Yetişkinlerde çocukluk çağı travmaları ile yeme tutumu arasındaki ilişkide aleksitiminin aracı rolü
The mediating role of alexithymia in the relationship between childhood traumas and eating attitudes in adults
- Tez No: 1017318
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MELTEM ASLAN GÖRDESLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Kent Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, yetişkinlerde çocukluk çağı travmaları ile yeme tutumu arasındaki ilişkide aleksitiminin aracılık rolünü incelemektir. Araştırma nicel araştırma deseninde yürütülmüş olup, veriler 18–65 yaş aralığında yer alan toplam 371 katılımcıdan elde edilmiştir. Psikiyatrik tanısı bulunan bireyler analiz dışı bırakılmıştır. Veri toplama araçları olarak Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği, Toronto Aleksitimi Ölçeği ve Yeme Tutumu Testi kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi ve aracılık analizi kullanılmıştır. Aracılık analizleri SPSS Hayes Process Makro Model 4 aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulgularına göre yeme tutumu puanlarının cinsiyete göre anlamlı biçimde farklılaştığı, kadın katılımcıların yeme tutumu puanlarının erkeklere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu ve algılanan sosyoekonomik düzey değişkenlerine göre yeme tutumu puanlarında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Korelasyon analizleri sonucunda yeme tutumu ile aleksitimi arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu, yeme tutumu ile çocukluk çağı travmaları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunduğu ve çocukluk çağı travmaları ile aleksitimi arasında da pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Aracılık analizi sonuçları, çocukluk çağı travmalarının yeme tutumu üzerindeki etkisinde aleksitiminin kısmi aracı rol üstlendiğini göstermiştir. Bootstrapping yöntemi ile test edilen modelin %95 güven aralığında anlamlı olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, çocukluk çağı travmalarının bireylerin duyguları tanıma ve ifade etme güçlükleri üzerinden yeme tutumlarını etkileyebileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine the mediating role of alexithymia in the relationship between childhood traumas and eating attitudes in adults. The study was conducted using a quantitative research design, and the data were obtained from a total of 371 participants aged between 18 and 65 years. Individuals with a diagnosed psychiatric disorder were excluded from the analyses. The Childhood Trauma Questionnaire, the Toronto Alexithymia Scale, and the Eating Attitudes Test were used as data collection instruments. Descriptive statistics, independent samples t-tests, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis, and mediation analysis were employed to analyze the data. Mediation analyses were performed using Hayes' PROCESS Macro Model 4 in SPSS. According to the findings, eating attitude scores differed significantly by gender, with female participants exhibiting higher eating attitude scores than male participants. No significant differences were found in eating attitude scores with respect to marital status, educational level, employment status, or perceived socioeconomic status. Correlation analyses revealed a significant and positive relationship between eating attitudes and alexithymia, a significant positive relationship between eating attitudes and childhood traumas, and a significant positive relationship between childhood traumas and alexithymia. The results of the mediation analysis indicated that alexithymia partially mediated the relationship between childhood traumas and eating attitudes. The mediation model tested using the bootstrapping method was found to be significant within a 95% confidence interval. These findings suggest that childhood traumatic experiences may influence eating attitudes through difficulties in identifying and expressing emotions. The results highlight the importance of considering alexithymia in the assessment and intervention processes related to eating attitude problems.
Benzer Tezler
- Yeme tutumları ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişkide öz şefkat ve duygu düzenlemenin aracı rolü
Eating attitudes and childhood traumatic experiences: Mediator role of self compassion and emotion regulation
MERVE KARAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiMaltepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA ERZİ
- Yetişkin bireylerde algılanan ebeveyn tutumu ile çocukluk çağı travmalarının duygusal yeme üzerine etkisinin incelemesi
Investigation of perceived parental attitude in adult individuals and the effects to childhood traumas on emotional eati
İPEK SOYUMTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH BAL
- Could Zimbardo's time perspective explain young adults' eating attitudes together with depression and childhood trauma?
Zimbardo'nun zaman perspektifi genç yetişkinlerin yeme tutumlarını depresyon ve çocukluk çağı travmaları ile birlikte açıklayabilir mi?
CEREN HAZAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OYA MORTAN SEVİ
- Yetişkinliğe geçişte çocukluk çağı ruhsal travmaları ile duygusal yeme ve tıkınırcasına yeme ilişkisinde bilişsel tamamlanma ihtiyacının aracılık etkisi
The mediaton role of need for cognitive closure in the relationship between childhood mental traumas, and binge eating-emotional eating in the transition to adulthood
HURİYE AYBÜKE DOBUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimKırıkkale ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN ATAK
- Yetişkinlerde travmatik yaşantılar, duygusal yeme ve doğayla temas arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between traumatic experiences, emotional eating and contact with nature in adults
NAZLICAN BAĞLAYİCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiHasan Kalyoncu ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET DİNÇ