Menopoz dönemindeki kadınların beslenme durumlarının ve yeme davranışlarının saptanması
Determination of nutritional status and eating behaviors of women in menopause
- Tez No: 1016705
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ÖZERSON KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Beden kütle indeksi, beslenme durumu, menopoz, menopozal semptomlar, yeme davranışı, Beslenme, Body mass index, eating behavior, menopausal symptoms, menopause, nutritional status, Nutrition, Eating behaviour
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Menopoz, over fonksiyonlarının kalıcı olarak sona ermesiyle ortaya çıkan ve kadın yaşamında hormonal, metabolik ve psikososyal değişimlerin belirginleştiği doğal bir süreçtir. Bu dönemde östrojen düzeylerindeki azalma, bazal metabolizma hızında düşüşe, vücut kompozisyonunda yağ kütlesi artışına ve yeme davranışlarını etkileyen fizyolojik değişimlere yol açabilmektedir. Menopozal geçiş süreci, abdominal obezite ve çeşitli kronik hastalık risklerinin arttığı kritik bir dönem olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, menopoz dönemindeki kadınların beslenme durumları ve yeme davranışlarının değerlendirilmesi , menopozal semptom şiddeti ile yeme davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi yönündedir. Kesitsel tipte planlanan bu araştırma, menopoz döneminde olan ve çalışmaya gönüllü olarak katılan 42 kadın üzerinde yürütülmüştür. Veriler; sosyodemografik özellikleri içeren anket formu, ardışık üç günlük 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı, Kupperman Menopoz Ölçeği ve Yetişkin Yeme Davranışı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Katılımcıların antropometrik ölçümleri alınmış ve beden kütle indeksi hesaplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri SPSS 23.0 programında gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulgularına göre katılımcıların yaş ortalaması 54,63 ± 7,18 yıl, BKİ ortalaması ise 30,31 ± 5,09 kg/m² olarak belirlenmiş olup, katılımcıların %57,1'inin obez kategorisinde yer aldığı saptanmıştır. Besin ögesi alımları değerlendirildiğinde, lif ve bazı mikro besin ögelerinin yetersiz olduğu saptanmıştır. BKİ gruplarına göre enerji (p=0,004) ve yağ alımının (p<0,001) obez bireylerde daha yüksek olduğu saptanırken; protein ve lif alımının normal BKİ grubunda daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,001). Karbonhidrat alım yüzdeleri açısından gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0,883). BKİ ile yemek keyfi (r=0,468; p=0,003) ve duygusal aşırı yeme (r=0,612; p=0,001) arasında pozitif, duygusal yetersiz yeme ile (r=−0,521; p=0,001) negatif yönlü anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Diyet yapma durumuna göre yalnızca duygusal aşırı yeme alt boyutunda anlamlı fark bulunmuştur (p=0,002). Menopozal semptom şiddeti ile yeme davranışları arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak, menopoz döneminde yeme davranışları ve beslenme özelliklerinin BKİ ile ilişkili olduğu, ancak menopozal semptom şiddetinin doğrudan belirleyici olmadığı görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Menopause is a natural process that occurs with the permanent cessation of ovarian function, and it is characterized by significant hormonal, metabolic, and psychosocial changes in a woman's life. During this period, the decrease in estrogen levels can lead to a decrease in basal metabolic rate, an increase in body fat mass, and physiological changes affecting eating behaviors. The menopausal transition is considered a critical period with increased risks of abdominal obesity and various chronic diseases. The aim of this study is to evaluate the nutritional status and eating behaviors of women in menopause and to examine the relationship between the severity of menopausal symptoms and eating behaviors. This cross-sectional study was conducted on 42 women in menopause who voluntarily participated in the study. Data were collected using a questionnaire including sociodemographic characteristics, a 24-hour retrospective food consumption record for three consecutive days, the Kupperman Menopause Scale, and the Adult Eating Behavior Scale. Anthropometric measurements of the participants were taken, and their body mass index was calculated. Statistical analyses of the data were performed using SPSS 23.0 software. According to the research findings, the average age of the participants was determined as 54.63 ± 7.18 years, and the average BMI was 30.31 ± 5.09 kg/m², and it was found that 57.1% of the participants were in the obese category. When nutrient intakes were evaluated, it was determined that fiber and some micronutrients were deficient. While energy (p=0.004) and fat intake (p<0.001) were found to be higher in obese individuals according to BMI groups; protein and fiber intake was determined to be higher in the normal BMI group (p<0.001). No significant difference was found between the groups in terms of carbohydrate intake percentages (p=0.883). A significant positive correlation was found between BMI and meal enjoyment (r=0.468; p=0.003) and emotional overeating (r=0.612; p=0.001), and a significant negative correlation was found with emotional undereating (r=−0.521; p=0.001). Only the emotional overeating subscale showed a significant difference based on dieting status (p=0.002). No significant relationship was found between menopausal symptom severity and eating behaviors (p>0.05). In conclusion, it was observed that eating behaviors and nutritional characteristics during menopause are related to BMI, but menopausal symptom severity is not a direct determinant.
Benzer Tezler
- Menopoz dönemindeki obez olan ve olmayan kadınların beslenme okuryazarlığı ve yeme davranışlarının karşılaştırılması
Comparison of nutritional literacy and eating behaviors of obese and non-obese women in menopausal period
GİZEM HAYTA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikAkdeniz ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA MUSLU
- Menopoz dönemindeki kadınlarda fonksiyonel besin tüketimi, e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı düzeylerinin ve sosyal medya bağımlılığının, menopozal semptomlar üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigation of the effects of functional food consumption, levels of e- healthy nutrition literacy, and social meddia addiction on menopausal symptoms in menopausal women
BUSE ETÇİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHTAP AKÇİL OK
- Premenopoz ve postmenopoz dönemdeki kadınların yeme farkındalığı, yaşam kalitesi ve beslenme alışkanlıklarının değerlendirilmesi
The evaluation of mindful eating, quality of life and nutrition habits of women in premenopausal and post menopausal period
BÜŞRA KITAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Okan ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE ÖNGÜN YILMAZ
- Menopozun hedonik açlık ve yeme davranışı üzerine etkisi
The effect of menopause on hedonic hunger and eating behavior
KÜBRA ERGAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikGazi ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HİLAL YILDIRAN
- Kadınların duygu durumu, menstrual döngü ve menopoz dönemlerinde yeme eğilimlerinin değerlendirilmesi
The evaluation of eating tendencies and food preferences among normal weighted, overweighted and obese woman while in different emotional states, menstrual cycle and menopause
İNCİ BUNSUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Beslenme ve DiyetetikOkan ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞAHENDE ESİN ŞEKER