Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası ve kentin sosyo-ekonomik hayatına etkileri
The Manisa Cotton Textile Factory and its impact on the socio-economic life of the city
- Tez No: 1016662
- Danışmanlar: PROF. DR. NEJDET BİLGİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk İnkılap Tarihi, Tarih, History of Turkish Revolution, History
- Anahtar Kelimeler: Manisa Pamuklu Mensucat, Sümerbank, Devletçilik, Manisa, Fabrika. 2026, XIV+ 331 sayfa, Fabrikalar, Kurumlar tarihi, Sosyoekonomi, Manisa Cotton Textile Factory, Sumerbank, Statism, Manisa, Factory. 2026, XIV+ 331 pages, Etatism, Factories, Corporate history, Socio-economics
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Yüksek Lisans Tezi Duygu KABATAŞ Manisa Celal Bayar Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Nejdet Bilgi MANİSA PAMUKLU MENSUCAT FABRİKASI VE KENTİN SOSYO-EKONOMİK HAYATINA ETKİLERİ Bu tez çalışması, Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası'nın kuruluşundan itibaren fabrikanın Manisa kentinin sosyoekonomik hayatı üzerindeki etkilerini incelemektedir. Çalışma;“Giriş”,“Sümerbank ve Türkiye'de Sanayileşme”,“Manisa'da Sanayi ve Mensucat Fabrikası'nın Kuruluşu”,“Fabrikanın Çalışma Koşulları ve Sosyal Yönü”,“Fabrikada Sportif Faaliyetler”,“Fabrikanın Kentin Sosyo-Ekonomik Hayatına Etkileri”ve“Fabrikanın Özelleştirilmesi ve Sonrası”bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin konusu, önemi, amacı ve kapsamı ortaya konulmuş; yöntem ve kaynaklar hakkında bilgi verilmiş; Manisa kenti, kentin tarihi ve ekonomik yapısı ele alınmıştır.“Sümerbank ve Türkiye'de Sanayileşme”başlıklı bölümde Cumhuriyet Dönemi'nde Devletçilik Politikaları, Sümerbank'ın kuruluşu ve misyonu ile tekstil sanayiindeki rolü değerlendirilmiştir.“Manisa'da Sanayi ve Mensucat Fabrikası'nın Kuruluşu”başlıklı bölümde, Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası'ndan önce Manisa'daki sanayi faaliyetleri, pamuk üretimi ve dokumacılık faaliyetleri ele alınmış; fabrikanın kuruluş kararı, kuruluş süreci ve açılışı incelenmiştir. Ayrıca fabrikanın ilk yılları, idari ve işgücü yapısı, fabrika kompleksi ve ekonomik faaliyetleri değerlendirilmiştir.“Fabrikanın Çalışma Koşulları ve Sosyal Yönü”başlıklı bölümde, fabrikanın üretim faaliyetlerinin yanı sıra fabrikadaki çalışma koşulları, işçi-işveren ilişkileri, sosyal haklar ve sendikal faaliyetler değerlendirilmiştir. Bununla birlikte fabrika bünyesinde yürütülen eğitim faaliyetleri ve barınma, beslenme, sağlık hizmetleri ve sosyal-kültürel etkinlikler çerçevesinde sosyal uygulamalar incelenmiştir.“Fabrikada Sportif Faaliyetler”başlıklı bölümde, Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası bünyesinde kurulan Mensucat Spor Kulübü'nün kuruluşu ve sportif faaliyetleri ele alınmış; kulübün futbol, basketbol, hentbol, voleybol, okçuluk, judo ve güreş alanındaki çalışmaları değerlendirilmiştir.“Fabrikanın Kentin Sosyo-Ekonomik Hayatına Etkileri”başlıklı bölümde, Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası'nın Manisa kentinin ekonomik ve toplumsal hayatında yarattığı dönüşüm ele alınmıştır. Fabrikanın istihdam yapısı, işçi hareketliliği ve kadın emeği üzerinden kentin çalışma yaşamına etkileri değerlendirilmiştir. Üretim faaliyetleri ve işçi ücretleri bağlamında fabrikanın yerel ticaret ve ekonomik yaşam üzerindeki yansımaları incelenmiştir. Bununla birlikte fabrikanın kentleşme üzerindeki rolü ele alınmış; fabrika çevresinde oluşan yerleşim alanları ve konut girişimleri değerlendirilmiştir. Bölümde ayrıca işçi kimliği, sosyal ilişkiler, sendikal bilinç ve sosyo-kültürel yaşam üzerinden fabrikanın kent yaşamında bıraktığı izler ortaya konulmaya çalışılmıştır.“Fabrikanın Özelleştirilmesi ve Sonrası”başlıklı bölümde, özelleştirme kavramı ve Türkiye'de özelleştirme politikalarının tarihsel gelişimi ele alınmıştır. Bu çerçevede özelleştirme kavramının ortaya çıkışı ve Türkiye'de uygulanan özelleştirme politikalarının genel çerçevesi değerlendirilmiştir. Bölümün devamında Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası'nın özelleştirilme süreci ele alınmış; bu sürecin fabrika yapısı, üretim faaliyetleri ve Manisa kenti üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Çalışma bulguları, Manisa Pamuklu Mensucat Fabrikası'nın bir sanayi işletmesi olmasının ötesinde; kentin sosyoekonomik ve toplumsal gelişiminde etkili bir dönüşüm odağı olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT M. Sc. Thesis Duygu KABATAŞ Manisa Celal Bayar University Graduate School of Education Department of History Supervisor: Prof. Dr. Nejdet Bilgi THE MANISA COTTON TEXTILE FACTORY AND ITS IMPACT ON THE SOCIO-ECONOMIC LIFE OF THE CITY This thesis examines the effects of the Manisa Cotton Textile Factory on the socio-economic life of