Geri Dön

Ailevi Akdeniz ateşi hastalarında otoantikor pozitifliği ve eşlik eden inflamatuvar komorbiditelerin hastalık şiddeti, klinik özellikler, hasar varlığı ve tedavi ihtiyacı üzerine etkisi

To evaluate autoantibody test utilization, positivity among tested patients, and the associations of autoantibody positivity and clinically defined inflammatory comorbidities with disease severity, damage, and treatment requirement in adults withfamilial Mediterranean fever (FMF)

PDF İndir

  1. Tez No: 1017698
  2. Yazar: BETÜL UĞURLU DÜNDAR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN BABAOĞLU, DOÇ. DR. SEVİL UYGUN İLİKHAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Romatoloji, İç Hastalıkları, Rheumatology, Internal diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Ailevi Akdeniz ateşi, otoantikor, kolşisin direnci, inflamatuvar komorbidite, hastalık şiddeti, ADDI, autoantibody, colchicine resistance, comorbidity, disease severity, familial Mediterranean fever, ADDI
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA) tanılı erişkin hastalarda otoantikor test istem sıklığını, test edilen hastalardaki otoantikor pozitiflik oranlarını ve otoantikor pozitifliği ile klinik olarak tanımlanmış inflamatuvar komorbiditelerin hastalık şiddeti, hasar varlığı ve tedavi ihtiyacı ile ilişkisini değerlendirmek amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif gözlemsel kohort çalışması, Mart 2019 - Mayıs 2025 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Romatoloji Kliniği'nde izlenen AAA hastaları üzerinde yürütüldü. HICAMP taramasında Tel Hashomer kriterlerine göre AAA tanısı bulunan 5473 hasta saptandı; en az iki romatoloji poliklinik başvurusu olan 2606 hasta kaynak/uygun FMF kohortu olarak kabul edildi. Bu kohort içinden ANA, ENA, RF, anti-CCP veya ANCA testlerinden en az biri çalışılmış 1009 hasta otoantikor analiz kohortunu oluşturdu. Otoantikor istem oranları kaynak kohort üzerinden, pozitiflik oranları ise ilgili testin çalışıldığı hasta sayısı üzerinden hesaplandı. Hastalık şiddeti ISSF, hasar varlığı ADDI ile değerlendirildi; ADDI > 0 hasar varlığı olarak kabul edildi. FMF sonlanımları için çok değişkenli lojistik regresyon modelleri kuruldu. SpA, RA, İBH ve herhangi biri tanımlanmış inflamatuvar komorbidite için ek ayarlanmış modeller yaş, cinsiyet, takip süresi, MEFV ağır mutasyon, APR yüksekliği ve sonlanıma uygun tedavi değişkenleriyle değerlendirildi. Bulgular: Analiz kohortunun %69,2'si kadındı (698/1009) ve medyan yaş 43 yıldı (IQR 32-53). Kaynak kohortta test istem oranları ANA için 960/2606 (%36,8), RF için 841/2606 (%32,3), anti-CCP için 689/2606 (%26,4), ENA için 478/2606 (%18,3) ve ANCA için 238/2606 (%9,1) idi. Test edilen hastalar içinde pozitiflik oranları ANA için 294/960 (%30,6), ENA için 136/477 (%28,5), RF için 30/841 (%3,6), anti-CCP için 8/689 (%1,2) ve ANCA için 11/238 (%4,6) bulundu. ANA pozitifliği tek değişkenli analizlerde artrit, daha yüksek ISSF ve ADDI > 0 ile ilişkiliydi; ancak çok değişkenli modellerde hiçbir otoantikor temel FMF sonlanımları için bağımsız belirleyici olarak kalmadı. Ana modellerde kolşisin direnci IL-1 inhibitörü kullanımı ve yurtdışı kolşisin kullanımı ile güçlü biçimde ilişkiliydi; ataksız dönem APR yüksekliği ADDI > 0 ve ISSF ≥ 3 ile ilişkili bulundu. Tanımlanmış inflamatuvar komorbidite bileşik değişkeni n = 188 idi. Komorbidite için kurulan ayarlanmış modellerde SpA yurtdışı kolşisin kullanımı ile ilişkili kaldı (OR 2,493; %95 GA 1,005-6,181; p = 0,0486), İBH ise ADDI > 0 ile ilişkili bulundu (OR 4,792; %95 GA 1,233-18,614; p = 0,0236). RA ve herhangi tanımlanmış inflamatuvar komorbidite bileşik değişkeni ayarlanmış modellerde bağımsız anlamlılık göstermedi. Sonuç: Bu kohortta otoantikor pozitifliği belirli klinik özelliklerle ilişkili görünmekle birlikte hastalık şiddeti, hasar veya tedavi eskalasyonu için bağımsız prognostik belirleyici olarak kalmamıştır. En tutarlı bağımsız ilişkiler kolşisin direnci ve ataksız dönem APR yüksekliği için gözlendi; genotip ve belirli komorbiditeler seçilmiş sonlanımlarla ilişkiliydi. SpA yalnızca yurtdışı kolşisin kullanımıyla, İBH ise hasar varlığı ile ayarlama sonrası ilişkili görünmektedir. Bulgular, FMF'de otoantikor testlerinin rutin prognostik tarama aracı olarak değil, eşlik eden inflamatuvar/otoimmün hastalık şüphesinde klinik bağlama göre hedeflenmiş biçimde kullanılmasını desteklemektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: To evaluate autoantibody test utilization, positivity among tested patients, and the associations of autoantibody positivity and clinically defined inflammatory comorbidities with disease severity, damage, and treatment requirement in adults with familial Mediterranean fever (FMF). Methods: This retrospective observational cohort study was conducted at Ankara Bilkent City Hospital Rheumatology Clinic between March 2019 and May 2025. Among 5473 patients identified with FMF according to Tel Hashomer criteria, 2606 patients with at least two rheumatology outpatient visits constituted the source FMF cohort. The 1009 patients who had at least one ANA, ENA, RF, anti-CCP, or ANCA result formed the autoantibody-tested analysis cohort. Test ordering rates were calculated over the source cohort, whereas positivity rates were calculated among patients tested for each antibody. Disease severity was assessed using ISSF and damage using ADDI; ADDI > 0 was defined as damage. Multivariable logistic regression models were used for FMF outcomes. Additional adjusted models evaluated SpA, RA, IBD, and any defined inflammatory comorbidity using age, sex, follow-up duration, MEFV severe mutation, APR elevation, and outcome-specific treatment covariates. Results: The analysis cohort was predominantly female (698/1009, 69.2%), with a median age of 43 years (IQR 32-53). Ordering rates in the source cohort were 960/2606 (36.8%) for ANA, 841/2606 (32.3%) for RF, 689/2606 (26.4%) for anti-CCP, 478/2606 (18.3%) for ENA, and 238/2606 (9.1%) for ANCA. Among tested patients, positivity was 294/960 (30.6%) for ANA, 136/477 (28.5%) for ENA, 30/841 (3.6%) for RF, 8/689 (1.2%) for anti-CCP, and 11/238 (4.6%) for ANCA. ANA positivity was associated with arthritis, higher ISSF, and ADDI > 0 in univariable analyses; however, no autoantibody remained an independent predictor of core FMF outcomes in adjusted models. Colchicine resistance was strongly associated with IL-1 inhibitor use and imported colchicine use, while attack-free APR elevation was associated with ADDI > 0 and ISSF ≥ 3. Defined inflammatory comorbidity was present in 188 patients. In adjusted comorbidity models, SpA remained associated with imported colchicine use (OR 2.493, 95% CI 1.005-6.181; p = 0.0486), and IBD was associated with ADDI > 0 (OR 4.792, 95% CI 1.233-18.614; p = 0.0236). RA and the composite any defined inflammatory comorbidity variable did not retain independent significance. Conclusion: Autoantibody positivity was associated with selected clinical features but did not independently predict FMF severity, damage, or treatment escalation.The most consistent independent associations were observed for colchicine resistance and attack-free APR elevation; genotype and selected comorbidities were associated with specific outcomes. After adjustment, SpA was associated only with imported colchicine use, whereas IBD was associated with damage. These findings support the use of autoantibody testing in FMF not as a routine prognostic screening tool but in a clinically targeted manner when a concomitant inflammatory or autoimmune disease is suspected.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    306083

