Ebeveynlikte öz yeterlik algısı ile tükenmişlik arasındaki ilişkide evlilik doyumu rolünün incelenmesi
The role of marital satisfaction in the relationship between parental selfefficacy and parental burnout
- Tez No: 1017055
- Danışmanlar: PROF. DR. SEVAL ERDEN ÇINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Kent Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, ebeveyn öz yeterlik algısı ile ebeveyn tükenmişliği arasındaki ilişkide evlilik doyumunun aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Türkiye'de yaşayan, en az bir çocuğa sahip 560 evli bireyin (529 kadın, 31 erkek) çevrim içi anket aracılığıyla katıldığı araştırmada Evlilik Doyumu Ölçeği (EDÖ), Berkeley Ebeveyn Öz Yeterlik Ölçeği–Revize Formu (BPSE-R) ve Ebeveyn Tükenmişliği Değerlendirme Ölçeği (PBA) kullanılmıştır. Pearson korelasyon analizi, üç değişken arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur: ebeveyn öz yeterliği ile tükenmişlik arasında orta düzey negatif (r = −,318), öz yeterlik ile evlilik doyumu arasında zayıf düzey pozitif (r = ,215) ve tükenmişlik ile evlilik doyumu arasında orta düzey negatif (r = −,330) ilişki saptanmıştır (tüm p değerleri < ,001). PROCESS Macro aracılığıyla gerçekleştirilen aracılık analizi, evlilik doyumunun bu ilişkide kısmi aracı rol üstlendiğini göstermiştir (dolaylı etki: B = −0,1753; %95 GA: −0,2692 ile −0,0969). Demografik karşılaştırmalarda kadın katılımcıların tükenmişlik puanları erkeklere kıyasla belirgin biçimde daha yüksek bulunmuş; çalışan ebeveynlerin ise çalışmayan gruplara göre daha düşük tükenmişlik sergilediği saptanmıştır. Bulgular, ebeveyn öz yeterlik algısının tükenmişlik üzerinde hem doğrudan hem de evlilik doyumu aracılığıyla dolaylı etki gösterdiğine işaret etmektedir. Bu sonuçlar, ebeveyn tükenmişliğini önlemeye yönelik müdahalelerde bireysel değişkenlerin yanı sıra çift ilişkisinin kalitesine de yer verilmesi gerektiğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examined the mediating role of marital satisfaction in the relationship between parental self-efficacy and parental burnout. A total of 560 married individuals (529 female, 31 male) residing in Turkey and having at least one child participated through an online survey. The Marital Satisfaction Scale (MSS), the Berkeley Parenting Self-Efficacy Scale– Revised (BPSE-R), and the Parental Burnout Assessment (PBA) were administered. Pearson correlation analyses revealed significant associations among all three variables: a moderate negative relationship between parental self-efficacy and burnout (r = −.318), a weak positive relationship between self-efficacy and marital satisfaction (r = .215), and a moderate negative relationship between burnout and marital satisfaction (r = −.330; all p < .001). Mediation analysis via PROCESS Macro indicated that marital satisfaction partially mediated the relationship between parental self-efficacy and burnout (indirect effect: B = −0.1753; 95% CI: −0.2692 to −0.0969). Among demographic comparisons, female participants reported significantly higher burnout than males, and employed parents showed lower burnout than those who were unemployed or had left the workforce. These findings suggest that parental self-efficacy influences burnout both directly and indirectly through marital satisfaction, highlighting the importance of addressing couple relationship quality in parental burnout interventions.
Benzer Tezler
- Çocuklarda ayrılık kaygısı ile anne-babanın ayrılık kaygısı ve ebeveynliğe yönelik tutumları
Separation anxiety of children and separation anxiety of parents and their attitude towards parenting
SERAYİ BETÜL ÇETİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM HASKAN AVCI
- Erken çocukluk dönemi annelerinde ebeveyn öz yeterlik algısının toplumsal cinsiyet algısı ile ilişkisinin incelenmesi
The relationship between parenting self efficacy perceptions and gender perceptions of mothers in early childhood
BEYZA BEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Ticaret ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE İLERİSOY
- Annelerin ve babaların çocukluklarında hatırladıkları ebeveyn tutumları ile kendi ebeveynliklerindeki stres ve yeterlik ilişkisinin incelenmesi
An examination of the relationship between parenting attitudes recalled from childhood and parenting stress and self-efficacy i̇n adulthood
KEREM ŞERBETCİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiKırıkkale ÜniversitesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVDA ASLAN MUCUR
- Hasta ve sağlıklı çocuk annelerinin evlilik uyumu öz yeterlik algısı ve çocuk gelişimi ile ilişkisi
The relationship between patient and healthy children's mother and marital adaptation self-efficiency and child development
EMİNE BEKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikSivas Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERDAĞ YILDIRIM
- Üstün yetenekli olan ve olmayan çocukların anne babalarının ebeveynliğe ilişkin yeterlik algıları ile stres düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of stress level and perceptions of competence related to parenting of parents with gifted and non-gifted children
RIDVAN SÖĞÜT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ ÇEKİÇ