the city of Manisa from its establishment onwards. The study consists of the following chapters:“Sümerbank and Industrialization in Turkey,”“Industrial Development in Manisa and the Establishment of the Textile Factory,”“Working Conditions and the Social Aspects of the Factory,”“Sporting Activities at the Factory,”“The Factory's Impact on the Socio-Economic Life of the City,”and“Privatization of the Factory and Its Aftermath.”The introduction presents the subject, significance, aim, and scope of the thesis. It also provides information on the methodology and sources, and includes a general overview of the city of Manisa, its historical background, and its economic structure. The chapter titled“Sümerbank and Industrialization in Turkey”evaluates the policies of statism during the Republican period, the establishment and mission of Sümerbank, and its role in the textile industry. The chapter“Industrial Development in Manisa and the Establishment of the Textile Factory”discusses the industrial activities, cotton production, and weaving practices in Manisa prior to the establishment of the Manisa Cotton Textile Factory. It also examines the decision to establish the factory, its establishment process, and its opening. In addition, the factory's early years, administrative and labor structure, factory complex, and economic activities are evaluated. The chapter“Working Conditions and the Social Aspects of the Factory”analyzes the working conditions, labor–management relations, social rights, and trade union activities, together with the factory's production activities. Furthermore, social practices implemented within the factory are examined within the framework of educational activities, housing, nutrition, healthcare services, and socio-cultural life. The chapter“Sporting Activities at the Factory”addresses the establishment and activities of the Mensucat Sports Club founded within the Manisa Cotton Textile Factory. The club's activities in football, basketball, handball, volleyball, archery, judo, and wrestling are evaluated. The chapter“The Factory's Impact on the Socio-Economic Life of the City”examines the transformation created by the Manisa Cotton Textile Factory in the economic and social life of Manisa. The factory's effects on working life are evaluated through employment structure, labor mobility, and women's labor participation. The reflections of production activities and workers' wages on local trade and economic life are analyzed. In addition, the factory's role in urbanization is discussed, particularly the residential areas and housing initiatives that developed around the factory. The chapter also evaluates the factory's impact on worker identity, social relations, trade union consciousness, and socio-cultural life. The chapter“Privatization of the Factory and Its Aftermath”discusses the concept of privatization and the historical development of privatization policies in Turkey. In this context, the general framework of privatization policies is evaluated. The chapter further examines the privatization process of the Manisa Cotton Textile Factory and assesses its effects on the factory's structure, production activities, and the city of Manisa. The findings of the study indicate that the Manisa Cotton Textile Factory functioned not only as an industrial enterprise, but also as an important factor in the socio-economic and social transformation of the city.
Benzer Tezler
- Türkiye'de üretilen pamuklu kumaşların teknik özellikleri
Başlık çevirisi yok
REFİK ERTEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERHAN KIRTAY
- Zeolit mineralinin tekstil terbiyesinde kullanım olanaklarının araştırılması
The investigation of the usage of zeolite mineral in textile treatment
CANDAN CAN
Doktora
Türkçe
2012
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL KÖRLÜ
- An Evaluation of microbial toxicity of industrial wastewaters
Endüstriyel atıksuların mikrobiyal toksisitelerinin değerlendirilmesi
NEVAL BAYCAN ÜNAL
Yüksek Lisans
İngilizce
1999
Çevre MühendisliğiDokuz Eylül ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FÜSUN ŞENGÜL
- 19.yy. Osmanlı saraylarında kullanılan kumaşlar ve bu kumaşlarda Hereke Fabrika-i Humayu'nun yeri ve günümüze yansımaları
In 19th century the materials which was used to in Ottoman pallace and at this materials the Hereke Factory's Imperial's position and to be reflected in this da
ŞAZİMET KORKMAZ ALGAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
İç Mimari ve DekorasyonKocaeli Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. TAHSİN CANBULAT
- Kan örneği alınmasında kullanılan farklı yöntemlerin kan glukoz ölçümleri üzerine etkisi
Effects of different methods used to take blood samples on blood glucose measurements
EDA ERGİN