Tıp öğrencilerinin elektronik sigara alışkanlıkları ile sağlıklı yaşam davranışları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between electronic cigarette habits and healthy lifestyle behaviors of medical students
- Tez No: 1019909
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜŞRA KARABEKİROĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, tıp fakültesi öğrencilerinin elektronik sigara kullanım alışkanlıkları ile sağlıklı yaşam davranışları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu doğrultuda, öğrencilerin elektronik sigara kullanım sıklığı, kullanım nedenleri ve bağımlılık düzeyleri ile sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki olası ilişkiler ortaya konulması hedeflenmektedir. Elde edilecek bulguların, hem öğrencilere yönelik farkındalık arttırıcı müdahalelerin geliştirilmesine hem de gelecekteki sağlık profesyonellerinin davranışlarının şekillendirilmesine katkı sağlaması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencileri üzerinde yürütülen kesitsel ve tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Çalışma 28.11.2025- 30.04.2026 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Veriler, katılımcılara uygulanan anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Anketler; Sosyodemografik Form', 'Penn State Elektronik Sigara Bağımlılığı Endeksi', 'Duyusal Elektronik Sigara Bağımlılığı Ölçeği', 'Sağlıklı ve Sürdürülebilir Yaşam Tarzı Ölçeği'ni içermektedir. Elde edilen veriler istatistiksel analiz SPSS 31.0 programı ile kullanılarak değerlendirilmiş; elektronik sigara kullanımı ile sağlıklı yaşam davranışları arasındaki ilişki uygun istatistiksel testlerle analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılan tıp fakültesi öğrencilerinin % 17.2 si sigara, elektronik sigara , tütün ürünleri kullandığı saptanmıştır. Elektronik sigara kullanım deneyimine bakıldığında %36,1'inin deneyimlediği görülmüştür. Son 30 gün içinde ise %13.3 kullandığı belirlenmiştir. Bağımlı oran %12,2 çıkmıştır. Sağlıklı ve Sürdürülebilir Yaşam Tarzı Ölçeği alt boyutları incelendiğinde; fiziksel uygunluk boyutunun ortalamasının 13,58±3,86, zihinsel sağlık boyutunun ortalamasının 10,26±2,98, duygusal sağlık boyutunun ortalamasının 10,43±3,12, manevi sağlık boyutunun ortalamasının 10,39±3,36, çevrecilik boyutunun ortalamasının 26,39±8,00 ve toplumsal bilinç boyutunun ortalamasının 10,59±3,03 olduğu görülmektedir. Ölçeğin toplam puan ortalaması ise 81,64±20,51 olarak belirlenmiştir. Sonuç: Bu çalışmada, elektronik sigara kullanımının tıp fakültesi öğrencilerinde sağlıklı yaşam davranışları ile olumsuz yönde ilişkili olduğu saptanmıştır. Elektronik sigara kullanan öğrencilerin daha düşük sağlıklı yaşam davranışı düzeylerine sahip olduğu görülmüştür. Bu bulgular doğrultusunda, tıp öğrencilerine yönelik farkındalık artırıcı eğitimlerin planlanması ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının desteklenmesi önerilmektedir. Sigara içilen ortamlardan uzak durulması gerekmektedir. Sağlıklı yaşam davranışları desteklenmelidir. E- sigara ile ilgili yanlış algılar düzeltilmelidir. Yasal denetimler arttırılmalıdır. Bilgiye erişim kanalları güçlendirilmelidir. Risk gruplarına yönelik özel müdahaleler planlanmalıdır. Uzun dönemli çalışmalar planlanmalıdır. Toplumsal bilinç arttırılmalıdır.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study was to examine the relationship between electronic cigarette use habits and healthy lifestyle behaviors among medical faculty students. In this context, it was aimed to reveal the possible relationships between students' frequency of electronic cigarette use, reasons for use, dependency levels, and healthy lifestyle behaviors. It was also intended that the findings obtained would contribute both to the development of awareness-raising interventions for students and to shaping the behaviors of future healthcare professionals. Materials and Methods: This study was a cross-sectional and descriptive research conducted among students of Kahramanmaraş Sütçü İmam University Faculty of Medicine. The study was carried out between 28.11.2025 and 30.04.2026. Data were collected through a questionnaire administered to participants. The questionnaire included the Sociodemographic Form, Penn State Electronic Cigarette Dependence Index, Sensory Electronic Cigarette Expectancies Scale, and Healthy and Sustainable Lifestyle Scale. The obtained data were analyzed statistically using SPSS 31.0 software, and the relationship between electronic cigarette use and healthy lifestyle behaviors was evaluated with appropriate statistical tests. Results: It was determined that 17.2% of the medical students participating in the study used cigarettes, electronic cigarettes, or other tobacco products. Regarding electronic cigarette experience, 36.1% had tried e-cigarettes. In the last 30 days, 13.3% reported use. The dependency rate was found to be 12.2%. When the subdimensions of the Healthy and Sustainable Lifestyle Scale were examined, the mean scores were as follows: physical fitness 13.58±3.86, mental health 10.26±2.98, emotional health 10.43±3.12, spiritual health 10.39±3.36, environmentalism 26.39±8.00, and social awareness 10.59±3.03. The total mean score of the scale was determined as 81.64±20.51. Conclusion: In this study, electronic cigarette use was found to be negatively associated with healthy lifestyle behaviors among medical students. Students using electronic cigarettes had lower levels of healthy lifestyle behaviors. Based on these findings, it is recommended to plan awareness-raising education programs for medical students and to support healthy lifestyle habits. Avoiding smoking environments is necessary. Healthy lifestyle behaviors should be encouraged. Misconceptions about e-cigarettes should be corrected. Legal regulations and inspections should be strengthened. Access to reliable information channels should be improved. Special interventions should be planned for risk groups. Long-term studies should be conducted. Social awareness should be increased.
Benzer Tezler
- Tıp fakültesi öğrencilerinin tütün ürünleri kullanım alışkanlıkları ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Tobacco use habits of medical faculty students and determination of affecting factors
BAŞAK GÜL YÖRÜK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Halk SağlığıKırıkkale ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL SAYGUN
- Üniversite öğrencilerinde tütün ürünlerinin kullanım ve tütün ürünlerini bırakma isteği yaygınlığının araştırılması
Investigation of the prevalence of tobacco product use and cessation intentions among university students
KAMER BİLLUR YÜCEL ÖZDEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiAnkara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE GÜLSEN CEYHUN PEKER
- Kocaeli Üniversitesi öğrencilerinin yabancı dizi izleme eğilimleri, sigara-alkol kullanımları ve bu durumun öğrencilerin kişilik özellikleri ile ilişkisinin incelenmesi
Tendencies of watching foreign tv series of students of Kocaeli University, smoking and drinking alcohol and investigation of the relationship between personal features of students
MEHMET KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiKocaeli ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TUNCAY MÜGE ALVUR
- Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinde elektronik sigara hakkındaki bilgi düzeyi ve elektronik sigara kullanım sıklığının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge levels and frequency of electronic cigarette use among final-year medical students
MEHMET YILDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiErciyes ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELÇUK MISTIK
- Tıp Fakültesi öğrencilerinin elektronik sigara hakkında bilgisi veelektronik sigara kullanımını kolaylaştırıcı faktörlerin belirlenmesi
Medical Faculty students' knowledge about e-cigarettes andidentification of factors facilitating e-cigarette use
FATİH BOZABALI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLKÜ BULUT BATUR