Duygusal zeka ve iş yaşam dengesi ilişkisinde iş stresinin aracı rolü: Konaklama işletmeleri örneği
The mediating role of job stress in the relationship between emotional intelligence and work life balance: The case of hospitality organizations
- Tez No: 1017214
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN ATAY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Turizm, Tourism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Konaklama işletmeleri, emek yoğun yapısı ve yüksek duygusal emek gereksinimi nedeniyle çalışanlar üzerinde yoğun bir psikososyal baskı oluşturmaktadır. Bu dinamik yapı içerisinde, bireylerin profesyonel yükümlülükleri ile özel yaşamları arasındaki dengeyi sağlıklı bir zeminde koruyabilmeleri hem örgütsel verimliliğin sürdürülmesi hem de bireysel iyi oluşun tesisi açısından hayati bir önem taşımaktadır. Bu doğrultuda bu çalışmanın temel amacı, konaklama işletmelerinde görev yapan personelin duygusal zeka düzeylerinin iş-yaşam dengesi üzerindeki etkisini belirlemek ve bu etkileşim sürecinde iş stresinin üstlendiği aracı rolü ampirik olarak incelemektir. Çalışmada duygusal zekanın iş-yaşam dengesini doğrudan ve pozitif yönde etkileyen güçlü bir etken olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, duygusal zeka düzeyi yüksek bireylerin iş ortamındaki stresörleri daha etkin yönetebildiğini ve bu azalan stres algısının iş-yaşam dengesini dolaylı yoldan güçlendirdiğini ortaya koymaktadır. Yapısal model sonuçları, iş stresinin bu ilişkide kısmi bir aracılık rolü üstlendiğine işaret ederken demografik analizler ise özellikle orta yaş grubundaki ve sektörel kıdemi yüksek olan çalışanların stres ve denge algılarının diğer gruplara oranla daha riskli bir seviyede olduğunu göstermektedir. Nihai olarak, duygusal zekanın konaklama sektörü çalışanları için vazgeçilmez bir psikolojik kaynak olduğu ve örgütsel düzeyde uygulanacak duygusal farkındalık programlarının sürdürülebilir bir çalışma iklimi tesis etmede anahtar rol oynayacağı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
The hospitality industry places significant psychosocial pressure on employees due to its labor-intensive nature and high demands for emotional labor. Within this dynamic environment, maintaining a healthy balance between professional responsibilities and personal life is of vital importance for both sustaining organizational productivity and fostering individual well-being. Accordingly, the primary objective of this study is to determine the effect of emotional intelligence levels among staff working in the hospitality industry on work-life balance and to empirically examine the mediating role of job stress in this interaction process. The study found that emotional intelligence is a strong factor that directly and positively influences work-life balance. The findings reveal that individuals with high emotional intelligence levels are better able to manage stressors in the workplace, and that this reduced perception of stress indirectly strengthens work-life balance. Structural model results indicate that work stress plays a partial mediating role in this relationship, while demographic analyses show that employees in the middle-age group and those with higher sectoral seniority have stress and balance perceptions at a riskier level compared to other groups. Ultimately, emotional intelligence is an indispensable psychological resource for hospitality sector employees, and emotional awareness programs implemented at the organizational level can foster a sustainable work environment.
Benzer Tezler
- Design and simulation of a microfluidic biochip for optic detection with derivatized microbeads and the biochemistry of learning
Türevlendirilmiş mikro küreler ile optik biyosensörü ve öğrenme biyokimyası için mikroakışkan biyoçipin tasarımı ve sımülasyonu
TUĞÇE TÜYSÜZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
Biyomühendislikİstanbul Teknik ÜniversitesiNanobilim ve Nanomühendislik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR ALPTÜRK
DOÇ. DR. YILDIZ ULUDAĞ
- Z kuşağı gençlerinden beklenenler ve Z kuşağı gençlerinin beklentileri: Fenomenolojik bir çözümleme
Expectations from generation Z youth and expectations of generation Z youth: A Phenomenological analysis
GÜLÇİN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAMİT ÖZEN
- Historical representation of women in leadership: A mixed-method analysis of enablers and barriers of women's progression in higher education
Kadınların liderlikteki tarihi temsili: Kadınların yükseköğretimde ilerlemelerini kolaylaştıran ve engelleyen faktörlerin bir karma yöntem analizi
ÖZLEM BAYKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. MERVE ZAYİM KURTAY
- Kurumlarda kişisel gelişim eğitimlerinin etkinliğine yönelik bir araştırma
A research on the efficiency of personal development programs in corporate settings
ÖZCENAZ ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimEge ÜniversitesiHalkla İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GAYE EREL
- Proposal of a new employee well-being model: Employee wholeness
Yeni bir çalışan mutluluğu/esenliği modeli: Çalışan bütünlüğü
ŞİRLİ ENDER BÜYÜKBAY
Doktora
İngilizce
2017
PsikolojiBahçeşehir Üniversitesiİşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELA ÜNLER ÖZ