Türkiye'deki öğrenci başarılarının PISA 2018-2022 matematik okuryazarlığı testlerinde yer alan farklı soru türlerine göre değerlendirilmesi
Assessment of student achievements in Turkey according to different item types in the PISA 2018-2022 mathematical literacy tests
- Tez No: 1018856
- Danışmanlar: PROF. DR. BAYRAM ÇETİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı, PISA 2018 ve PISA 2022 matematik okuryazarlığı uygulamalarında yer alan soru türleri çerçevesinde Türkiye'deki öğrencilerin matematik başarılarının nasıl dağıldığını incelemek ve söz konusu başarıların yıllar içindeki değişimini ortaya koymaktır. Araştırmada, matematik eğitiminde giderek öne çıkan matematik okuryazarlığı ve beceri odaklı soru anlayışının, farklı soru türleri bağlamında öğrenci performansına ne şekilde yansıdığı belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma, nicel araştırma yaklaşımlarından betimsel karşılaştırmalı desen doğrultusunda yürütülmüştür. Çalışmanın verileri, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) tarafından yayımlanan PISA 2018 ve PISA 2022 matematik okuryazarlığına ilişkin ulusal raporlar ile ilgili veri setlerinden elde edilmiştir. PISA matematik testlerinde yer alan sorular, soru türlerine göre gruplandırılmış; Türkiye örneklemindeki öğrencilerin her bir soru türüne ilişkin başarı oranları hesaplanmıştır. Elde edilen bulgular, iki uygulama yılı arasında karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, öğrencilerin matematik başarılarının soru türlerine bağlı olarak anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Buna göre, çoktan seçmeli sorularda başarı oranlarının görece yüksek olduğu; açık uçlu, çok aşamalı düşünme ve problem çözme gerektiren sorularda ise başarı düzeylerinin daha düşük kaldığı belirlenmiştir. PISA 2018 ve PISA 2022 verileri birlikte değerlendirildiğinde, bazı soru türlerinde sınırlı artışlar gözlenmesine karşın, matematiksel muhakeme ile gerçek yaşam bağlamlı problem çözme becerilerinde belirgin bir ilerleme sağlanamadığı anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, elde edilen bulgular matematik öğretiminde beceri temelli ve üst düzey düşünmeyi destekleyen yaklaşımların daha güçlü biçimde ele alınması gerektiğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine how Turkish students' mathematics achievement is distributed across different question types in the PISA 2018 and PISA 2022 mathematics literacy assessments and to reveal how these achievements have changed over time. In this context, the study seeks to determine how the increasingly prominent emphasis on mathematical literacy and skill-based questioning in mathematics education is reflected in students' performance across different types of questions. The research was conducted within the framework of a descriptive comparative design, one of the quantitative research approaches. The data were obtained from the national reports and datasets on mathematics literacy published by the Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD) for PISA 2018 and PISA 2022. The questions included in the PISA mathematics tests were classified according to question types, and the success rates of students in the Turkish sample were calculated for each type. The resulting data were analyzed comparatively across the two assessment cycles. The findings indicate that students' mathematics achievement varies significantly depending on the type of question. Accordingly, success rates were relatively higher for multiple-choice questions, whereas performance remained lower for open-ended questions and those requiring multi-step reasoning and problem solving. When the results of PISA 2018 and PISA 2022 are considered together, although limited increases were observed in certain question types, no substantial improvement was identified in mathematical reasoning and real-life context-based problem-solving skills. In conclusion, the findings suggest that mathematics instruction should place stronger emphasis on skill-based approaches and practices that foster higher-order thinking skills.
Benzer Tezler
- PISA 2018 sonuçlarına göre Türkiyedeki aile eğitim düzeylerinin öğrenci akademik başarısına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of family education levels in turkey on student academic success according to PISA 2018 results
YELİZ KEMER
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimAkdeniz ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL EROĞLU
- Türkiye'deki öğrenci başarılarının PISA 2003-2012 matematik okuryazarlığı testlerinde yer alan farklı soru türlerine göre değerlendirilmesi
Assesment of the students achievement in Turkey, according to the question types used in PISA 2003-2012 mathematic literacy tests
NESRİN ÖZASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiEğitimde Ölçme ve Değerlendirme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YEŞİM ÖZER ÖZKAN
- Uluslararası öğrenci başarı değerlendirme programına (Pisa 2006) göre Türkiye'deki öğrencilerin matematik başarılarını etkileyen bazı faktörler
According to programme for international student assessment (pisa 2006), some factors that affect the success of Turkish students in math
ENGİN ZİYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. NURİ DOĞAN
- PISA 2006 sınavı sonuçlarına göre Türkiye'deki öğrencilerin fen başarılarını etkileyen bazı faktörler
According to the PISA 2006 results, some factors that affect the success of science of Turkish students
AYLİN ALBAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA KELECİOĞLU