kullanımının magnezyum alaşımlarının yüzey ve mekanik özelliklerinin iyileştirilmesinde etkili bir yaklaşım olduğunu ortaya koymaktadır.

Özet (Çeviri)

In this thesis, the microstructural, surface, and mechanical responses of cast Mg–6Al–1Sn and Mg–6Al–1Sn–0.2Y alloys containing 0.2 wt.% yttrium (Y) to shot peening were investigated in detail. The main objective of the study was to reveal the effects of Y addition on surface morphology, surface roughness, subsurface microstructure, and hardness distribution after shot peening. Shot peening was applied to the surfaces of the alloys using a peening pressure of 3 bar, stainless steel shots with diameters of 700–1000 µm, and a normal impact angle of 90°. Microstructural changes before and after shot peening were examined by optical microscopy, while surface morphology was analyzed using scanning electron microscopy (SEM) and SEM–EDS analyses. Surface roughness was measured using a contact profilometer, and hardness variation was determined by microhardness tests along the cross-section. Optical microscopy observations revealed that Y addition refined the as-cast microstructure by producing a finer and more homogeneous grain structure. After shot peening, intense plastic deformation and grain refinement occurred in the near-surface region of both alloys; however, this effect was found to be more pronounced in the Y-containing alloy. SEM observations and surface roughness analyses demonstrated the formation of irregular peak–valley structures on the surface after shot peening, with sharper and more distinct topographical features in the Y-added alloy. Hardness measurements showed that shot peening significantly increased the surface hardness, and the presence of Y further enhanced this effect. The obtained results indicate that the combined application of shot peening parameters and rare earth element addition is an effective approach for improving the surface and mechanical properties of magnesium alloys.

Benzer Tezler

  1. Alabalık çiftliklerinin çeşitli faaliyetler sonucu yarattıkları kirlilik yükünün dönemsel olarak incelenmesi

    Investigation of trout farms which has been constituted pollution that was resulted in some activities in a period of time

    ZEYNEP YURTMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Çevre MühendisliğiMarmara Üniversitesi

    Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. ADNAN AYDIN

  2. TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi Coude Eşel tayflarını kullanarak HD 39866 (A2 II) yıldızının kimyasal bolluk analizi

    Chemical abundance analysis of HD 39866 (A2 II) using TUBITAK National Observatory-Coude Echelle spectra

    FATMA BAŞAK EMİNOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Astronomi ve Uzay BilimleriAnkara Üniversitesi

    Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. KUTLUAY YÜCE

  3. Düşük genlikli Delta Scuti yıldızı 20 CVn'nin element bolluk çalışması

    An elemental abundance analysis of low amplitude Delta Scuti star: 20 CVn

    TOLGAHAN KILIÇOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Astronomi ve Uzay BilimleriAnkara Üniversitesi

    Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SAUL J. ADELMAN

    YRD. DOÇ. DR. KUTLUAY YÜCE

  4. HR 7250 ve HR 7545 yıldızlarının kimyasal bolluk analizi

    Chemical abundance analysis of HR 7250 and HR 7545

    YAHYA NASOLO

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Astronomi ve Uzay BilimleriAnkara Üniversitesi

    Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ASLI ELMASLI AKÇAR

  5. Orta toroslardaki kızıltepe (Bolkardağı-Ulukışla-Niğde) altın- gümüş-çinko-kurşun yatağının bazı jeolojik, mineralojik ve jeokimyasal özelliklerinin incelenmesi

    Investigon of some geoligical, mineralogical and geochemical properties of kiziltepe (Bolkardaği-Ulukişla-Niğde) gold-si̇lver-zi̇nc-lead deposit in the central taurus belt

    MEHMET GÜLTEKİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Jeoloji MühendisliğiKonya Teknik Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ŞUAYİP KÜPELİ