    Ailesel Akdeniz ateşi olan hastalarda otoantikorların görülme sıklığı ve klinikle ilişkisinin değerlendirilmesi

    Evaluation of frequency of autoantibodies and association with clinic in patients with familial Mediterranean fever

    EMEL GÜLER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonCumhuriyet Üniversitesi

    Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ECE KAPTANOĞLU

  2. Tez No

    480972

    Ailevi Akdeniz ateşli çocuk hastalarda tiroid fonksiyonları ve tiroid otoantikorlarının değerlendirilmesi

    Assessment of thyroid functions and thyroid autoantibodies in children with familial mediterranean fever

    FEHİME KILIÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGaziosmanpaşa Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ERGÜN SÖNMEZGÖZ

  3. Tez No

    466810

    Ailevi akdeniz ateşi hastalarında antihipofizer otoantikorlar ve tiroid otoantikorlarının değerlendirilmesi

    Evaluation of antipituitary autoantibodies and thyroid autoantibodies in familial mediterranean fever disease

    ŞÜKRAN AKGEYİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıYüzüncü Yıl Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NİHAT DEMİR

  4. Tez No

    60300

    Ailevi Akdeniz ateşi hastalarında tırnak kıvrımı kapiller değişiklikleri

    Nailfold capillary abnormalities in patients with familial Mediterranean fever

    AYHAN DİNÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Romatolojiİstanbul Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. HASAN YAZICI

  5. Tez No

    115217

    Ailevi Akdeniz Ateşi hastalarında Th1 ve Th2 yardımcı T hücre altgruplarının hücreiçi Interferon-Gamma (IFN-gamma) ve İnterlökin-4 (IL-4)'ün sitokin boyama yöntemi ile belirlenmesi

    Identification of T helper subsets; Th1 and Th2 in Familial Mediterranean Fever patients by intracellular cytokine staining of interferon-gamma (IFN-gamma) and interleukin-4 (IL-4)

    EBRU AYPAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2002

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. SEZA ÖZEN

Geri Dön