Hipofiz adenomu (PitNET) olan hastalarda immünohistokimyasal boyanma paterni ve patolojik bulguların klinik bulgular ile korelasyonu
The correlation of immunohistochemical staining patterns and pathological findings with clinical features in patients with pituitary adenoma (PitNET)
- Tez No: 1017902
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZLEM ÜSTAY
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Hipofiz nöroendokrin tümörü, transkripsiyon faktörü, immünohistokimya, Ki-67 proliferasyon indeksi, klinikopatolojik korelasyon, Pituitary neuroendocrine tumor, transcription factor, immunohistochemistry, Ki-67 proliferation index, clinicopathological correlation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Amaç: Hipofiz nöroendokrin tümörlerinin (PitNET) immünohistokimyasal boyanma paternlerinin ve patolojik verilerin güncel 2022 DSÖ sınıflandırma kriterleri ışığında klinik, radyolojik ve biyokimyasal bulgularla korelasyonunun değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda klinikopatolojik uyumsuzluk gösteren olgular ile Ki-67, p53 ve mitotik aktivitenin de klinik, laboratuvar ve radyolojik bulgularla ilişkisi incelenmiştir. Gereç ve Yöntem: 2016-2026 yılları arasında PitNET tanısıyla opere edilen 254 erişkin hasta retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Demografik, hormonal ve radyolojik veriler ile transkripsiyon faktörü ekspresyonu, Ki-67, p53 ve mitoz gibi patolojik parametreler incelenmiş;“null cell”olgular DSÖ 2022 kriterlerine göre yeniden sınıflandırılmıştır. Bulgular: Tümörlerin %76,8'i makroadenom olup, en sık izole transkripsiyon faktörü PIT-1 (n=94) olarak saptanmış ve null cell adenom sayısı yeniden değerlendirme sonrası 11'den 7'ye düşmüştür. Non-fonksiyonel tümörler daha ileri yaşta, erkeklerde ve daha büyük boyutta izlenirken (p<0,001), yedi olguda ağırlıklı olarak PIT-1/prolaktin kökenli belirgin klinikopatolojik uyumsuzluk saptanmıştır. Ki- 67, p53 ve mitoz, tümör boyutu ile istatistiksel anlamlılığa ulaşmayan bir artış eğilimi göstermiştir. Sonuç: Transkripsiyon faktörü temelli sınıflandırma tanısal belirsizliği azaltmakta ve tümör kökenini netleştirmektedir. PIT-1 kökenli uyumsuz olgular hücresel plastisiteye işaret etmekte ancak bu konunun araştırılmaya devam edilmesi gerekmektedir, klasik proliferasyon belirteçleri ise agresifliği öngörmede tek başına yetersiz kalmaktadır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Aim: This study aimed to evaluate the correlation between the immunohistochemical staining patterns and pathological data of pituitary neuroendocrine tumors (PitNETs) and clinical, radiological, and biochemical findings in light of the current 2022 WHO classification criteria. In this context, the relationship between clinicopathologically discordant cases, as well as Ki-67, p53, and mitotic activity, and clinical, laboratory, and radiological findings was also examined. Materials and Methods: A total of 254 adult patients who underwent surgery with a diagnosis of PitNET between 2016 and 2026 were retrospectively evaluated. Demographic, hormonal, and radiological data, along with pathological parameters such as transcription factor expression, Ki-67, p53, and mitotic count, were analyzed; cases previously classified as“null cell”were reclassified according to the 2022 WHO criteria. Results: Macroadenomas constituted 76.8% of the tumors, with PIT-1 being the most common isolated transcription factor (n=94); the number of true null-cell adenomas decreased from 11 to 7 following reclassification. Non-functioning tumors were observed at an older age, more frequently in men, and at a larger size (p<0.001), while marked clinicopathological discordance—predominantly of PIT-1/prolactin origin—was identified in seven cases. Ki-67, p53, and mitotic count showed an increasing trend with tumor size that did not reach statistical significance. Conclusion: Transcription factor-based classification reduces diagnostic uncertainty and clarifies tumor lineage. Discordant cases of PIT-1 lineage suggest cellular plasticity, although this issue warrants further investigation. Classical proliferation markers alone remain insufficient to predict tumor aggressiveness.
Benzer Tezler
- Hipofiz adenomlarında optik sinir yapılarının cerrahi öncesi manyetik rezonans traktografi yardımıyla değerlendirilmesi
Evaluation of optic nerve structures before surgery in pituitary adenomas using magnetic resonance tractography
HASAN ELMAS
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
NöroşirürjiAnkara ÜniversitesiBeyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖKMEN KAHILOĞULLARI
- Prolaktinomalarda endoskopik endonazal yaklaşımla cerrahi tedavi medikal tedavi yerine ilk seçenek olabilir mi?
Can surgical treatment of prolactinomas using endoscopic endonasal approach be the first choice instead of medical treatment?
MUSTAFA TUFAN PEHLİVAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NöroşirürjiSağlık Bilimleri ÜniversitesiBeyin-Sinir ve Omurilik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET MURAT KUTLAY
- Agresif hipofiz adenomu olan hastaların klinik laboratuvar ve radyolojik bulgularının incelenmesi
An examination of the clinical, laboratory and radiological findings in patients with aggressive pituitary adenomas
MİNA ARIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıZonguldak Bülent Ecevit Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖMERCAN TOPALOĞLU
- Endoskopik kafa kaidesi tümör cerrahisinin koku fonksiyonları ve hava yolu rezistansı üzerine etkileri
Impact of endoscopic skull base tumor surgery on olfactory functions and nasal airway resistance
ALPARSLAN EKER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Kulak Burun ve BoğazGazi ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUAMMER MELİH ŞAHİN
- Hipofiz adenomu ve diğer sellar tümörlerin operasyon sonrası klinik takibi
The clinical follow-up of pituitary adenoma and other sellar tumors after surgery
ERSİN ÖZASLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıErciyes ÜniversitesiDahili Tıp Bilimleri Bölümü
PROF. DR. FAHRİ BAYRAM